Tâm lý hay áp lực cung tiền thắng thế?
Cả hai yếu tố hỗ trợ thị trường tăng điểm đều là yếu tố chi phối tâm lý nhiều hơn là các yếu tố có khả năng tác động một cách có định lượng.
Xu hướng của thị trường trong những ngày đầu tuần này sẽ phụ thuộc vào diễn biến của thị trường Mỹ và những thông tin lan tỏa về gói kích cầu thứ hai vừa được Chính phủ quyết định. Nhưng cả hai yếu tố này tác động về tâm lý là chính, còn việc thắt chặt tín dụng trong các tháng cuối năm có khả năng "rút ruột" thị trường, gây áp lực lớn về cung tiền và có thể khiến thị trường giảm điểm.
Thứ Năm tuần trước, thị trường có một phiên giảm điểm mạnh với việc bán tháo cổ phiếu của NĐT. Ngay cả NĐT nước ngoài cũng bán ròng 130 tỷ đồng trên cả hai sàn. Có nhiều nguyên nhân dẫn đến xu thế điều chỉnh giảm của thị trường, nhưng nguyên nhân chính là thông tin về việc Ngân hàng Nhà nước sẽ không cung ứng thêm tiền vào lưu thông từ nay đến cuối năm.
Trong khi cuối năm lại là thời điểm các ngân hàng cần tiền đáp ứng nhu cầu thanh toán của khách hàng như chi trả lương, thưởng. Thiếu tiền mặt, không được tăng lãi suất huy động tiền gửi, chuẩn bị cho nhu cầu thanh toán trong các tháng cuối năm buộc các ngân hàng sẽ phải tăng dự trữ tiền mặt, cơ cấu lại các khoản cho vay, mà có thể các khoản vay tiêu dùng, bất động sản... có khả năng chảy sang chứng khoán, sẽ không được ưu tiên. TTCK có khả năng bị ảnh hưởng do dòng tiền bị hút trở lại hệ thống ngân hàng.
Trong bản tin hàng ngày cách đây hơn một tuần, chuyên gia phân tích Michel Tosto của Vina Secuirities liên tục nhấn mạnh quan điểm chốt lời. Còn phân tích thị trường hôm thứ Năm tuần trước, chuyên gia Fiachra Mac Cana của HSC nhận định: "Lý do căn bản cho sự thay đổi tâm lý của các NĐT là việc họ cảm nhận rằng trong hai tháng tới, tín dụng sẽ có khả năng bị thắt chặt tạm thời. Chúng tôi thậm chí cho rằng, tốc độ tăng trưởng tín dụng sẽ đạt âm trong khoảng thời gian từ nay đến cuối năm.
Điều này mang lại tín hiệu xấu với TTCK, vì thị trường này có mối liên hệ sâu sắc với tốc độ tăng trưởng tín dụng và liên hệ khá mật thiết với chương trình cho vay hỗ trợ lãi suất. Thêm vào đó, mức độ cho vay chứng khoán sẽ giảm khi mức độ chấp nhận rủi ro của ngân hàng giảm và điều này sẽ là một tác nhân quan trọng đẩy thị trường đi xuống. Với tính thanh khoản của thị trường từ nay tới cuối năm thì chúng tôi cảm nhận đợt điều chỉnh hiện tại sẽ còn kéo dài, có khả năng diễn ra từ từ với nhiều giai đoạn".
Nhận định của các chuyên gia phân tích không phải lúc nào cũng đúng, nhưng hiện tại những lo ngại của họ có sơ sở. Các NĐT lớn đều lo ngại rủi ro trong ngắn hạn với TTCK do thắt chặt tín dụng, giảm cung tiền vào lưu thông để hạn chế lạm phát quay trở lại.
Điều này thể hiện trong phiên giao dịch thứ Sáu, VN-Index tăng mạnh 15 điểm vào giữa phiên thì một lượng hàng được xả bán đẩy VN-Index về mức tăng chỉ còn gần 6 điểm. Ghi nhận trên thị trường cho thấy, các môi giới bán hàng sử dụng đòn bẩy tài chính cho khách hàng và các NĐT bắt đáy thành công hôm thứ Năm đẩy bán ngay cổ phiếu có sẵn trong tài khoản vào thứ Sáu để kiếm lợi mà không kỳ vọng thị trường sẽ tăng cao hơn vào tuần này.
Yếu tố làm thị trường tăng điểm trở lại hôm thứ Sáu phần lớn là do tác động tâm lý từ việc thị trường Mỹ tăng điểm mạnh trước đó. Kinh tế nước này tăng trưởng ngoài dự đoán sau một thời gian tăng trưởng âm thật sự là thông tin đáng giá. Nhưng áp lực bởi tâm lý bi quan của người tiêu dùng Mỹ đã khiến các chỉ số chứng khoán của nước này đã giảm rất mạnh trong phiên cuối tuần...
Có thể những hỗ trợ tâm lý từ gói kích cầu thứ hai sẽ là lực đỡ cho những ngày đầu tuần, nhưng sau đó điều gì sẽ hỗ trợ TTCK Việt Nam trong ngắn hạn khi cung tiền trên thị trường giảm, kết quả lợi nhuận quý III đã công bố? Trong khi đó, lợi nhuận quý IV phải đợi đến hai tháng nữa mới có số ước tính.
Những thông tin mới nhất về gói kích cầu thứ hai cho thấy, Chính phủ đã lựa chọn một biện pháp khá an toàn là tạo ra một bước đệm khi kéo dài hỗ trợ lãi suất đến hết quý I/2010, nhưng giảm tỷ lệ hỗ trợ từ 4%/năm xuống 2%/năm. Thực tế, với tình hình tốt dần lên của nền kinh tế, để tránh tạo ra sự bất bình đẳng, các biện pháp hỗ trợ sẽ được thu về một cách từ từ uyển chuyển, đó là thông điệp phát đi từ gói kích cầu thứ hai. Như nhiều nhận định trước đó, gói kích cầu thứ hai dù có hay không có cũng chỉ tác động đến thị trường trong một, hai phiên, chủ yếu là tác động tâm lý.
Cả hai yếu tố hỗ trợ thị trường tăng điểm đều là yếu tố chi phối tâm lý nhiều hơn là các yếu tố có khả năng tác động một cách có định lượng. Trong khi đó, có thể định lượng được tác động của chính sách thắt chặt tín dụng đến TTCK bằng còn số trăm, nghìn tỷ đồng tiền mặt đang lưu thông sẽ bị hút về hệ thống ngân hàng.
Tâm lý hay áp lực cung tiền sẽ thắng thế trên TTCK khi chưa có thêm thông tin cơ bản khác tác động đến thị trường? Câu trả lời sẽ có trong các phiên giao dịch tới.
Theo Thành Nam
ĐTCK
CÙNG CHUYÊN MỤC
