Ngày 15/8/2012 là hạn chót để các CTCK công
bố chỉ tiêu an toàn tài chính (ATTC) theo Thông tư số 52/2012/TT-BTC. Liệu TTCK
có “sốc” với chỉ tiêu ATTC lần đầu tiên được công bố rộng rãi này, khi có tới
66 CTCK lỗ lũy kế tính đến hết quý I/2012?
Ám ảnh ngày 15/8!
Sức khỏe tài chính của các CTCK đã phần nào
lộ diện, khi tại Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2012 vừa diễn ra, Ủy ban Chứng
khoán Nhà nước (UBCK) công bố: quý I/2012 có 54 CTCK lỗ; tổng số CTCK có lỗ lũy
kế tính đến hết quý I/2012 là 66 công ty, trong đó có 12 CTCK lỗ lũy kế trên vốn
điều lệ hơn 50%, 27 CTCK có vốn chủ sở hữu thâm hụt 50% so với vốn pháp định…
Đáng nói là quý I/2012, TTCK khá sôi động,
nhưng số CTCK bị lỗ đã chiếm quá nửa trong tổng số CTCK trên toàn thị trường.
Trong khi đó, từ đầu quý II/2012 đến nay, TTCK liên tiếp trong cảnh chợ chiều.
Thực tế này có nguy cơ khiến con số CTCK bị lỗ trong quý II vượt qua con số 54.
Một khi điều này xảy ra, thì cùng với chỉ tiêu kinh doanh kém khả quan, báo cáo
tỷ lệ vốn khả dụng phải qua kiểm toán của các CTCK lần đầu tiên được công bố sẽ
khó “đẹp”. Khi những “căn bệnh” về ATTC được phơi bày, liệu có gây… sốc cho NĐT
và thị trường?
Thực tế, ngoài 7 CTCK đã bị đưa vào diện kiểm
soát đặc biệt và 5 CTCK cơ bản hoàn tất rút nghiệp vụ môi giới đã được công
khai, lâu nay có khá nhiều đồn đoán về tình trạng “chết lâm sàng” tại một số
CTCK. Tuy nhiên, trước khi Thông tư số 52 hướng dẫn công bố thông tin trên TTCK
có hiệu lực từ ngày 1/6 vừa qua, không có cơ chế buộc các CTCK minh bạch chỉ
tiêu ATTC cho toàn thị trường biết, mà chỉ dừng lại ở mức buộc CTCK báo cáo
UBCK.
Theo quy định của Thông tư 52, ngày 15/8 là
hạn chót các CTCK phải công bố báo cáo tỷ lệ vốn khả dụng đã được soát xét. Sức
ép này đang là nỗi ám ảnh với không ít CTCK. Quy định mới buộc các CTCK phải
công khai báo cáo về tỷ lệ vốn khả dụng trên website của công ty, trên phương
tiện công bố thông tin của UBCK, Sở GDCK, đồng thời phải được lưu giữ bằng văn
bản và dữ liệu điện tử ít nhất 10 năm tại trụ sở chính của công ty để NĐT tham
khảo.
Tăng cường kiểm tra, giám sát
Chuyên gia chứng khoán Phạm Kinh Luân nhìn
nhận, không phải đợi hạn chót 15/8, thị trường đã có phản ứng bước đầu về kết
quả kinh doanh quý II, cũng như áp lực phải công bố chỉ tiêu ATTC của các CTCK.
Ý đồ “đánh lên” của nhóm cổ phiếu chứng khoán trong phiên giao dịch ngày 5/7 đã
bị thất bại, khi trong phiên giao dịch kế tiếp, hàng loạt cổ phiếu chứng khoán
rơi về giá sàn…
Trong con mắt của NĐT, với bối cảnh thị trường
không thuận lợi, tình hình kinh doanh quý II/2012 của các CTCK sẽ không khả
quan, nếu không muốn nói là số CTCK báo lỗ có nguy cơ tăng so với quý I. Điều
này sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến ATTC của các CTCK, nhất là các công ty đã lỗ lũy
kế.
Theo ông Luân, một khi Thông tư
226/2010/TT-BTC về chỉ tiêu ATTC và biện pháp xử lý đối với các tổ chức kinh
doanh chứng khoán, cũng như quy định mới về nghĩa vụ công bố chỉ tiêu ATTC phải
có kiểm toán được thực thi nghiêm, thì không chỉ giúp TTCK, NĐT nhận diện rõ
nét hơn sức khỏe tài chính của các CTCK, mà quan trọng hơn là tạo ra sức ép thị
trường để phân hóa thêm một bậc các CTCK. Những CTCK có chỉ tiêu ATTC tốt và có
thực lực sẽ có thêm cơ hội gia tăng thu hút NĐT. Ngược lại, với những CTCK ốm yếu
sẽ rất khó khăn trong việc giữ chân khách hàng, chứ đừng hy vọng gia tăng tài
khoản mở mới.
“Để phát huy tác dụng của công cụ buộc các
CTCK phải công bố báo cáo tỷ lệ vốn khả dụng có kiểm toán bắt đầu từ kỳ công bố
báo cáo tài chính bán niên năm nay, UBCK cần triển khai các giải pháp kiểm tra,
giám sát, xử lý quyết liệt, mạnh tay. Qua đó, tạo bước ngoặt cho tái cơ cấu khối
CTCK”, ông Luân nói.
Theo Phó chủ tịch UBCK Nguyễn Đoan Hùng,
UBCK đang tăng cường kiểm tra, giám sát các CTCK, để quy định về việc CTCK phải
công bố chỉ tiêu ATTC có kiểm toán được thực thi nghiêm và công bằng. Với những
CTCK có tỷ lệ ATTC “đẹp” bất thường so với các báo cáo đã gửi UBCK những tháng
trước đây, thì sẽ phải giải trình rõ lý do. Trong trường hợp cần thiết, UBCK sẽ
kiểm tra tại chỗ.
Trên cơ sở kết quả thanh, kiểm tra, UBCK tiếp tục công bố các
CTCK bị kiểm soát đặc biệt, nếu tỷ lệ vốn khả dụng/tổng rủi ro nhỏ hơn 120%.
Các CTCK rơi vào diện này mà không khắc phục được sẽ đối mặt với nguy cơ bị
đình chỉ hoạt động. UBCK đang khẩn trương xây dựng bộ tiêu chuẩn CAMELS nhằm
phân loại CTCK và một số quy định về quản trị rủi ro, để sớm đưa vào áp dụng,
qua đó góp phần nâng cao sức khỏe ATTC của CTCK.
Theo Hữu Đạo
ĐTCK