TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Những dự án bị bỏ rơi

14-11-2007 - 15:10 PM | Bất động sản

 Những dự án bị bỏ rơi

Là một trong hai khâu quyết định tiến độ thực hiện dự án, nhưng công tác đền bù giải phóng mặt bằng (GPMB) tại các dự án hạ tầng công cộng dường như đang bị bỏ rơi. Ngoài sự buông lỏng về quản lý đất đai trong một thời gian dài, nguyên nhân của sự bỏ rơi đó chính là những yếu kém trong việc tổ chức hoạt động của các hội đồng GPMB

Như không có mô hình chuẩn, cán bộ kiêm nhiệm với trình độ và hiệu quả làm việc không đồng đều. Vì thế, vấn đề đặt ra và chưa câu trả lời là: ai GPMB?
Trong một thời gian dài, nhiệm vụ GPMB được trao cho các cơ quan chủ đầu tư, sau đó, với tư cách là cơ quan trực tiếp thực hiện dự án, các đại diện chủ đầu tư là ban quản lý dự án (PMU) lãnh trách nhiệm nặng nề đó. Bắt đầu từ năm 2001, theo Quyết định 196/2004/QĐ-TTg của Thủ tướng, chính quyền các địa phương có dự án phải thực hiện trách nhiệm GPMB. Cơ quan chủ đầu tư chỉ thực hiện công tác thẩm định và cấp phần vốn chi trả đền bù từ nguồn vốn đã định. Việc tổ chức thực hiện sẽ căn cứ theo Nghị định 197/2004/NĐ-CP và Nghị định 84/2007/NĐ-CP, theo đó, căn cứ vào tình hình thực tế tại địa phương, UBND cấp tỉnh giao việc thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư cho hội đồng GPMB cấp huyện. Theo quy định của Nghị định 197/2004/NĐ-CP, hội đồng GPMB cấp huyện do lãnh đạo UBND huyện làm Chủ tịch.
Các hội đồng GPMB có nhiệm vụ lập phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư; tổ chức thực hiện bồi thường, hỗ trợ và tái định cư trình cấp có thẩm quyền phê duyệt theo quy định của UBND cấp tỉnh, chịu trách nhiệm về tính chính xác, sự phù hợp của phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư. Thực tế tại một số địa phương, UBND cấp tỉnh còn phân cấp cho UBND cấp huyện làm cả chức năng thẩm định và phê duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư đối với các dự án thu hồi đất trên địa bàn.
Nhiệm vụ được quy định ngắn gọn như vậy, nhưng trên thực tế, các hội đồng GPMB phải thực hiện một chuỗi dài công việc, trong đó có xác định và công bố chủ trương thu hồi đất; chuẩn bị hồ sơ thu hồi đất, kê khai, kiểm đếm, xác định nguồn gốc đất; lập, thẩm định và xét duyệt phương án bồi thường, hỗ trợ và tái định cư, bàn giao mặt bằng cho các đơn vị thi công.
Bên cạnh những nhiệm vụ kể trên, các hội đồng GPMB còn có trách nhiệm hướng dẫn, giải đáp thắc mắc, khiếu kiện của người sử dụng đất về những vấn đề liên quan đến việc bồi thường, hỗ trợ tái định cư.
Cần phải nói ngay rằng, việc phân giao trách nhiệm chính về GPMB cho chính quyền các địa phương là một chủ trương hết sức đúng đắn, bởi ngoài việc nắm giữ thẩm quyền quản lý, thu hồi đất đai, các địa phương, đặc biệt là cấp huyện, còn là cấp chính quyền trực tiếp quản lý, gần gũi dân trên địa bàn. Tuy nhiên, do các nhiệm vụ này được thực hiện trong bối cảnh quản lý đất đai, địa chính còn nhiều bất cập; các cơ chế, chính sách về đất đai biến động liên tục, nên GPMB đã trở thành một gánh nặng thực sự đối với hội đồng GPMB của bất kỳ địa phương nào.
Xin đơn cử một trường hợp gần đây tại Hội đồng GPMB huyện Ý Yên, tỉnh Nam Định - nơi đang tiến hành GPMB cho 3 gói thầu 5, 6, 7 thuộc Dự án xây dựng Đường cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ. Với chiều dài phải tiến hành GPMB 16,1 km, qua 8 xã với hơn 1.000 dân bị ảnh hưởng đất thổ cư, 4.000 hộ dân bị ảnh hưởng đất nông nghiệp, nhiều công trình công cộng, nhưng do không có ban GPMB chuyên trách nên tiến độ GPMB rất chậm. Sau hơn 20 tháng kể từ khi Dự án khởi công, dù rất cố gắng, nhưng UBND huyện Ýù Yên mới bàn giao được 60,3/128,3 ha đất nông nghiệp thuộc các gói thầu số 5 và số 7. Không chỉ chủ đầu tư là Công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc (VEC, Bộ Giao thông - Vận tải) lo lắng về tiến độ thực hiện, mà các nhà thầu nhìn vào khoảng thời gian thể hiện trên biểu đồ thực hiện cứ ngắn lại mà không biết phải huy động công trường như thế nào. Hơn thế, do chậm GPMB nên các phương án tạm ứng, mua nguyên vật liệu được dự tính ban đầu đang ngày càng lạc hậu so với những diễn biến trên thị trường. Cùng với sự chậm trễ của công tác GPMB, chi phí thực hiện các gói thầu tăng lên là điều khó tránh khỏi, mà giá công trình tăng đồng nghĩa với hiệu quả của dự án giảm.
Trong một trường hợp khác tại Dự án xây dựng tuyến tránh Thành phố Hoà Bình (tỉnh Hoà Bình) trước đây thuộc Ban Quản lý dự án 2 (Cục Đường bộ Việt Nam), nhà thầu đã phải xin thôi không thi công nữa, vì họ không thể tiếp tục đợi chờ mặt bằng để thi công.
Với quy định dự án chỉ được thi công khi đã hoàn thành GPMB và hướng dẫn thanh toán của Bộ Tài chính khi tách công tác GPMB thành các dự án riêng rẽ, việc tạo một bộ máy chuyên nghiệp để thực hiện công tác GPMB đã trở thành một vấn đề cấp bách. Nhiều giải pháp về hoàn thiện cơ chế đã được ban bố, nhưng việc lo lắng đến mức phải từ bỏ dự án thay vì vui mừng khi thắng thầu của nhà thầu vẫn diễn ra tại không ít dự án, đặc biệt là các dự án xây dựng kết cấu hạ tầng giao thông. Phải chăng, sự đứt đoạn trách nhiệm trong quá trình thực hiện các dự án đã tạo nên khái niệm “dự án bị bỏ rơi” mà các nhà thầu vẫn gọi. Khái niệm ấy rất đúng, vì các nhà thầu thực sự không biết cậy nhờ ai?
Huyền Thi
DauTu

dungtn

CÙNG CHUYÊN MỤC

XEM
Trở lên trên