TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Quá đủ lý do để bi quan về kinh tế thế giới năm 2012

07-01-2012 - 16:31 PM | Tài chính quốc tế

Quá đủ lý do để bi quan về kinh tế thế giới năm 2012

Sau các cuộc khủng hoảng tài chính, nhiều năm kinh tế tăng trưởng kém sẽ đến.

Các chính trị gia thường thích hứa hẹn về những điều tốt đẹp sẽ đến. Thế nhưng hiện nay, nhiều người đang nói đến chuyện bi quan. Trong bài phát biểu đầu năm 2012, Thủ tướng Đức dự báo năm 2012 sẽ là 1 năm khó khăn hơn của khu vực đồng tiền chung châu Âu. Tổng thống Pháp Nicola Sarkozy nói đến một thế giới đầy rủi ro. Cách đó nửa vòng trái đất, Thủ tướng Ấn Độ Manmohan Singh cảnh báo kinh tế Ấn Độ sẽ không thể tiếp tục tăng trưởng nhanh.

Tâm lý bi quan đã thái quá? Những hậu quả tồi tệ nhất như sự sụp đổ của đồng tiền chung hay kinh tế Trung Quốc “hạ cánh khó nhọc” hoàn toàn có thể tránh được. Số liệu mới công bố gần đây, đặc biệt số liệu về triển vọng ngành sản xuất toàn cầu, tốt hơn so với dự báo hoàn toàn đủ để bác bỏ về khả năng đi xuống mạnh của kinh tế thế giới.

Kinh tế Mỹ đang tăng trưởng tốt hơn dự báo. Kinh tế toàn cầu nhìn chung chỉ tăng trưởng trì trệ chứ không phải quá tệ, sản lượng toàn cầu có thể chỉ tăng trưởng khoảng 3%, mức thấp nhất từ năm 2009 và thấp hơn nhiều so với mức trung bình của thập kỷ qua.

Tuy nhiên lời cảnh báo mà nhiều nhà lãnh đạo đưa ra ở thời điểm đầu năm cũng rất đáng để lo lắng. Có thể lãnh đạo các nền kinh tế, đặc biệt tại phương Tây, sẽ đưa ra rất ít chính sách và thậm chí còn có thể làm hại các nền kinh tế. Mọi chuyện rồi sẽ tốt đẹp hơn.

Tình hình châu Âu đen tối

Khởi đầu với châu Âu, châu Âu hiện là khu vực u ám nhất trong kinh tế toàn cầu. Kinh tế khu vực đồng tiền chung châu Âu hiện đã rơi vào suy thoái, các chuyên gia dự báo mức độ suy thoái nhẹ và diễn ra trong thời gian ngắn. Khảo sát của các chuyên gia kinh tế cho thấy kinh tế châu Âu có thể tăng trưởng âm 0,5% trong năm 2012.

Chuyên gia kinh tế dự báo kinh tế châu Âu không suy thoái sâu với sự ngầm định rằng các nhà hoạch định chính sách châu Âu sẽ giải quyết khủng hoảng nợ; Ngân hàng Trung ương châu Âu đã giảm thiểu rủi ro thảm họa bằng chương trình thanh khoản thời hạn 3 năm dành cho các ngân hàng; tác động của các biện pháp thắt chặt ngân sách lên tăng trưởng kinh tế sẽ chỉ diễn ra trong ngắn hạn và ở mức độ hạn chế.

Niềm hy vọng của thị trường có thể đã đặt nhầm chỗ. Người ta có lý do để hoài nghi về tương lai của khu vực đồng tiền chung châu Âu, không chỉ bởi các nhà hoạch định chính sách quan tâm nhiều hơn đến việc ngăn hành vi hoang phí trong tương lai chứ không phải hỗ trợ các nền kinh tế ở thời điểm hiện tại.

Chu kỳ kinh tế tăng trưởng yếu, thâm hụt ngân sách cao và việc tiếp tục áp dụng các biện pháp “thắt lưng buộc bụng” khắc khổ đang dần đến. Hãy nhìn vào Tây Ban Nha, nơi chính phủ mới công bố thâm hụt ngân sách cao hơn tính toán (8% chứ không phải 6% GDP) và ngay lập tức thông báo biện pháp cắt giảm chi tiêu, tăng thuế mới. Nhiều nền kinh tế khắp châu Âu có thể cùng suy giảm.

Bức tranh “xám” của nhóm nước mới nổi

Rõ ràng hiện nay kinh tế châu Âu tiềm ẩn nhiều mối lo nhất nhưng châu Âu cũng không phải duy nhất. Nhóm nền kinh tế các nước mới nổi có thể đi xuống. Kinh tế Trung Quốc rõ ràng đang hạ nhiệt. Chính phủ Trung Quốc nới lỏng chính sách kinh tế vĩ mô đủ mạnh tay để ngăn kinh tế suy giảm sâu hơn, tăng trưởng kinh tế Trung Quốc năm 2012 khó vượt mức 8%.

Kinh tế Trung Quốc tăng trưởng chậm lại, giá hàng hóa giảm, nhiều nền kinh tế phụ thuộc vào xuất khẩu tại Mỹ - Latinh chịu tác động nặng nề. Vấn đề nội tại nền kinh tế và hiệu ứng dây chuyền từ khủng hoảng nợ châu Âu (hiện đang tác động đến tăng trưởng tại Đông Âu và Thổ Nhĩ Kỳ), nhiều khả năng nhóm nền kinh tế mới nổi có thể chỉ tăng trưởng được 5%, mức tăng trưởng kém nhất trong 1 thập kỷ, không tính đến thời kỳ kinh tế nhóm nước mới nổi suy giảm mạnh năm 2009.

Nếu có yếu tố nào đó để ngạc nhiên, phải nói đến Mỹ. Cảm giác bất ngờ không phải bởi tăng trưởng kinh tế Mỹ lên cao mà bởi kỳ vọng dành cho nền kinh tế lớn nhất thế giới đang ở mức quá thấp. Các chuyên gia nhìn chung dự báo GDP của Mỹ tăng trưởng 2% trong năm 2012, dưới mức tiềm năng và quá thấp để giảm được tỷ lệ thất nghiệp.

Thực tế có lẽ còn đáng bi quan hơn. Hiện nay, không giống châu Âu, kinh tế Mỹ vẫn tốt bất chấp các biện pháp thắt chặt chính sách tài khóa, nhờ vào việc chương trình giảm thuế được kéo dài. Gánh nặng nợ nần của các hộ gia đình giảm bớt, thị trường nhà đất đón tín hiệu bình ổn đầu tiên, thị trường lao động phục hồi mạnh.

Thế nhưng triển vọng của kinh tế Mỹ, giống như châu Âu, không hề tích cực bởi yếu tố bất ổn chính trị.

Lịch sử cho thấy rằng sau các cuộc khủng hoảng tài chính, nhiều năm kinh tế tăng trưởng kém sẽ đến. Không một lý giải nào có thể chấp nhận được khi tương lai đồng euro không được định đoạt rõ ràng và chính trị Mỹ tiếp tục bế tắc. Các nhà lãnh đạo của châu Âu không cần thiết khiến nhóm nước đang khốn khổ với khủng hoảng nợ bằng các biện pháp thắt chặt ngân sách.

Cách tiếp cận theo hướng tiếp tục hỗ trợ tài chính và cải tổ cấu trúc hợp lý hơn. Các chính trị gia gây thêm nhiều sức ép lên các Ngân hàng Trung ương, và NHTW đến lượt họ chẳng còn lựa chọn nào khác ngoài đưa ra chính sách bất thường, ví như nới lỏng định lượng. Dù nó có thể giảm bớt đi sự đau đớn nhưng lỗi lầm của các nhà hoạch định chính sách vẫn còn đó. Năm 2012 có thể sẽ là năm toàn những sự trì trệ do chính sai lầm chính sách mà ra.

Ngọc Diệp

ngocdiep

Theo Trí thức trẻ

CÙNG CHUYÊN MỤC
XEM