TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Thế nào là nghèo khổ?

27-05-2008 - 18:22 PM | Tài chính quốc tế

Thế nào là nghèo khổ?

Nhiều người luôn tranh cãi về việc sống với bao nhiêu USD/ngày là mức nghèo khổ. Tuy nhiên, điều cần quan tâm hơn có lẽ là chất lượng cuộc sống thực.

Tháng 12/2007, Ngân hàng Thế giới công bố kết quả nghiên cứu về một số thị trường các nước trên thế giới. Nghiên cứu này được tiến hành tại 14 quốc gia, thu thập giá của hơn 1.000 mặt hàng, từ những gói mì spagetti cho đến những đôi giầy gót thấp của phụ nữ.

Sự thu thập số liệu này giúp cho ngân hàng so sánh sức mua của đồng tiền nhiều nước trên thế giới vào thời điểm năm 2005. Kết quả này khi công bố ra làm không ít người ngạc nhiên.

Giá cả tại Trung Quốc cao hơn ước tính trước đó khá nhiều, điều này có nghĩa rằng tổng thu nhập của Trung Quốc năm 2005 là 18,4 nghìn tỷ Nhân dân tệ (tương đương 2,2 nghìn tỷ USD theo tỷ giá quy đổi vào thời điểm đó) sẽ mua được ít hàng hóa hơn người ta nghĩ trước đây. Quy mô kinh tế Trung Quốc giảm 40% so với kỳ vọng.

Kể từ đó, nhiều học giả băn khoăn sự giảm đi về quy mô này của kinh tế Trung Quốc có ý nghĩa như thế nào đối với số liệu đói nghèo trên toàn cầu của Ngân hàng Thế giới. Số liệu này đã đưa ra mức đói nghèo 1USD/ngày hoặc chính xác hơn là 1,08USD/ngày tính theo phương pháp ngang giá sức mua.

Nói cách khác, năm 1993 một người sẽ thuộc diện nghèo khổ nếu họ sống với ít hơn 1,08USD/ngày. Tính theo tiêu chí này, năm 2004, 969 triệu người phải sống trong nghèo khổ, mức giảm 270 triệu người từ năm 1990. Thành công này của thế giới có nguyên nhân chính từ phía Trung Quốc, nơi số lượng người đói nghèo giảm khoảng khoảng 250 triệu người trong thời gian từ năm 1990 đến năm 2004.

Nếu kinh tế Trung Quốc có quy mô nhỏ hơn 40% theo công bố mới đây, tỷ lệ đói nghèo vì thế sẽ cao hơn. Theo dự đoán của ông Surjit Bhalla thuộc Oxus Investments, số lượng người đói nghèo tại Trung Quốc sẽ tăng thêm khoảng 300 triệu người. Theo ông, các số liệu trên chưa phản ánh thật sự xác thực tình trạng đói nghèo tại trung Quốc.

Thuật ngữ 1USD/ngày bắt đầu được sử dụng trong bản báo cáo tình hình phát triển thế giới năm 1990 của Ngân hàng Thế giới (WB). Đây là kết quả nghiên cứu của Martin Ravallion, chuyên gia nghiên cứu tại Ngân hàng Thế giới và hai chuyên gia khác là Shaohua Chen và Prem Sangraula.

Những chuyên gia này sau đó trong nghiên cứu của mình lại đề cập đến thuật ngữ 1USD/ngày khi nghiên cứu về cách tính toán sức mua hàng hóa mới của WB. Họ đồng thời cũng đưa ra cách tính toán mới về tỷ lệ đói nghèo của Trung Quốc.

Khi tính đến tỷ lệ lạm phát của Mỹ, 1,08USD năm 1993 tương đương 1,45USD vào năm 2005. Theo lý thuyết, những nhà nghiên cứu có thể tính được số người sống dưới mức này và sau đó chuyển sang tính theo mức giá địa phương sử dụng phương pháp ngang giá sức mua. Theo họ, mức 1,45USD/ngày là quá cao, mức 1,25USD là phù hợp hơn.

Họ đưa ra mức này dựa trên tính toán mức đói nghèo tại 75 nước, từ mức rất thấp tại Senegal 0,63USD/ngày cho đến mức khá cao hơn 9USD/ngày tại Uruguay. Từ những nước này, họ tiếp tục chọn ra 15 nước ở mức thấp nhất và tính trung bình sự chênh lệch của các nước này và đưa ra mức 1,25USD.

Tuy nhiên ngay tại các nước nghèo, theo các tác giả này, vẫn có một quan niệm khác về đói nghèo. Người ta đang cân nhắc đến việc liệu một người có được coi là nghèo nếu so với cộng đồng của anh ta, có nghĩa là người đó có thể xuất hiện ở nơi công cộng không chút xấu hổ.

Vậy theo định nghĩa mới này, bao nhiêu người trên thế giới thuộc diện nghèo đói? Những tác giả này chưa công bố cụ thể, nhưng họ đã có một cái nhìn khác về Trung Quốc. Theo tiêu chí mới của họ, năm 2005, Trung Quốc có 204 triệu người đói nghèo, nhiều hơn 130 triệu so với số liệu trước đó. Đây là một tin tức không mấy tốt đẹp.

Vẫn có một tin tốt là quá trình đấu tranh chống đói nghèo của Trung Quốc vẫn có những thành công nhất định như đã từng công bố trước đây. Theo tiêu chuẩn mới của những chuyên gia nghiên cứu trên, từ năm 2004 đến năm 1990 số lượng người nghèo tại Trung Quốc giảm khoảng 407 triệu trong khi số liệu trước đó là 250 triệu.

Nói chung những nhà hoạch định chính sách sẽ quan tâm đến mức đói nghèo của riêng nước họ hơn là tiêu chuẩn chung của ngân hàng thế giới. Mức 1USD/ngày theo tiêu chuẩn đói nghèo chỉ mang ý nghĩa như một công cụ vận động thay vì một định hướng cho chính sách. Lựa chọn tốt nhất là hãy lấy mức 1USD/ngày theo phương pháp tính cân bằng sức mua năm 2005 theo Ngân hàng Thế giới. Như vậy sẽ phù hợp hơn với điều kiện của nhiều nước.

Ngọc Diệp
Theo Economist

ngocdiep

CÙNG CHUYÊN MỤC

XEM
Trở lên trên