VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Làm quen với… phá sản doanh nghiệp

26-08-2008 - 15:21 PM | Doanh nghiệp

Làm quen với… phá sản doanh nghiệp

Khả năng nhìn thấy những tiềm năng của DN mà người chủ cũ không nhận thấy sẽ giúp bạn thành công trong việc tái cấu trúc lại DN sau khi mua lại.

Việc mua bán một DN trên bờ vực phá sản hầu như không có gì khác so với việc mua lại một DN thông thường. Điều khác nhau duy nhất là bạn có thể mua được với giá rất rẻ kèm cam kết trả các khoản nợ và nghĩa vụ tài chính, nhưng phải đối mặt với rủi ro về việc mất trắng khoản đầu tư này nếu không vực dậy được DN.

Trong mua bán DN sắp phá sản hoặc đang gặp khó khăn về tài chính, việc định giá DN là một trong những phần đáng quan tâm và đem lại nhiều lo ngại nhất.

Thông thường, việc này được thực hiện bởi các chuyên gia tài chính chuyên nghiệp, do vậy việc tham gia của các NĐT không được khuyến khích. Trong đa số trường hợp, việc xác định giá trị hữu hình của DN cũng như các nghĩa vụ nợ có thể tiến hành tương đối dễ dàng và chính xác. Các yếu tố chủ yếu cần xem xét là lịch sử kinh doanh của DN, tình hình kinh doanh và tài chính hiện tại (nợ, tài sản, doanh thu, lãi...). Ý kiến của khách hàng và nhà cung cấp sản phẩm cho DN cũng cần được chú ý.

Một điều quan trọng là nếu DN chuẩn bị phá sản thì mức định giá bao giờ cũng phải đặt dưới giá trị sổ sách, do các yếu tố ảnh hưởng trong ngắn hạn chủ yếu là các yếu tố xấu (doanh thu và lãi sụt giảm, nguồn cung tiền và các nguồn thu trong tương lai gặp khó khăn...).

Trong một vụ mua lại DN, yếu tố hấp dẫn các NĐT mạo hiểm là giá trị vô hình của DN, dù việc xác định giá trị này rất khó khăn và mang nặng tính chủ quan. Khi xác định giá trị này, cần tập trung vào các yếu tố như hình ảnh và thương hiệu của DN, mạng lưới hoạt động, các mối quan hệ với đối tác, thậm chí là giấy phép hoạt động. Chỉ khi tất cả các yếu tố này được đánh giá một cách đầy đủ, việc mua lại mới nên được xét đến. Thực tế cho thấy, trong đa số trường hợp, việc các đối tác mua lại DN đang gặp khó khăn về tài chính thường nhằm mục đích sử dụng thương hiệu cũng như mạng lưới đã có của DN.

Không ít người đã kiếm được hàng tỷ USD từ việc mua lại các DN sắp phá sản như dòng họ Mittal (Ấn Độ), Winbur Ross. Lakshmi Mittal nổi tiếng với việc tạo lập đế chế thép ArcelorMittal sau một loạt thương vụ mua lại và sáp nhập các công ty sản xuất thép gặp khó khăn từ những năm cuối thập kỷ 90 của thế kỷ trước tại Ấn Độ, Rumani, cho tới tận Trinidad và Tobago, kết quả là nằm trong top 5 người giàu nhất thế giới tính tới đầu năm 2008.

Việc thành công của họ chủ yếu nhờ vào khả năng nhìn thấy cơ hội vực dậy DN. Việc mua lại một DN sắp phá sản đòi hỏi không chỉ kỹ năng trong việc nhìn thấy những giá trị tiềm ẩn mà người khác không nhìn thấy, mà còn cần chiến lược tài chính và kinh doanh đúng đắn trong việc vực dậy DN trong tương lai.

Khả năng nhìn thấy những tiềm năng của DN mà người chủ cũ không nhận thấy sẽ giúp bạn thành công trong việc tái cấu trúc lại DN sau khi mua lại. Nếu bạn chỉ bỏ tiền mua cổ phiếu của DN chỉ vì cho rằng nó rất rẻ thì hãy cẩn thận, vì nó có thể rẻ hơn nữa, thậm chí là mất trắng.

Tại Việt Nam, chúng ta nên quen dần với việc phá sản DN vì cạnh tranh và phá sản luôn là hai yếu tố đi kèm nhau trong nền kinh tế thị trường. Cố cứu một DN phá sản chưa hẳn đã là chuyện hay, mặc dù phá sản một DN bao giờ cũng đi kèm với hệ luỵ liên quan tới lực lượng lao động.

Trong trường hợp của CTCP Bông Bạch Tuyết (BBT), khoản nợ hơn 21 tỷ đồng trên vốn điều lệ 68,5 tỷ đồng đối với Ngân hàng Hàng hải hiện đang là mối lo lớn nhất của các cổ đông Công ty (theo báo cáo tài chính quý I/2008, nợ ngắn hạn của BBT là 44,74 tỷ đồng, nợ dài hạn là 10,54 tỷ đồng).

Một số giải pháp đã được đưa ra liên quan tới việc xử lý nợ cũng như khả năng tăng vốn của BBT. Có lẽ vì thế mà trong những phiên giao dịch vừa qua, giá cổ phiếu BBT liên tục tăng, khối lượng đặt mua lớn.

Tuy nhiên, với các NĐT cá nhân, việc mua lại cổ phiếu BBT tại thời điểm này tương đối rủi ro. Nếu BBT tránh được sự phá sản thì cũng phải đối mặt với khả năng bị ngừng giao dịch trên HOSE do ba năm thua lỗ liên tiếp. Hiện BBT chỉ còn chưa đầy 5 tháng để cải thiện tình hình kinh doanh và tài chính, trong khi kết quả của việc kiểm toán lại vẫn chưa được công bố.

Theo Thành An
ĐTCK

        

thaonp