TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Năm 2009, VND vẫn có xu hướng mất giá

09-01-2009 - 08:13 AM | Tài chính - ngân hàng

Năm 2009, VND vẫn có xu hướng mất giá

Ông Võ Trí Thành, Trưởng ban Kinh tế đối ngoại, Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương đã có những phân tích kỹ hơn về xu hướng điều hành tỷ giá VND/USD trong năm 2009.

Năm 2008, thị trường chứng kiến vài cơn sốt USD và không ít người dân cho rằng, tình trạng này có thể lặp lại vào năm 2009. Ông nhìn nhận ra sao về những ý kiến như vậy?

Lý do trồi sụt tỷ giá có nhiều, song tôi cho rằng, yếu tố đầu cơ chỉ có thể có được do những biến động nền tảng cộng thông tin trong một số trường hợp không minh bạch.

Chúng ta hãy nhìn lại 2 năm qua để phân tích. Năm 2007, dòng vốn vào Việt Nam nhiều, cộng cú sốc giá bên ngoài kéo theo lạm phát cao ảnh hưởng tới tỷ giá (phản ánh sức mua của VND với tình hình bên ngoài). Khi giá trong nước lên cao so với các bạn hàng, lạm phát tăng khiến sức mua đồng tiền yếu đi, VND chịu áp lực mất giá.
Biến số thứ hai lại ngược chiều, đó là khi vốn nước ngoài vào nhiều, tăng thâm hụt thương mại, VND có xu hướng tăng giá. Do đó, cuối năm 2007, đầu năm 2008, VND có xu hướng tăng giá so với USD. Càng về sau, xu hướng vốn vào nhiều hơn, thâm hụt thương mại mạnh hơn, khiến USD giảm giá.
Từ tháng 3/2008, tỷ giá có bước ngoặt lớn, trong 1 - 2 ngày VND mất giá mạnh, bên cạnh xu hướng lạm phát, thâm hụt thương mại, xu hướng tăng giá tiền đồng không còn nữa. Vào thời điểm đó, nhiều nhà kinh tế trong và ngoài nước dự đoán cán cân thanh toán của Việt Nam không còn thặng dư như năm 2007, Việt Nam có thể có khủng hoảng kinh tế.
Nhiều nhà ĐTNN đã rút vốn, cầu USD tăng vọt. Lợi dụng cơ hội đó, không ít cá nhân, tổ chức đầu cơ USD. Tâm lý ấy không được cung cấp thông tin đầy đủ, tạo ra 2 cơn sốt hồi tháng 5, tháng 6/2008. Gần đây, Việt Nam chịu sức ép của khủng hoảng bên ngoài, tác động qua xuất khẩu, đầu tư, TTCK...
Nhà ĐTNN từ tháng 10/2008 đến cuối năm bán ròng, chúng ta lại thấy cơn sốt USD xuất hiện, dù không mạnh nhờ lạm phát được kiềm chế tốt sau khi thực hiện gói giải pháp của Chính phủ, thâm hụt thương mại (17 tỷ USD) giảm so với dự kiến ban đầu.
Một vấn đề đáng chú ý là biến số chính sách. Việt Nam có mức độ USD hóa, vàng hóa cao. Do dịch chuyển vốn bên ngoài, tỷ giá cũng phải nằm trong tương quan tỷ giá các đồng tiền khác so với USD, Ngân hàng Nhà nước đã nâng tỷ giá chính thức của ngân hàng cộng với tăng biên độ.
So sánh lãi suất VND, USD, cộng kỳ vọng mất giá, người ta cảm thấy gửi USD tốt hơn nên 1 - 2 tuần cuối năm 2008 có hiện tượng người dân dịch chuyển sang nắm giữ USD. Như vậy, nếu nhìn vào biến động USD, đầu tiên ta phải nhìn vào bản chất cơ bản của nền kinh tế, trước khi nhìn vào hoạt động đầu cơ riêng lẻ.

Cuối năm 2008, thế giới đã bơm hàng nghìn tỷ USD để cứu vãn nền kinh tế, về lý thuyết USD phải giảm giá, nhưng thực tế ngược lại. Ông có thể giải thích hiện tượng này?

Yếu tố tâm lý luôn xuất hiện và gắn với yếu tố căn bản của nền kinh tế. Tình hình thiếu thanh khoản bao trùm thế giới. Các NĐT Mỹ chống đỡ với khủng hoảng, lẽ tự nhiên đồng USD quay lại nước Mỹ làm cho cung cầu USD trên thế giới thay đổi. Trong khủng hoảng, cơ hội đầu tư trở nên khó khăn, dù lãi suất trái phiếu chính phủ Mỹ thấp hơn trước rất nhiều, NĐT muốn tìm chỗ an toàn vẫn cứ mua trái phiếu, vì thế USD tăng giá.

Nhiều dự báo rằng, năm 2009 VND sẽ được điều chỉnh mất giá khoảng 5 - 6%, ông nghĩ sao về những dự báo này?

Lạm phát năm 2009 của Việt Nam dự kiến dưới 10% (theo dự tính mới chỉ 7 - 8%). Lạm phát không nghiêm trọng, nhưng có 2 vấn đề khác khá căng thẳng kéo theo xu hướng USD tăng giá, đó là thâm hụt thương mại giảm nhưng nhu cầu USD cao do các nguồn FDI, kiều hối, FII khó khăn để bù đắp thâm hụt và nguy cơ giảm phát khiến Chính phủ chủ trương kích cầu, dẫn đến lãi suất VND giảm.
Nền tảng cơ bản tạo ra xu hướng là có thật, theo dự báo của nhiều nhà kinh tế, VND trong năm 2009 vẫn có xu hướng mất giá, ít nhất cũng được điều chỉnh ở mức 17.800 đồng/USD.
Tôi cho rằng, khả năng chính xác chỉ có thể cho nửa đầu năm 2009, cuối năm 2009 phải theo dõi sát tình hình thị trường, bởi khả năng phục hồi kinh tế, thương mại có thể diễn ra vào cuối năm 2009 hoặc năm 2010 và điều này có ảnh hưởng lớn tới dòng vốn ra - vào Việt Nam.
Bên cạnh đó, khả năng phản ứng chính sách của Mỹ và các nước không đơn giản là khi khủng hoảng qua, bắt đầu có dấu hiệu nguy cơ lạm phát, ngân hàng trung ương các nước sẽ thắt chặt tiền tệ.

Chính sách tỷ giá thay đổi ảnh hưởng tới các nhóm đối tượng khác nhau. Theo ông, cơ quan quản lý sẽ cân đối những nhóm lợi ích này ra sao?

VND mất giá, người dân sẽ gửi USD nhiều hơn, vì thế nhiều năm qua lãi suất tiền gửi VND luôn được duy trì ở mức cao hơn lãi suất USD cộng thêm phần mất giá. Hiện tại, lãi suất tiền gửi VND là 10%/năm, lãi suất USD là  4%/năm, tỷ lệ mất giá VND 3 - 4%/năm, như vậy gửi VND trên lý thuyết vẫn có lợi hơn.
Một nhóm đối tượng khác là doanh nghiệp xuất nhập khẩu, ngân hàng cho vay USD thu tiền đồng, tỷ giá được điều chỉnh có thể dẫn đến mất cân đối cơ cấu đồng tiền gây ra chu chuyển vốn phức tạp hơn là chuyện tiền gửi, nhập khẩu, xuất khẩu... Mỗi lần thay đổi tỷ giá, quan trọng là phải ổn định kinh tế vĩ mô, nhìn tổng thể có nhiều cái lợi hơn thiệt.

Vậy chủ trương điều hành tỷ giá linh hoạt của Ngân hàng Nhà nước nên được hiểu như thế nào?

Để điều hành chính sách tiền tệ thì chính sách tỷ giá phải linh hoạt, điều này không chỉ có lợi cho xuất khẩu, mà còn hạn chế đầu cơ, vì khi tỷ giá biến động cao, nhà đầu cơ sẽ thận trọng.
Quan trọng hơn cả là chính sách tỷ giá nhằm tăng xuất khẩu, một đồng tiền bị lên giá quá mức sẽ hạn chế xuất khẩu, kiềm chế tăng trưởng GDP, đồng thời tỷ giá điều chỉnh có thể làm tăng hay giảm hàng nhập khẩu, gây ra tăng giảm giá trong nước... Điều hành làm sao để linh hoạt hỗ trợ xuất khẩu, nhưng không gây bất ổn vĩ mô.
Chính sách tỷ giá thay đổi liên tục, doanh nghiệp có thể khó dự báo, hoạt động gặp khó khăn, nhất là trong bối cảnh hầu hết các doanh nghiệp Việt Nam chưa biết cách sử dụng công cụ phòng chống những cú sốc lớn.

Theo Thuỷ Nguyễn
ĐTCK

thanhtu

CÙNG CHUYÊN MỤC

XEM
Trở lên trên