TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Các nước mới nổi vào “thế bí” do Trung Quốc đẩy mạnh xuất khẩu hàng hoá

01-07-2009 - 12:58 PM | Tài chính quốc tế

Các nước mới nổi vào “thế bí” do Trung Quốc đẩy mạnh xuất khẩu hàng hoá

Thị trường nội địa tràn ngập hàng Trung Quốc, nhiều ngành sản xuất tại các nước mới nổi sẽ có thể sụp đổ. Tệ hại hơn, họ không có nhiều tiền để cứu kinh tế như các nước giàu.

Vị thế của Trung Quốc lên cao nhờ khủng hoảng kinh tế

 

Hiện nay người ta nói rất nhiều về G2 (Trung Quốc và Mỹ) và họ có lý do để nói về điều đó. Chuyến thăm và làm việc mới đây của Bộ trưởng Tài chính Mỹ đến Trung Quốc cho thấy một số điểm mới về quan hệ Trung Quốc – Mỹ.

 

Chuyến thăm của ông cũng cho thấy sự phối hợp tốt hơn giữa hai nước. Mỹ tránh chỉ trích việc Trung Quốc hạ giá đồng nhân dân tệ còn Trung Quốc cam kết tiếp tục mua nợ của chính phủ Mỹ.

Thay đổi đang diễn ra ngay chính tại Trung Quốc. Có rất nhiều cơ quan nghiên cứu đã quan tâm đến từng thay đổi về kinh tế và tài chính trong quan hệ Mỹ – Trung, việc Trung Quốc mua nợ chính phủ Mỹ và mục tiêu của biện pháp nới lỏng định lượng do FED đưa ra. Có bằng chứng cho thấy các cơ quan này chú ý đến quan hệ hai nước nhiều hơn bất kỳ nước nào khác.

Thay đổi hết sức có ý nghĩa. Khủng hoảng kinh tế đã mang đến cho Trung Quốc cơ hội thể hiện sức mạnh về kinh tế. Trung Quốc đẩy mạnh giao dịch thương mại bằng đồng nhân dân tệ để giảm chi phí giao dịch cho các công ty xuất khẩu. Tuy nhiên điều này cũng đi kèm với mong muốn nâng tầm quan trọng của đồng nhân dân tệ lên ngang với ảnh hưởng của kinh tế Trung Quốc lên thế giới.

Sự quan tâm đối với G2 có thể không kéo dài lâu. Một thay đổi khác cũng đang diễn ra nhưng không được chú ý nhiều. Điều đó sẽ khiến quan hệ giữa Trung Quốc và thị trường các nước mới nổi trở nên căng thẳng, luận điểm ủng hộ đồng nhân dân tệ mạnh sẽ còn lên cao hơn nữa.

Xâm chiếm thị trường các nước mới nổi


Xuất khẩu của Trung Quốc sang thị trường các nước mới nổi tăng cao trong thời gian gần đây. Giá trị hàng xuất khẩu sang thị trường châu Phi, Mỹ – Latinh và Trung Đông đã tăng từ mức 38 tỷ USD lên 192 tỷ USD trong 5 năm qua. Trên thực tế, Trung Quốc đã vượt qua Mỹ trong vai trò nước xuất khẩu nhiều hàng hóa nhất vào Trung Đông.

Các công ty xuất khẩu Trung Quốc ngày một phân biệt rõ ràng hơn giữa thứ nhất là thị trường truyền thống của họ là châu Âu, Mỹ, và còn lại thị trường nội địa và thị trường các nước mới nổi vào một nhóm.

Vì thế ngay cả hiện nay khi thế giới nhìn vào Trung Quốc như một “đấng cứu thế” trong thời kỳ khủng hoảng kinh tế, các công ty xuất khẩu Trung Quốc đang tìm đến thị trường các nước mới nổi với tâm lý như vậy.

Không khó để tìm ra bằng chứng cho việc này. Đại diện hiệp hội sản xuất nội thất Bắc Kinh cho biết các công ty Trung Quốc bán hàng tại Dubai đang bàn đến kế hoạch tăng nhập khẩu một số loại đồ sứ được thị trường Arab ưa chuộng.

Quyết định tìm đến thị trường các nước mới nổi của các công ty Trung Quốc phản ánh các vấn đề kinh tế tại nội địa. Các công ty xuất khẩu đương đầu với sự cạnh tranh khốc liệt tại thị trường nội địa.

 

Truyền thông Trung Quốc thường đưa tin rằng việc bán hàng tại thị trường các nước mới nổi dễ dàng hơn tại nội địa. Vì thế việc Trung Quốc tăng xuất khẩu sang thị trường như Brazil hay Ai Cập cho thấy thách thức mà ngành sản xuất nội địa đang phải đương đầu – đó là tình trạng sản xuất thừa và lợi nhuận thấp.

Phản ứng về chính sách đối với những thách thức kinh tế này chỉ khiến xuất khẩu tiếp tục tăng cao hơn.

Trung Quốc gần đây đã hạ thuế xuất khẩu đối với một số mặt hàng giá trị gia tăng đối với hàng có chi phí sản xuất thấp như hàng dệt may hay nội thất, những mặt hàng này thường hết sức phổ biến ở thị trường các nước mới nổi.

 

Vì thế, việc giảm thuế VAT trước đây đã hỗ trợ cho việc xuất hàng vào thị trường châu Âu như thế nào thì nay chính sách đó đang có tác động tương tự đến việc xuất hàng vào thị trường các nước mới nổi.

Xuất khẩu Trung Quốc “làm khó” các nước mới nổi


Tuy nhiên, một tin tốt đối với Trung Quốc chưa hẳn đã là tin tốt đối với thế giới bởi khi Trung Quốc tăng xuất khẩu, số lượng các nhà máy đóng cửa sẽ ngày một nhiều.

Liên đoàn công nghiệp và thương mại Ấn Độ, 2/3 số nhà máy quy mô vừa và nhỏ tại nước này đang chịu ảnh hưởng tiêu cực từ việc nhập khẩu vốn và hàng hóa từ Trung Quốc. Chính quyền Syria đang áp dụng hạn ngạch đối với hàng nhập khẩu từ Trung Quốc để ngăn những vụ sụp đổ như vụ trung tâm dệt may nước này mới đây đã phải đóng cửa.

Việc Trung Quốc tập trung vào quan hệ Trung – Mỹ hết sức quan trọng, tuy nhiên trọng tâm của nước này khi nhắm tới thị trường các nước mới nổi có thể khiến mọi chuyện trở nên hết sức tệ hại.

Quan điểm về một đồng nhân dân tệ mạnh hiện đang được bàn đến nhiều hơn, đó là kết quả tất yếu của những thay đổi trên. Các công ty sản xuất hàng giá rẻ Trung Quốc cạnh tranh trực tiếp hơn với công ty sản xuất hàng hóa tại thị trường mới nổi, khả năng đóng cửa các nhà máy và tỷ lệ thất nghiệp tăng cao là hoàn toàn có thể.

 

Tệ hại hơn, chính phủ nhiều nước mới nổi không có đủ tiền để chi trả cho các khoản trợ cấp thất nghiệp hay cải cách kinh tế mạnh tay như các nước giàu.

Trung Quốc đang tăng hỗ trợ vốn đối với các nước mới nổi để xoa dịu những chỉ trích trên thị trường. Dòng vốn hỗ trợ đang ngày một tăng lên. Sau đó, đầu tư trực tiếp cũng sẽ có thể lên cao, đặc biệt như một cách để tránh các biện pháp bảo hộ thương mại.

 

Việc tái cân bằng tại nội địa sẽ khiến chi phí sản xuất nội địa tăng cao, làn sóng đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc vì thế cũng sẽ thịnh hành hơn, điểm đến không chỉ là trong châu Á mà còn xa hơn nữa.


G2 là biểu tượng cho sự hùng mạnh về kinh tế của Trung Quốc. Tuy nhiên, mối quan hệ giữa nước này với thế giới các nước mới nổi sẽ cho thấy Trung Quốc có ý định sử dụng sức mạnh kinh tế đó như thế nào.

 

Theo FT
Ngọc Diệp

ngocdiep