Theo ước tính của Avalue Vietnam - một tổ chức cung cấp dịch
vụ tư vấn trong các lĩnh vực định giá, tư vấn tài chính, tư vấn quản trị và đầu
tư, trong năm 2009, số thương vụ mua bán - sáp nhập (M&A) tại Việt Nam ước
tính đạt 287 và giá trị giao dịch đạt 1,09 tỷ USD. Số thương vụ tuy tăng 71% so
với năm 2008, nhưng giá trị thương vụ thì lại giảm nhẹ.
Về triển vọng 2010, số thương vụ M&A sẽ tiếp tục gia
tăng mạnh mẽ; giá trị giao dịch sẽ tăng ổn định. Có một số động thái cho thấy sẽ
xuất hiện một số thương vụ có quy mô lớn.
Dưới đây là 10 giao dịch M&A tiêu biểu nhất năm qua tại
Việt Nam, theo báo cáo nghiên cứu của Avalue Vietnam về hoạt động M&A tại
Việt Nam năm 2009 và những triển vọng trong năm 2010, công bố cuối tháng 1 vừa
qua.
1. Viettel - Vinaconex
Tiếp sau việc trở thành đối tác chiến lược của Ngân hàng
Quân đội (MB), Viettel tiếp tục hiện diện qua thương vụ Vinaconex vào thời điểm
đáy của thị trường chứng khoán. Vào tháng 2, Viettel đã hoàn tất việc mua 35
triệu cổ phần của Vinaconex.
Sau giao dịch mua bán này, Viettel đã nắm giữ 18.9% cổ phần
của Vinaconex và có ý định mua thêm cổ phần nữa của Vinaconex. Năm 2009,
Viettel và Vinaconex cũng đã hoàn tất việc thành lập Công ty Cổ phần Tài chính
Vinaconex - Viettel.
Không chỉ thực hiện chiến lược mua lại trong nước, Viettel
là doanh nghiệp viễn thông đầu tiên của Việt nam đầu tư ra nước ngoài với việc
đầu tư vào thị trường Campuchia. Viettel cũng đang hướng đến việc tham gia mua
lại hoặc góp vốn vào các mạng di động ở thị trường các nước thuộc châu Á, châu
Phi và Mỹ La tinh.
2. HSBC - Bảo Việt
Tháng 11/2009, Bộ Tài chính cũng đã đồng ý để HSBC tăng sở hữu
thêm 8% cổ phần, nâng tổng tỷ lệ sở hữu lên 18% tại Tập đoàn Bảo Việt. Tổng giá
trị của hợp đồng này là 1,88 nghìn tỷ đồng (khoảng 105,3 triệu USD).
Ông Lê Quang Bình, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Bảo Việt cho
biết, việc nâng tỷ lệ sở hữu của HSBC sẽ củng cố vị thế của Bảo Việt cũng như
nâng cao tiềm lực của DN này. Sự kiện này cũng minh chứng cho cam kết của HSBC
với vai trò cổ đông chiến lược quan trọng nhất của Bảo Việt.
3. Hà Tiên 1 - Hà Tiên 2
Phương án sáp nhập Công ty Cổ phần Xi măng Hà Tiên 1 và Công
ty Cổ phần Xi măng Hà Tiên 2 được thông qua tại Đại hội cổ đông bất thường ngày
29/12/2009, với sự đồng thuận từ 144 cổ đông Công ty Cổ phần Xi măng Hà Tiên
1. Đây là giao dịch hợp nhất giữa hai
doanh nghiệp có quy mô lớn nhất trên thị trường chứng khoán Việt Nam cho đến
nay.
Sau khi sáp nhập, Hà Tiên trở thành doanh nghiệp xi măng lớn
nhất Việt Nam
niêm yết trên sàn HSX với mức vốn hóa gần 2.800 tỉ đồng.
4. Motul - Vilube
Tập đoàn Dầu nhớt Motul, một công ty sản xuất và phân phối dầu
nhớt của Pháp đã mua 70% cổ phần còn lại mà nó chưa nắm giữ tại Công ty Cổ Phần
Hóa Chất và Dầu Nhờn (Vilube). Công ty Dầu Nhờn Motul đã mua 30% cổ phần của
Vilube vào tháng 12/2006.
Tập đoàn Motul thông báo sẽ đầu tư vào việc nâng cấp công
nghệ sản xuất tại nhà máy Vilube hiện nay ở Hiệp Phước (Tp.HCM), với mục tiêu
biến nơi này thành cơ sở sản xuất chính của Motul để cung cấp hàng cho khu vực
châu Á -Thái Bình Dương.
5. Lotte và Coralis
Thương vụ chuyển nhượng dự án nhà ở cao cấp, văn phòng,
khách sạn 5 sao Hanoi City Complex do tập đoàn lớn thứ 5 Hàn Quốc Lotte mua lại
từ tập đoàn Deawoo. Dự án được tái khởi động vào ngày 22/10 vừa qua sau hơn 4
tháng dừng.
Nằm tại vị trí “đắc địa” đường Liễu Giai, quận Ba Đình, Hà Nội,
với vốn đầu tư lên đến 400 triệu USD, cao 65 tầng, dự án này được đánh giá là
tòa nhà cao thứ hai tại Việt Nam sau Keangnam.
6. Eland - Thành Công
Trong một giao dịch vào tháng 5, Công ty Eland Asia Holdings
Pte Ltd (Eland) của Singapore, một công ty thuộc EL International Ltd của Hàn
Quốc, đã mua 30% cổ phần, tương đương 10.365 triệu cổ phiếu phổ thông mới của
Công ty Thương mại Đầu tư May mặc Thành Công (Công ty Thành Công), một công ty
sản xuất các sản phẩm dệt may tại Tp.HCM với 10.000 đồng/cổ phiếu, tổng giá trị
là 103,65 tỷ đồng (5,9 triệu Đô la Mỹ).
Eland cũng thông báo dự định sẽ tăng cổ phần lên thành 40.36% với tổng giá trị cổ phiếu
mua thêm được ước tính là 3,4 triệu Đô la Mỹ.
7. Pomina - Thép Việt
Pomina phát hành riêng lẻ 80 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện
hữu của Thép Việt để hoán đổi lấy toàn bộ cổ phiếu Thép Việt. Tỷ lệ thực hiện
là 1:1, tức cổ đông sở hữu 1 cổ phiếu TTV sẽ được đổi 1 cổ phiếu
Pomina.
Sau khi hoàn tất đợt phát hành, cổ đông của TTV sẽ chuyển
thành cổ đông của Pomina, có đầy đủ quyền và nghĩa vụ như những cổ đông hiện hữu
của Pomina.
Sau đợt phát hành này, vốn điều lệ của Pomina sẽ tăng từ 820
tỷ lên 1.720 tỷ đồng.
8. Sab Miller - Công ty liên doanh bia với Vinamilk
BV (SA), một đơn vị do SABMiller PLC sở hữu toàn bộ, đã mua
50% cổ phần trong Công ty Liên doanh SABMiller Việt Nam, một công ty sản xuất
bia, từ đối tác liên doanh là Công ty Cổ Phần Sữa Việt Nam (Vinamilk).
SABMiller cho rằng việc mua lại cổ phần này sẽ cho phép công
ty mở rộng hoạt động kinh doanh và phát triển thị trường bia Việt Nam và cũng gia
tăng sự hiện diện của công ty tại khu vực Châu Á.
9. ICP - Thuận Phát
Công ty International Consumer Products (ICP) đã chính thức
trở thành chủ sở hữu chính của Công ty Cổ phần Thực phẩm Thuận Phát sau khi chiếm
giữ 51% cổ phần của công ty này.
Công ty Cổ phần Thuận Phát được thành lập cách đây 27 năm,
chuyên sản xuất các loại nước mắm, chất gia vị cay và các loại dưa chua bán tại
thị trường trong nước và xuất khẩu. Giao dịch này giúp ICP mở rông hoạt động
kinh doanh trong ngành thực phẩm và thức uống. Công ty Thuận Phát sẽ có thể tận
dụng lợi thế về hệ thống phân phối to lớn của ICP để gia tăng thị phần.
Ngoài ra, ICP sẽ hỗ trợ cho Công ty Thuận Phát phát triển một
hệ thống quản trị hiện đại, cải thiện các kỹ năng bán hàng và tiếp thị chuyên
nghiệp và củng cố tăng cường nguồn nhân lực có trình độ cao.
10. BIDV - PIB Campuchia
Một thương vụ khá thú vị liên quan đến đầu tư ra nước ngoài
trong lĩnh vực ngân hàng. Đó là vào tháng 7/2009, BIDV cho biết đã hoàn tất việc
thành lập Công ty Cổ phần Đầu tư và phát triển IDCC 100% vốn Việt Nam với vốn
điều lệ 100 triệu USD, do BIDV và Công ty Phương Nam góp vốn. IDCC đã ký hợp đồng
chuyển nhượng, chính thức mua lại Ngân hàng Đầu tư Thịnh vượng PIB (một ngân
hàng tư nhân của Campuchia), cơ cấu và đổi tên thành Ngân hàng Đầu tư và Phát
triển Campuchia (BIDC).
Theo kế hoạch, đến năm 2012, BIDC sẽ có tổng tài sản 303 triệu
USD, tổng nguồn vốn huy động 216 triệu USD, cho vay đạt 210 triệu USD.
Theo Đặng Minh
VnEconomy