TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Doanh nghiệp nhiều "chiêu" tìm vốn

11-02-2013 - 19:16 PM | Tài chính - ngân hàng

Doanh nghiệp nhiều "chiêu" tìm vốn

Ngân hàng vẫn liên tục kêu thừa tiền nhưng không dám cho vay vì lo nợ xấu. Doanh nghiệp vì khó tiếp cận vốn ngân hàng nên đã nghĩ ra chiều "chiêu trò" để có vốn làm ăn.

Theo số liệu của Ngân hàng Nhà nước, tăng trưởng tín dụng của toàn hệ thống năm 2012 đạt 8,19%, trong đó bất ngờ tăng với tốc độ rất mạnh trong 10 ngày cuối năm (tính đến 20/12 tín dụng mới tăng 6,45%). Còn trong tháng đầu năm 2013, tăng trưởng tín dụng ước giảm 1,06% so với tháng 12 năm ngoái.

Tính toán theo mức tăng 8,19% thì trong năm 2012 đã có hơn 3 triệu tỷ đồng được bơm ra ngoài thị trường. Tuy nhiên, tất cả số tiền ấy có thực sự đến tay doanh nghiệp và dân cư hay không vẫn là dấu hỏi chưa có lời đáp, bởi lẽ nền kinh tế vẫn gặp rất nhiều khó khăn, điển hình là đã có gần 55.000 doanh nghiệp giải thể.

Ngân hàng vẫn liên tục kêu thừa tiền nhưng không dám cho vay vì lo sợ nợ xấu, trong khi đó doanh nghiệp lại càng khó khăn hơn khi tiếp cận ngân hàng. Trong bối cảnh khó khăn, không ít doanh nghiệp đã nghĩ ra nhiều “chiêu” để có được đồng vốn xoay vòng.

Vay tiền từ nhân viên, dân cư

Công ty TNHH một thành viên T. trực thuộc một Tổng công ty có trụ sở tại Mỹ Đình (Từ Liêm, Hà Nội) đã lâm vào cảnh thiếu vốn trầm trọng từ đầu năm 2012. Không phải vì công ty này không tạo ra được sản phẩm và không có tiền mà bởi bị đối tác nợ chưa chịu trả. Lương của cán bộ nhân viên không thể thanh toán lên tới trên 6 tháng, khiến cho lãnh đạo công ty đứng ngồi không yên. Tuy nhiên, tài sản thế chấp để đi vay vốn lại không có, công ty mẹ lại không giúp đỡ, nên T. buộc phải tính kế huy động tiền từ nhân viên, trước mắt là để giải quyết vấn đề lương.

Theo chính sách mà ban lãnh đạo công ty đưa ra thì khuyến khích các cán bộ nhân viên và người nhà cho công ty vay tiền với lãi suất ngang mức cho vay của ngân hàng, sẽ thanh toán đủ gốc và lãi khi đến hạn. Lãnh đạo công ty nếu có nhà cửa và xe ô tô thì được khuyến khích cho công ty mượn là tài sản thế chấp để vay vốn.

Thế nhưng, số tiền huy động được chẳng thấm vào đâu trong bối cảnh đối tác vẫn chưa chịu thanh toán, còn chưa kể đến việc nợ lương quá lâu đã khiến cho nhiều cán bộ nhân viên phải nghỉ việc bất đắc dĩ. Và cho đến tận cuối năm âm lịch 2012, công ty vẫn nợ lương của nhân viên tới 4 tháng trong khi tương lai của năm 2013 còn mờ mịt.

Chiêu thức huy động vốn mà công ty T. đang áp dụng không phải là hiếm, thậm chí còn rất phổ biến trên thị trường năm qua. Giám đốc của một công ty xây dựng có trụ sở tại Q. Thanh Xuân cho biết, nhiều doanh nghiệp lựa chọn hình thức huy động này vì vừa có lợi cho nhân viên (gửi được lãi suất cao), lại vừa có lợi cho doanh nghiệp (không phải mất nhiều thủ tục và các khâu trung gian khác). Số tiền mà các công ty huy động được theo cách này có thể lên tới hàng nghìn tỷ đồng.

Không chỉ có cách vay tiền từ nhân viên và người nhà, một số công ty còn nghĩ ra nhiều cách khác để huy động vốn từ dân cư.

Chẳng hạn như mới đây, một công ty bất động sản tại Tp. Hồ Chí Minh tung quảng cáo ra thị trường rằng sẽ xây căn hộ cho thuê với giá 0 đồng. Theo đó, chỉ cần người thuê nhà nộp cho công ty 200 triệu đồng là có thể sở hữu một căn hộ hơn 20 m2 trong vòng 6 tháng đến 2 năm và hàng tháng không phải trả tiền thuê nhà, chỉ thanh toán các khoản chi phí điện nước, phí chung cư, tiền giữ xe. Sau thời gian đó, nếu không muốn ở nữa, chủ đầu tư sẽ thanh toán lại đủ số tiền đặt cọc, và nếu mua luôn căn hộ đó thì sẽ được giá ưu đãi.

Mới nghe thì chính sách của công ty này rất hấp dẫn. Tuy nhiên, chẳng cần phải tính toán lâu, chỉ cần nhìn qua con số là biết được thực tế giá thuê nhà đó đã là quá cao. Với 200 triệu đồng gửi trong ngân hàng theo lãi suất 11%/năm hiện nay, qua 2 năm người dân đã được khoản lãi hơn 40 triệu đồng. Tính ra, giá thuê căn hộ hơn 20m2 kia lên tới 2 triệu đồng/tháng. Đó là còn chưa kể đến trong 2 năm lãi suất sẽ lên đến đâu trong bối cảnh áp lực lạm phát còn nhiều, trong khi để có được ngay 200 triệu đồng trong bối cảnh kinh tế khó khăn hiện nay không phải là dễ.

Giới quan sát thị trường nhận định, động thái của công ty này rõ ràng là “đánh lừa cảm giác” của người dân một cách khéo léo. Cá nhân lãnh đạo của công ty này cũng thừa nhận đây là cách mà công ty nghĩ ra để huy động vốn nhằm tiếp tục đầu tư và giải quyết hàng tồn kho.

Người cho vay lo bị  'xù nợ'

Cho đến khi sự việc ở Tập đoàn Mai Linh vỡ lở mới đây, nhiều người mới chật giật mình về khoản tiền đã trót cho công ty vay.

Được biết, Mai Linh đã huy động từ hơn 800 người với tổng vốn vay khoảng 500 tỷ đồng, thời hạn 1 -2 năm và lãi suất tới 18 – 25% để đi đầu tư dài hạn. Nhưng trong bối cảnh thị trường bất động sản và nền kinh tế khó khăn, cùng với các khoản nợ khổng lồ khác, công ty đã không có tiền để trả lãi cho người dân.

Tuy nhiên, người cho Mai Linh vay còn có cơ hội lấy lại tiền bởi công ty này có tài sản là bất động sản và xe ô tô để bán. Hay như trường hợp đi thuê nhà với giá 0 đồng, bên đi thuê, cũng là người cho vay, còn có tài sản thế chấp của công ty là căn nhà đang ở.

Còn nhiều công ty khác không có tài sản đảm bảo như công ty T. nói trên, đến hạn thanh toán cho nhân viên mà không xoay được vốn thì sẽ ra sao? Trường hợp của chị Thủy ở Hoàng Mai (HN) là một điển hình. Chị cho biết hồi tháng 2 năm ngoái có cho công ty nơi chồng chị làm việc vay 200 triệu đồng với lãi suất 15%/năm, kỳ hạn là 6 tháng. Đến cuối tháng 8, thời hạn đã hết, chị muốn lấy tiền về nhưng công ty thông báo rằng chưa có để trả và cũng nợ luôn khoản lãi cuối kỳ. Sau sự việc thông tin về tập đoàn Mai Linh tràn khắp các mặt báo, chị lại càng sốt ruột vì đó là khoản tiền gia đình đã tích cóp bao nhiêu năm nay. Nhiều lần đòi quyết liệt, chị cho biết công ty đã có biên bản cam kết sau Tết vay được tiền ngân hàng sẽ trả.

Trường hợp anh Tuân, làm việc tại một công ty có chi nhánh ở Hà Nội thì lại hoàn toàn khác. Anh cũng cho công ty vay tiền, nhưng sau công ty làm ăn không thuận lợi, anh đã chuyển việc đi nơi khác. Đến hạn thanh toán số tiền đó, anh về công ty đòi lại thì công ty này đang làm thủ tục phá sản. Các giấy tờ chứng minh rằng anh đã cho công ty vay tiền lại rất sơ sài, mang đến Văn phòng Luật sư thì được biết là không có hiệu lực nếu ra tòa.

Theo một chuyên gia tài chính độc lập, trường hợp người dân cho công ty vay tiền sẽ có lợi cho doanh nghiệp, nhất là trong bối cảnh hoạt động tín dụng của ngân hàng tăng chậm như hiện nay. Doanh nghiệp huy động được vốn từ nhân viên sẽ nhanh chóng có tiền để tiếp tục duy trì sản xuất. Tuy nhiên, doanh nghiệp cũng phải giữ chữ tín không phải chỉ với khách hàng mà với cả nhân viên. Có được như thế thì kênh huy động vốn này không phải là một ý tưởng tồi, nhất là với các khoản tiền cần gấp trong ngắn hạn.

Tuy nhiên, với người cho vay tiền thì lại tiềm ẩn những rủi ro nhất định, thậm chí có thể mất vốn vì không có giấy tờ hợp lệ. Vì thế, trong mọi trường hợp, phải cân nhắc và tìm hiểu kỹ trước khi cho công ty vay tiền. Quá trình cho vay cũng phải đầy đủ các thủ tục hồ sơ và có chứng nhận từ cơ quan quản lý hoặc pháp luật.

Thành Hưng

hangnt

CÙNG CHUYÊN MỤC

XEM
Trở lên trên