TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Bài toán VCB với quá nhiều ẩn số

Bài toán VCB với quá nhiều ẩn số
VCB hiện có 15.500 cổ đông nhỏ

VCB vẫn chưa thỏa thuận xong với đối tác chiến lược nước ngoài để bán chỗ cổ phần còn lại cho đủ tỷ lệ cổ phần đại chúng, mở đường cho việc niêm yết cổ phiếu.

Đại hội đồng cổ đông của Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam (VCB) kéo dài từ 9 giờ sáng đến 3 giờ chiều ngày 26-4. Nhiều vấn đề đặt ra chưa được trả lời hay giải quyết thỏa đáng. Trong khi đó, thị trường lại không chờ VCB kịp “lột xác” để tạo ra hình ảnh mới trong mắt các cổ đông.

Cổ đông nhỏ lên tiếng

VCB hiện có 15.500 cổ đông nhỏ, trong đó có khoảng 6.000 cán bộ công nhân viên, song chỉ sở hữu chưa đến 10% cổ phần của ngân hàng.

Sự việc bắt đầu khi Tổng giám đốc SCIC Trần Văn Tá (SCIC hiện quản lý phần vốn nhà nước tại VCB, tương đương 90% cổ phần) công bố danh sách ba người đại diện phần vốn nhà nước tại VCB. Ông Tá đại diện cho 439.120.240 cổ phần (khoảng 40% phần vốn nhà nước trong doanh nghiệp), Chủ tịch HĐQT VCB Nguyễn Hòa Bình và Tổng giám đốc Nguyễn Phước Thanh đại diện sở hữu của 329.340.180 cổ phần (đều chiếm 30%).

“Không có khái niệm cổ đông đặc biệt, song vì tỷ trọng cổ phần lớn hơn nên chúng tôi vẫn có quyền chi phối nhiều hơn”, ông Tá thừa nhận sức nặng của ba lá phiếu trước các thắc mắc của cổ đông.

Một cổ đông bức xúc: “Đại hội này thông qua những văn bản rất quan trọng như điều lệ ngân hàng, kế hoạch kinh doanh 2008, bầu ban kiểm soát, HĐQT nhưng tất cả chúng tôi ở đây không đủ tỷ lệ cổ phần để bầu một thành viên HĐQT hoặc ban kiểm soát. Chúng tôi không muốn đến đây để bỏ phiếu mà lá phiếu đó chỉ mang tính hình thức”.

Một người khác lên tiếng: “Ba vị đại diện phần vốn nhà nước có quyền triệu tập đại hội cổ đông mà không cần chúng ta ngồi đây. Cùng là các cá nhân nhưng sự đồng thuận của chúng tôi chẳng có ý nghĩa gì. Ai đại diện cho cổ đông nhỏ? Ai có tiếng nói bảo vệ chúng tôi và làm sao chúng tôi có tiếng nói trong HĐQT?”.

Một cổ đông nước ngoài đứng dậy phản ánh việc họ không nhận được thông tin từ ngân hàng qua bưu điện, giấy mời họp đại hội cổ đông và trên website của ngân hàng không có thông tin tiếng Anh cho nhà đầu tư nước ngoài.

Các cổ đông thắc mắc rằng họ phải mua cổ phiếu VCB với giá 107.000 đồng/cổ phần trong khi đối tác chiến lược nước ngoài chỉ trả giá có 50.000 đồng/cổ phần và khả năng họ mua bằng giá với các nhà đầu tư trong nước là không thể xảy ra nên cổ đông trong nước sẽ là những người chịu thiệt.
 
Nếu quyền lợi không được đảm bảo, các cổ đông sẽ đề nghị VCB mua lại cổ phần. Họ cho rằng vấn đề bảo vệ cổ đông nhỏ trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết.

Dân chủ đại diện

Ông Nguyễn Hòa Bình cho rằng đúng là sự khác biệt nằm ở khối lượng cổ phần, tuy nhiên lịch sử ngân hàng hình thành như vậy và đây cũng là đặc thù của một tổ chức kinh tế nhà nước chuyển sang hình thức cổ phần nên có những vấn đề không thể giải quyết được ngay.

“Tuy sở hữu một lượng cổ phần lớn, mang trọng trách lớn nhưng chúng tôi không phải là những “đại gia” và tuy được chọn mặt gửi vàng nhưng chúng tôi cũng... khổ lắm”, ông Bình phân trần.

Đến lượt ông Tá giải thích thêm: “Nhà nước cũng không muốn giữ cổ phần của VCB đến 90%. Bản thân tôi chưa bao giờ đại diện phần vốn lớn như vậy. Việc Nhà nước nắm quyền chi phối trong các doanh nghiệp lớn là cần thiết nhưng không phải đến mức 90%. Chúng ta cần có thời gian”.

Cái khó nhất của VCB là họ không làm chủ được toàn bộ quy trình. Ông Thanh thừa nhận rằng lộ trình cổ phần hóa VCB không phụ thuộc vào ban lãnh đạo ngân hàng.

Theo phương án cổ phần hóa đã được duyệt, vốn điều lệ của VCB khi niêm yết sẽ là 15.000 tỉ đồng. Thời điểm hiện tại (sau IPO) số vốn này ước khoảng xấp xỉ 12.000 tỉ đồng. Phần vốn còn lại sẽ huy động thông qua việc phát hành cổ phiếu cho nhà đầu tư chiến lược trong và ngoài nước, dự kiến được làm ngay trong năm nay.

Song, VCB vẫn chưa thỏa thuận xong với đối tác chiến lược nước ngoài để bán chỗ cổ phần còn lại cho đủ tỷ lệ cổ phần đại chúng, mở đường cho việc niêm yết cổ phiếu (20% vốn điều lệ). Phương án đã được tính đến là sẽ đặc cách cho ngân hàng niêm yết phần cổ phiếu đại chúng đã có, sau khi lên sàn sẽ huy động vốn tiếp và song song đó là hoàn tất việc chọn hai cổ đông chiến lược nước ngoài mà quá trình đàm phán đang đi đến hồi kết.

“Giá cũng là một trong những điểm chưa đạt được sự đồng thuận giữa hai bên”, một quan chức VCB cho hay. Tất nhiên, sau khi đồng thuận cũng còn phải trình lên cơ quan thẩm quyền. Như vậy, có thể VCB sẽ niêm yết đồng thời hoặc trước khi có đối tác chiến lược.

Lợi thế đã khác

Năm 2007, tổng tài sản của VCB sau nhiều năm tăng trưởng tốt chỉ đạt hơn 14% trong khi kế hoạch đề ra là 15%. Việc tăng tổng tài sản không đạt đã dẫn đến mức xếp hạng của ngân hàng bị giảm trên thị trường.

Huy động vốn trong năm 2007 đạt thấp so với mặt bằng chung của toàn ngành. Vốn huy động từ dân cư giảm do lãi suất thấp và mạng lưới còn nhiều hạn chế. Vốn trung dài hạn thấp so với nhu cầu sử dụng dẫn đến mất cân đối về kỳ hạn.
 
Nguồn vốn ngoại tệ giảm sút trong khi đây chính là nguồn sinh lợi cần phải mở rộng. Nguồn vốn còn phụ thuộc vào một số khách hàng dẫn đến sự biến động nhỏ từ nhóm khách hàng này cũng dẫn đến những khó khăn về thanh khoản.
 
Cơ cấu tín dụng của VCB hiện tiếp tục tập trung vào một số doanh nghiệp lớn. Tín dụng bán lẻ phát triển chậm bởi ngay bản thân nhiều đơn vị trong VCB còn ngại phát triển mảng bán lẻ do quen với kiểu tín dụng “ăn sẵn” nhờ ưu thế của VCB.
 
Quản trị hệ thống trong ngân hàng chưa rõ ràng về tập trung - phân quyền dẫn tới hiệu quả xử lý công việc chưa cao, công nghệ chưa hỗ trợ kịp thời cho quản trị. Chính những điều này dẫn đến việc thị phần của VCB trên nhiều lĩnh vực đều giảm sút mạnh trong năm 2007.
 
Theo Hồng Phúc
TBKTSG online

thanhtu

CÙNG CHUYÊN MỤC

XEM
Trở lên trên