TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Brazil vật lộn với "lời nguyền tài nguyên"

16-03-2012 - 15:28 PM | Tài chính quốc tế

Brazil vật lộn với "lời nguyền tài nguyên"

Là cường quốc giàu tài nguyên trên thế giới và có nền kinh tế phát triển nhờ tận dụng “vốn trời cho” này, nhưng Brazil đã đấu tranh hơn 50 năm qua để phá vỡ sự phụ thuộc vào tài nguyên.

Phất lên nhờ tài nguyên

Nhu cầu lương thực và kim loại của một châu Á công nghiệp hóa đã đẩy giá các mặt hàng tăng gấp ba lần vào thập kỉ qua, giúp Brazil vượt mặt Ý và Tây Ban Nha để trở thành nền kinh tế lớn thứ sáu thế giới. Mặt bằng giá của quặng sắt và đậu nành của Brazil tăng, đầu tư nước ngoài trực tiếp vào Brazil tăng gấp bảy lần, khiến giá trị đồng real của Brazil tăng gấp đôi trong cùng kì.

Lợi nhuận của bùng nổ tài nguyên vô cùng lớn khi giúp được hàng triệu người dân Brazil thoát khỏi đói nghèo, giảm nợ ròng của nước này từ 60,4% GDP còn 37,2% GDP.

Đến nay, những mặt hàng xuất khẩu lớn nhất của Brazil là quặng sắt, dầu thô, đậu nành, đường, cà phê và gà. Lượng khách hàng thường xuyên của Brazil ngày càng tăng. Năm 2009, Trung Quốc vượt mặt Mỹ trở thành khách hàng lớn nhất của Brazil.

Giá cả hàng hóa tăng đã nâng "cổ phần" của Brazil lên 2,73% của tổng vốn thế giới vào ngày 12.3 so với 0,7% hồi 8 năm trước.

Năm 2007, các nhà địa chất học Brazil phát hiện ra mỏ dầu lớn nhất ở châu Mỹ trong vòng ba thập kỉ qua. Ở độ sâu hơn 8 km dưới mực nước biển, mỏ dầu này có thể nâng trữ lượng dầu thô của Brazil lên 62%. Nguồn lợi dầu mỏ mới ngoài sức tưởng tượng này có thể dẫn đến một kỉ nguyên phát triển mới hay trở thành gánh nặng khiến đất nước thụt lùi còn tùy vào lợi nhuận được quản lý như thế nào. “Họ cần có tầm nhìn xa về việc sử dụng mỏ dầu này, nếu không sẽ tự gây tổn thương cho mình”, nhà kinh tế về Mỹ Latin, Alberto Ramos tại tập đoàn Goldman Sachs (Mỹ) nhận định.

Ngay trong bối cảnh giá nguyên vật liệu tăng cao, Brazil tụt hạng xuống thứ 84 trong tổng số 187 quốc gia của bảng xếp hạng chỉ số phát triển con người năm ngoái của Liên Hiệp Quốc. Bảng xếp hạng được thực hiện dựa trên các yếu tố như GDP, sức khỏe và trình độ giáo dục. Năm 2002, Brazil đứng thứ 73/173.

Yếu kém ở ngành sản xuất

Sự biến động hàng hóa có thể nhanh chóng trôi qua khiến những nền kinh tế giàu tài nguyên chắc chắn bị ảnh hưởng. Ngoài ra, quá chú trọng vào kinh tế tài nguyên sẽ kiềm chế tăng trưởng ở những khối ngành khác. Chuyên gia kinh tế ở các thị trường mới nổi của công ty Capital Economics (London, Anh) Nei Shearing nhận định phần lớn tăng trưởng năng suất ở một quốc gia đang phát triển đến từ sản xuất hàng hóa, chứ không phải từ nông nghiệp hay khai thác tài nguyên.

Ngành công nghiệp Brazil đã bị co lại trong ba quý liên tục, khiến tăng trưởng trong ngành này chỉ còn 2,7% vào năm ngoái, kết quả thấp thứ hai của Brazil kể từ năm 2003.

Tổng thống Dilma Rousseff đã nhiều lần quan ngại về đồng real ngày càng mạnh sẽ đẩy giá cả hàng hóa Brazil đắt đỏ hơn, gây tổn thương cho các nhà xuất khẩu. Tuần trước, bà cam kết sẽ ban hành mọi biện pháp cần thiết để che chắn cho nền kinh tế khỏi “cơn sóng thần tiền tệ” từ những đồng tiền đang yếu ở châu Âu và Mỹ.

Bộ trưởng Tài chính Guido Mantega cũng đã can thiệp để bảo vệ ngành công nghiệp Brazil, như giảm thuế cho các nhà sản xuất địa phương, ban bố các biện pháp giảm giá đồng real và hỗ trợ ngành công nghiệp dệt may. Chủ tịch hãng quản lý tài sản Goldman Sachs, ông Jim O'Neil, nhận định đồng real phải giảm giá 20% để “bền vững”.

Theo Cảnh Toàn

SGTT


huongtd