TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Kinh tế châu Á nên đi theo mô hình phát triển nào?

22-06-2010 - 16:02 PM | Tài chính quốc tế

Kinh tế châu Á nên đi theo mô hình phát triển nào?

Mô hình tăng trưởng kinh tế dựa vào tiêu dùng của phương Tây đã lỗi thời, Châu Á nên tự tìm lối đi mới cho mình.

Sự thắng thế của chủ nghĩa tư bản tiêu dùng trong thế kỷ 20 đã gây ra những cuộc khủng hoảng của thế kỷ 21: biến đổi khí hậu, tàn phá môi trường và cạn kiệt tài nguyên thiên nhiên.

Và châu Á chính là trung tâm của mọi vấn đề.

Mô hình kinh tế Tây phương dựa vào tăng trưởng nhờ tiêu dùng cần phải được xem xét lại.

Dù cho Châu Á có vẻ là miền đất hứa để áp dụng mô hình này nhờ dân số đông đảo nhưng thực tế lại là nơi cần phải cảnh giác cao nhất với tăng trưởng dựa vào tiêu dùng.

Những người ủng hộ mô hình phương Tây thường né tránh những tác động to lớn tới tài nguyên thiên nhiên và môi trường.

Họ không chịu công nhận rằng lời tư vấn của họ đi ngược lại những nghiên cứu khoa học về giới hạn cũng như sự cần thiết phải có những quy tắc quản lý tài nguyên chặt chẽ.

Thay vào đó, họ lập luận rằng sự khéo léo của con người đi kem với những sáng tạo thị trường mang lại sẽ tìm ra giải pháp.

Lập luận ấy bén rễ nhờ niềm tin phi lý rằng chúng ta có thể có tất cả mọi thứ: tải sản vật chất tăng vô tận cùng một môi trường tự nhiên trong sạch.

Sự thật ảm đạm tại Châu Á nơi đa số dân chúng thậm chí còn đang tiêu dùng dưới mức tiềm năng là bằng chứng rõ rệt cho thấy điều này là không thể. Dù vậy, những lời phủ nhận vẫn cứ tiếp diễn.

Hãy tượng tượng mộ thế giới của năm 2050 trong đó 4 trên 5 người Châu Á tiêu dùng y hệt người Mỹ bây giờ.

Đó sẽ là thảm họa, dù đó cũng chính là giấc mơ người ta đang gieo vào đầu các dân tộc Á Đông.

Khi Châu Á nổi lên, 2 tỷ người hiện đang sống rất gần với một nền kinh tế tiêu dùng sẽ làm thay đổi cơ bản cung và cầu thế giới, không chỉ với các hàng hóa không có khả năng tái tạo như dầu mỏ và than mà cả hàng hóa có khả năng tái tạo như lương thực.

Đó là sự thực chứ không phải những nỗ lực xào nấu lại lý luận của Malthus (Nhà kinh tế cho rằng dân số gia tăng sẽ vượt quá khả năng cung cấp của Trái Đất, cuối cùng, dân số sẽ phải giảm do bệnh dịch hay thiếu đói cho tới mức Trái Đất có thể chịu đựng được – ND).

Các lãnh tụ chính trị Châu Á phải thể hiện khả năng lãnh đạo của mình. Phương Tây nhấn mạnh vào thị trường, công nghệ và tài chính nhưng đó không phải là giải pháp.

Giới chính trị Châu Á sẽ để tự do kinh tế kiểu phương Tây nở rộ rồi chứng kiến sự diệt vong của địa cầu hay sẽ yêu cầu chính phủ phải hành động mạnh tay hơn để đảm bảo một tương lai bền vững và công bằng hơn?

Nhiều chuyên gia đưa ra những giải pháp không đối nghịch với yêu cầu hạn chế tiêu thụ tài nguyên, điển hình là các giải pháp thị trường kết hợp với công cụ tài chính và công nghệ ví dụ như giao dịch quyền phát thải.

Dù vậy giới chính trị phải nhận ra rằng công nghệ không thể là đáp án cho mọi vấn đề. Cá ngừ vây xanh nếu đã bị đánh bắt đến tuyệt chủng thì không thể tái tạo được trong phòng thí nghiệm.

Những quy tắc mới cần thiết để thay đổi cái cách con người tiêu dùng có thể đặt dấu chấm hết cho một số công ty, và họ sẽ chống đối quyết liệt với mọi cải cách.

Đó là lý do vì sao các chính phủ Á Châu phải can thiệp. Cần phải đặt ra giới hạn cho nhiều hình thức tiêu dùng khác nhau đi kèm với việc ban hành công cụ chính sách để thực thi chúng.

Nhiệm vụ trung tâm của họ là phải viết lại quy tắc của chủ nghĩa tư bản bằng cách đặt việc hạn chế tiêu thụ tài nguyên vào trung tâm khi xây dựng chính sách.

Chính phủ có hai công cụ quan trọng có thể sử dụng.

Thứ nhất là ngoại ứng môi trường tiêu cực hiện vẫn bị loại trừ khỏi giá cả của nhiều hàng hóa dịch vụ, ngoại ứng này phải được tính vào giá cả thông qua việc áp đặt thuế và dỡ bỏ trợ cấp.

Thứ hai, phải xây dựng mức trần sử dụng các tài nguyên đang bị khai thác quá mức, bao gồm cả việc cấm sử dụng ngay lập tức nếu cần thiết. Với những công cụ này, tiêu dùng có thể được kiểm soát và nếu cần thiết thì nên giảm xuống.

Các nhà hoạch địch chính sách cần đặt dấu hỏi với những nhóm lợi ích đang cho rằng tăng trưởng tiêu dùng là cách duy nhất và làm khác đi sẽ chỉ dẫn tới nghèo đói và thất nghiệp.

Làm như vậy không phải đang nói với dân chúng rằng hãy đừng mơ tới giàu sang. Phải giúp nhân dân hiểu rằng không thể kỳ vọng điều gì quá đáng.

Các chính phủ Châu Á phải có trách nhiệm với các thế hệ hiện tại và tương lai.

Họ phải giải thích rằng những gì họ đang làm không chỉ cần thiết mà còn là bắt buộc, và do đó nó đã được nâng lên thành luật pháp, tức ý chí của toàn dân.

Một tương lai trong đó các chính sách kinh tế được soạn thảo với những giới hạn, ràng buộc và hạn chế sẽ gây nhiều tranh cãi, nhưng đó là con đường Châu Á phải đi.

Không có lựa chọn nào khác. Trách nhiệm không chỉ đối với công dân nước mình mà còn với cả thế giới đang nằm trong tay họ.

Tác giả bài viết là ông Chandran Nair, Viện trưởng Viện Tương lai Thế giới. Bài viết thể hiện quan điểm của tác giả.


Minh Tuấn
Theo FT



ngocdiep