TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Trung Quốc trong “bão” thẻ tín dụng

19-08-2009 - 10:48 AM | Tài chính quốc tế

Trung Quốc trong “bão” thẻ tín dụng

Hậu quả từ việc sử dụng thẻ tín dụng bừa bãi sẽ hết sức tệ hại ở một đất nước mà luật pháp không cho phép xóa nợ thông qua tuyên bố phá sản.

Ông Yuan Yizhong đã cắt nát 7 chiếc thẻ tín dụng của con trai trong cơn giận dữ khi ông phát hiện ra cậu con trai 29 tuổi đã nợ nần chồng chất và mất khả năng trả nợ.

Sau đó, ông phải sử dụng phần lớn tiền tiết kiệm để trả được khoảng một nửa khoản nợ thẻ tín dụng 29 nghìn USD của con trai.

Ông cho biết: “Con trai tôi sẽ được thừa kế ngôi nhà sau khi tôi chết, tuy nhiên ngần đó có lẽ vẫn là chưa đủ.”

Những câu chuyện giống như gia đình ông Yuan đã buộc chính phủ Trung Quốc và các ngân hàng thu hẹp chính sách đối với thẻ tín dụng. Hoạt động thẻ tín dụng đã phát triển quá nhanh tại một nước mà tiền sử vay nợ rất thấp.

Thẻ tín dụng trở nên phổ biến rất nhanh khi tầng lớp trung lưu Trung Quốc phát triển bùng nổ và tiêu chuẩn cuộc sống được cải thiện. Chính phủ khuyến khích sử dụng thẻ tín dụng để kích thích tiêu dùng. 

Thế nhưng khi tỷ lệ nợ thẻ tín dụng ngày một tăng cao, đặc biệt trong nhóm người tiêu dùng trẻ Trung Quốc, xã hội Trung Quốc chịu không ít tác động xấu. Chính phủ vì thế buộc phải thắt chặt chính sách đối với ngành kinh doanh thẻ tín dụng.

Chuyên gia Nie Junfeng thuộc ngân hàng CITIC, ngân hàng lớn thứ 7 của Trung Quốc, nhận xét: “Trong hai năm qua, các ngân hàng đã phát hành thẻ tín dụng một cách mù quáng. Bong bóng đã hình thành, rủi ro tăng cao từ việc khai khống thông tin, số lượng khách hàng thu nhập thấp sử dụng thẻ tín dụng ngày một nhiều.”

Cơ quan giám sát ngành ngân hàng Trung Quốc (China Banking Regulatory Commission - CBRC) trong tháng 7/2009 đã yêu cầu các ngân hàng không tặng quà cho chủ sở hữu thẻ tín dung, đặt hạn mức chi tiêu và quan trọng nhất không phát hành thẻ cho người dưới 18 tuổi.

Cảnh báo của cơ quan này được đưa ra được đưa ra sau thông tin từ Ngân hàng Trung ương Trung Quốc cho thấy trong 6 tháng đầu năm 2009, tổng số tiền trả chậm quá 60 ngày của thẻ tín dụng lên tới 4,97 tỷ nhân dân tệ, cao hơn 133,1% so với 1 năm trước.

Các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc đang nôn nóng muốn đảm bảo rằng kết cục của thời kỳ tăng trưởng thẻ tín dụng bùng nổ ở Trung Quốc không giống như Hàn Quốc đầu thập kỷ này khi 4 triệu người dân không thể trả được tiền nợ thẻ tín dụng.

Số lượng thẻ tín dụng được các ngân hàng Trung Quốc phát hành trong năm 2008 lên tới 142 triệu chiếc, nhiều gấp 3 so với năm 2006. Tổng giá trị giao dịch thẻ tín dụng lên tới 3,5 nghìn tỷ nhân dân tệ.

Từ năm 1985 đến nay, 1,9 tỷ thẻ tín dụng đã được phát hành ở Trung Quốc.
 

Tỷ lệ tiết kiệm cao

Tiền mặt vẫn là “vua” và được sử dụng trong mọi hoạt động thanh toán của Trung Quốc.Thế nhưng thẻ tín dụng ngày một trở nên phổ biến. Người dân Trung Quốc thường đùa nhau rằng ở Trung Quốc, số lượng máy ATM còn nhiều hơn nhà vệ sinh công cộng. Gần như tất cả của hàng và nhà hàng ở Trung Quốc chấp nhận thanh toán bằng thẻ tín dụng.

Năm 2008, 1/3 số tiền chi tiêu qua thẻ tín dụng đến từ tiêu dùng. 15% hàng tiêu dùng bán lẻ được thanh toán bằng thẻ tín dụng. Con số này năm 2006 chỉ là 4,8%.

Dù vậy, tỷ lệ nợ thẻ tín dụng vẫn còn thấp so với tổng tiền gửi của các hộ gia đình Trung Quốc, tính đến cuối tháng 6/2009, tổng tiền gửi đạt 25,7 nghìn tỷ nhân dân tệ.

Tỷ lệ tiết kiệm của Trung Quốc hiện đang ở mức 39,7% thu nhập sau thuế, cao nhất trên thế giới. Điều này bắt nguồn từ văn hóa Trung Quốc.

Tỷ lệ tiết kiệm của người Mỹ trong khi đó chỉ ở mức 3,2% thu nhập sau thuế và mãi đến thời khủng hoảng tài chính gần đây, người Mỹ mới bắt đầu tiết kiệm nhiều tiền hơn.

Thẻ tín dụng có thể khiến người ta cảm thấy thoải mái trong chi tiêu và hỗ trợ chính phủ Trung Quốc trong việc tăng tiêu dùng nội địa, ổn định nền kinh tế và bảo vệ Trung Quốc khỏi ảnh hưởng từ suy thoái kinh tế bên ngoài.

Chuyên gia phân tích Joe Lu thuộc ngân hàng truyền thông Bocom tại Bắc Kinh nhận xét: “Việc sử dụng thẻ tín dụng có thể giúp tăng tiêu dùng bởi ít nhất một số người không nhận ra việc mua hàng qua thẻ tín dụng đang ảnh hưởng đến tài khoản ngân hàng của họ.”

Những người trẻ tuổi trong đó có sinh viên, những người thường không thể trả được khoản nợ lớn, lại rất chuộng thẻ tín dụng.

Giống như trường hợp của gia đình Yuan đã đề cập đến ở đầu bài, hậu quả từ việc sử dụng thẻ tín dụng bừa bãi sẽ hết sức tệ hại ở một đất nước mà luật pháp không cho phép xóa nợ thông qua tuyên bố phá sản.

Không giống như các nước phương Tây, phần lớn các bậc cha mẹ người Trung Quốc cho rằng họ phải có trách nhiệm trả nợ cho con cái nếu con họ không có khả năng làm việc này.

Khoảng 11% các bậc cha mẹ Trung Quốc phải trả nợ thẻ tín dụng cho những đứa con đang trong độ tuổiu 22 đến 27, nhóm này đã quá quen với cuộc sống hưởng thụ nhưng lại không có tiền để chi trả cho lối sống đó.

Chuyên gia thuộc ngân hàng truyền thông Trung Quốc nhận xét: “Với thẻ tín dụng, người trẻ Trung Quốc làm cạn túi bố mẹ họ.”

Giáo sư tài chính Guo Tianyong thuộc Central University of Finance and Economics dự báo tỷ lệ nợ xấu thẻ tín dụng của Trung Quốc sẽ tăng lên mức 3% trong năm nay từ mức 2,4% ở thời điểm cuối năm 2008. Tại Mỹ, tỷ lệ này là 10%.

Ông cho biết vài năm trước, tỷ lệ đó chỉ là 1%, thế nhưng năm 2009, tỷ lệ tăng cao bởi thu nhập người dân giảm trong bối cảnh khủng hoảng tài chính toàn cầu.

Giới chức trách và ngân hàng vào cuộc

Các ngân hàng đã bắt đầu hành động. Tháng 2/2009, ngân hàng CITIC đã ngừng cấp thẻ tín dụng cho sinh viên. Ngay sau đó ngân hàng China Merchants Bank cũng ngừng chương trình tương tự.

Ngân hàng Thương mại và Công nghiệp Trung Quốc hiện chỉ cấp thẻ tín dụng cho những sinh viên các trường danh tiếng dù họ đã tốt nghiệp hay chưa, nhóm sinh viên này có khả năng kiếm được việc làm tốt hơn sau khi ra trường.

Trước đây, ngân hàng Trung Quốc đã cố gắng giành thị phần ở một thị trường đang bùng nổ, nhiều khi để đạt được mục đích, họ đã sử dụng cả những cách thức tệ hại.

Năm ngoái, sinh viên trường Xian đã hết sức ngạc nhiên khi biết rằng họ đã được một ngân hàng lớn của Trung Quốc cấp thẻ tín dụng,

Cuối cùng họ phát hiện ra trường đại học đã tự động hoàn thành hồ sơ xin cấp thẻ tín dụng mà không cần đến sự chấp thuận của sinh viên, 10 nghìn chiếc thẻ tín dụng đã được cấp cho cả những sinh viên không đủ điều kiện.

Trước những bê bối gần đây, ngân hàng đã phát triển thẻ tín dụng bằng mọi cách, từ việc cho người đến các trung tâm mua sắm, ký túc xá sinh viên cho đến việc buộc chính nhân viên phải phát hành được thẻ và thuê bên thứ ba làm việc đó.

Các công ty được thuê sẽ đến các khu văn phòng, tặng quà, đưa ra chương trình khuyến mại hấp dẫn dành cho bất kỳ ai có chứng minh thư và hoàn thành đơn xin cấp thẻ.

Bên phát hành thẻ thứ ba này không chịu bất kỳ rủi ro nào, càng phát hành được nhiều, họ nhận được số hoa hồng càng lớn từ phía các ngân hàng.

Một số ngân hàng thành lập những đội thu nợ đặc biệt. Họ từng gửi thông báo đến nhà hoặc hẹn gặp các khách hàng mắc nợ, tuy nhiên nay họ đến thẳng nhà khách hàng.

Những nỗ lực ngăn chặn sự bùng nổ lạm dụng thẻ tín dụng đã là quá muộn đối với gia đình như gia đình Yuan, nhân viên thu nợ đến nhà Yuan khoảng 10 lần/tháng để yêu cầu trả nợ, ngoài ra họ còn đe dọa sẽ tống con trai ông vào tù nếu số nợ không được thanh toán.

Ông Yuan chán nản kêu ca: “Việc họ phát hành thẻ tín dụng cho sinh viên có phải là một cái bẫy? Sinh viên không có nguồn thu nhập nào, cuối cùng sẽ vẫn là chính cha mẹ sẽ phải trả tiền cho con, các ngân hàng thật vô đạo đức nếu họ làm như vậy để có thể giành được thị phần. Tôi là người của thế hệ cũ và tôi tiêu những gì tôi kiếm được, thật sự tôi không thể hiểu nổi lối tiêu dùng mới này.”

Theo Reuters
Ngọc Diệp

ngocdiep

CÙNG CHUYÊN MỤC

XEM
Trở lên trên