Ông
Nguyễn Thành Long, Chủ tịch Hiệp hội Mía đường Việt Nam cho biết, trung
bình mỗi năm có khoảng 300.000 - 400.000 tấn đường (chủ yếu Thái Lan)
nhập lậu vào Việt Nam (chiếm 20-30% sản lượng đường tiêu thụ trong
nước).
Với lượng đường nhập lậu như trên đã gây thất thu 3 khoản thuế
gồm: 5% thuế nhập khẩu (khoảng 250 tỷ đồng), 5% thuế VAT (250 tỷ đồng)
và thuế thu nhập doanh nghiệp do nhà máy giảm lợi nhuận (khoảng 150 tỷ
đồng). Tổng cộng khoảng 650 tỷ đồng.
Đường lậu có mặt tại thị trường Việt Nam “xuất xứ” từ
nhiều nguồn. Ngoài việc nhập lậu lén lút, một số đối tượng cũng đã lợi
dụng kẽ hở của hoạt động tạm nhập tái xuất để nhập khẩu đường (nhập khẩu
đường từ Thái Lan, Ấn Độ, Hàn Quốc vào Việt Nam, sau đó xuất sang Trung
Quốc), nhưng thực chất phần lớn được giữ lại để tiêu thụ ở trong nước.
Còn tại khu thương mại Lao Bảo thuộc cửa khẩu Lao Bảo (Quảng Trị), do
hàng hóa kinh doanh tại đây được hưởng ưu đãi về thuế quan, mặt hàng
đường không phải chịu thuế nên đây trở thành nơi các đầu nậu tuồn đường
Thái Lan vào.
Với lượng đường nhập lậu tồn tại khá lớn tại thị
trường nội địa và giá rẻ hơn giá đường sản xuất trong nước 2.000 -
3.000đ/kg, nên mặc dù đã chấp nhận hạ giá thành xuống mức rất thấp
23.000đ/kg (trước đó, 25.000- 26.000đ/kg) nhưng đường nội vẫn không thể
cạnh tranh nổi với đường nhập lậu.
Và điều nghịch lý là trong khi lượng đường sản xuất
trong nước ngoài việc cung ứng đủ cho nhu cầu tiêu dùng còn lại dư thừa
để xuất khẩu, nhưng trong quá trình cạnh tranh lại thua ngay trên “sân
nhà”.
Tại Hội nghị tổng kết sản xuất mía đường vụ 2011-2012,
ông Đoàn Xuân Hòa, Cục phó Cục Chế biến thương mại nông lâm thủy sản và
nghề muối (Bộ NN&PTNT) cũng nêu một loạt bất cập khác của ngành mía
đường.
Một số nhà máy không có đủ nguyên liệu vẫn thực hiện mua mía
theo 2 giá trong vùng và ngoài vùng nguyên liệu dẫn đến tình trạng tranh
mua tranh bán, phá vỡ vùng nguyên liệu của các nhà máy khác. Trong khi
đó, tình trạng đường lậu vào thị trường nội không nhỏ, gây nhiều hệ lụy
về tình hình cung-cầu, giá cả trên thị trường.
Theo CAND