TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Hội chứng... tập đoàn sẽ kết thúc

16-08-2008 - 16:07 PM | Doanh nghiệp

Hội chứng... tập đoàn sẽ kết thúc

Các TĐKT sẽ hoạt động theo đúng "đường ray", chấm dứt tình trạng đầu tư tràn lan.

Theo dự thảo Nghị định về hình thành, tổ chức, hoạt động và giám sát đối với tập đoàn kinh tế nhà nước (TĐKT) vừa được Bộ Kế hoạch và Đầu tư đưa ra lấy ý kiến, lần đầu tiên một khung khổ pháp lý cho việc các tổng công ty nhà nước, nhóm công ty mẹ - con chuyển đổi, hoạt động theo hình thức TĐKT được xác lập.

 

Mặc dù có khá nhiều ý kiến cho rằng, những điều kiện này quá chặt chẽ, song các chuyên gia soạn thảo không ngần ngại giữ vững quan điểm đặt nặng mục tiêu giám sát hoạt động của các TĐKT theo đúng "đường ray", chấm dứt tình trạng đầu tư tràn lan, thiếu hiệu quả của không ít TĐKT, tổng công ty nhà nước thời gian qua.

 

Cụ thể, theo đề xuất, công ty mẹ phải có vốn chủ sở hữu không thấp hơn 7.000 tỷ đồng; có nguồn nhân lực đủ trình độ, kinh nghiệm và khả năng kinh doanh ngành nghề chính và các ngành nghề có liên quan; có khả năng sử dụng bí quyết công nghệ, thương hiệu, thị trường để chi phối các công ty con và thực hiện liên kết với các doanh nghiệp (DN) thành viên khác; có nguồn lực tài chính hoặc có phương án khả thi để huy động nguồn lực tài chính, bảo đảm đầu tư đủ vốn vào các công ty con cũng như DN thành viên.

 

Liên quan đến ngành nghề kinh doanh, các tổng công ty, nhóm công ty mẹ - con muốn chuyển đổi được yêu cầu tuân thủ nguyên tắc tập trung đầu tư và hoạt động trong ngành nghề kinh doanh chính.

 

Trong những ngành nghề có liên quan, các DN này phải đảm bảo được điều kiện như hoàn thành nhiệm vụ kinh doanh ngành nghề chính được chủ sở hữu giao; kinh doanh ngành nghề có liên quan không ảnh hưởng đến nhiệm vụ kinh doanh ngành nghề chính và việc mở rộng, phát triển ngành nghề kinh doanh chính; sử dụng hoạt động và kết quả kinh doanh các ngành nghề có liên quan để hỗ trợ và phát triển ngành nghề kinh doanh chính.

 

Tỷ lệ đầu tư và thị phần trong ngành nghề kinh doanh chính của các DN muốn chuyển đổi không thấp hơn mức quy định của Thủ tướng đối với TĐKT.

 

Không những thế, các DN này phải thực hiện nghĩa vụ báo cáo và chịu sự giám sát của đại diện chủ sở hữu nhà nước, chủ sở hữu vốn nhà nước về đầu tư, hiệu quả đầu tư và tác động của việc kinh doanh các ngành nghề có liên quan đến ngành nghề kinh doanh chính.

 

Trong trường hợp công ty mẹ trực tiếp hoặc thông qua DN có vốn góp chi phối tiến hành kinh doanh những ngành nghề có nguy cơ rủi ro hoặc có ảnh hưởng đến ngành nghề kinh doanh chính, dự thảo Nghị định yêu cầu các hoạt động này phải được Thủ tướng hoặc người được Thủ tướng uỷ quyền phê duyệt.

 

Đặc biệt, lần đầu tiên dự thảo Nghị định đã đưa ra danh mục ngành nghề kinh doanh chính của các TĐKT với dự kiến 21 ngành, lĩnh vực như: viễn thông; công nghệ thông tin; bưu chính; đóng mới, sữa chữa tàu thuỷ và vận tải biển; dệt may; sản xuất, truyền tải, phân phối và kinh doanh điện năng; khảo sát, thăm dò, khai thác, chế biến và phân phối dầu khí; khảo sát, thăm dò, khai thác, chế biến than và khoáng sản; trồng, chăm sóc, khai thác chế biến cao su, cà phê, cao cao; dịch vụ tài chính, bảo hiểm, kinh doanh xăng dầu, vận chuyển hàng không đối với hành khách và hàng hoá; đầu tư và kinh doanh vốn nhà nước…

 

Các tổng công ty, nhóm công ty mẹ - con nằm trong danh mục mới được xem xét để chuyển đổi. Nhiều ý kiến cho rằng, nếu như danh mục này được cân nhắc cẩn trọng, theo đúng nguyên tắc về mục tiêu thành lập TĐKT thì việc hình thành TĐKT tới đây có thể loại bỏ được những khiên cưỡng.

 

Tuy nhiên, lo ngại lại xuất hiện từ chính cách tư duy của khá nhiều tổng công ty nhà nước trong mong muốn được "nâng cấp" lên TĐKT. Một chuyên gia cho rằng, nếu như Chính phủ đưa ra danh mục và tiêu chí xác định quy mô vốn là 7.000 tỷ đồng để rồi ngồi chờ các tổng công ty làm thủ tục xin thành lập, thì cơ chế xin - cho lại có dấu hiệu tái lập như thời của tổng công ty 90, 91 hơn hai chục năm về trước. Hơn thế, mục tiêu thành lập các TĐKT theo đúng định hướng sẽ khó đạt được.

 

"Có lẽ cần phải đặt lại vấn đề này theo hướng chủ sở hữu nhà nước mong muốn thành lập những TĐKT nào thì sẽ định hướng cho các DN trong ngành đó có sự tích tụ về vốn, quy mô, năng lực... Như vậy, chủ sở hữu nhà nước chủ động dẫn hướng mà các DN không phải lo xin để được nâng tầm", ông Nguyễn Văn Sự, Trưởng phòng Phát triển DN, Tổng công ty Xăng dầu Việt Nam đề xuất.

 

Theo kế hoạch, dự thảo Nghị định sẽ được trình Thủ tướng Chính phủ trong tháng 9 tới.

 

Theo Khánh Linh 
Đầu tư chứng khoán

ngocdiep