TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

TTCK mở thêm nghiệp vụ mới: Tạo sự đồng bộ và tăng cường tính thanh khoản cho thị trường

TTCK mở thêm nghiệp vụ mới: Tạo sự đồng bộ và tăng cường tính thanh khoản cho thị trường

Khi các tiện ích mới như margin, repo, hay bán T+2... sẽ đòi hỏi cao hơn về trình độ hiểu biết, nhận thức, kỹ năng phân tích và bản lĩnh của NĐT khi tham gia thị trường.

Hiện nay Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) đang xây dựng và chuẩn bị các bước đi làm cơ sở cho việc đưa vào áp dụng một số nghiệp vụ mới trên thị trường chứng khoán (TTCK). Thời báo Tài chính Việt Nam đã có cuộc trao đổi với TS Nguyễn Sơn - Vụ trưởng Vụ Phát triển TTCK (UBCKNN) về một số vấn đề xung quanh vấn đề này.

Thưa ông, được biết năm 2010 này UBCKNN sẽ triển khai một số nghiệp vụ mới trên TTCK. Xin ông cho biết đó là những mảng nghiệp vụ nào?

- Năm 2010, bên cạnh việc triển khai xây dựng một số văn bản quy phạm pháp luật có tính chất điều chỉnh “khung” đối với thị trường (như Luật Chứng khoán sửa đổi để trình Quốc hội vào cuối năm 2010; Nghị định sửa đổi Nghị định 14/CP; Nghị định sửa đổi Nghị định 36/CP..vv), thì UBCKNN cũng tập trung vào xây dựng và trình Bộ Tài chính ban hành một số văn bản hướng dẫn hoạt động thị trường.

Trong đó, một số văn bản được ban hành dưới dạng Thông tư hướng dẫn triển khai một số nghiệp vụ mới, nhằm hỗ trợ tính thanh khoản của thị trường, như: Thông tư về mua bán lại chứng khoán có kỳ hạn (repo); Thông tư về giao dịch ký quỹ (margin); Thông tư về bán chứng khoán sau giao dịch (T+2) đang trong quá trình hoàn tất trình Bộ Tài chính để ký ban hành.

Việc triển khai các hoạt động nghiệp vụ nói trên sẽ cho phép gia tăng tính thanh khoản của thị trường, đồng thời cũng quản lý, giám sát được các hoạt động của công ty chứng khoán thông qua cơ chế báo cáo và quy trình kiểm soát, quản trị rủi ro. Điều này, cho phép cơ quan quản lý có cơ sở để xử lý nghiêm khắc những công ty chứng khoán “vượt rào” khi đưa ra các sản phẩm “gia tăng” như trong thời gian vừa qua.

Ngoài ra, UBCKNN cũng đang khẩn trương trình Bộ ký ban hành các Thông tư về tiêu chí giám sát hoạt động của các công ty chứng khoán, công ty quản lý quỹ và Thông tư hướng dẫn Quyết định 55/QĐ-TTg của TTCP về tỷ lệ tham gia của bên nước ngoài vào TTCK Việt Nam.

Việc sớm ban hành văn bản hướng dẫn về tỷ lệ tham gia của nhà đầu tư nước ngoài vào TTCK VN sẽ cho phép gia tăng tỷ lệ sở hữu nước ngoài trên vốn điều lệ (thay cho tổng số cổ phiếu niêm yết như trước đây), đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát hành và niêm yết của các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) trên TTCK Việt Nam.

Bên cạnh việc hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật để hỗ trợ các hoạt động thị trường, UBCKNN cũng đẩy mạnh triển khai nâng cấp hệ thống công nghệ cho vận hành thị trường trong năm 2010.

Bên cạnh việc triển khai hệ thống công nghệ giám sát đến từng tài khoản khách hàng của Trung tâm lưu ký chứng khoán, thì SGDCK Hà Nội cũng sẽ triển khai hệ thống giao dịch trực tuyến vào đầu tháng 2/2010 (SGDCK TP.HCM đã đưa vào hoạt động từ đầu năm 2009). Việc đưa vào hệ thống giao dịch trực tuyến đối với cổ phiếu niêm yết sẽ làm tăng nhanh tốc độ giao dịch, đồng thời giảm thiểu được các rủi ro do nhập sai lệnh của các thành viên thị trường.

Đối với thị trường UPCoM, sau hơn 6 tháng vận hành, những bất cập hiện nay về cơ chế khớp lệnh khi có sai lệch về khối lượng (nhưng cùng mức giá) hay công ty vào đăng ký giao dịch phải có công ty chứng khoán bảo trợ cũng sẽ được xem xét điều chỉnh cho hợp lý.

Đối với thị trường trái phiếu Chính phủ chuyên biệt, đã qua mấy tháng triển khai về cơ bản vận hành tốt nhưng do số lượng trái phiếu quá lớn, nên UBCK cũng đang xem xét trình Bộ Tài chính để tái cấu trúc lại thị trường này, thông qua việc tái cấu trúc các lô nhỏ trái phiếu thành lô lớn để giảm thiểu số mã trái phiếu đang niêm yết (khoảng 600 mã trái phiếu) và cơ chế phát hành theo lô lớn để gia tăng tính thanh khoản cho thị trường.

Thưa ông, hiện nay các nghiệp vụ chứng khoán phái sinh đã phổ biến ở các nước khác trên thế giới, còn ở Việt Nam tại sao vẫn chưa được triển khai?

Thực tế, bất kỳ một TTCK nào khi thành lập thì trước tiên sẽ là nơi giao dịch các công cụ cơ bản (cổ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ quỹ....), sau một quá trình phát triển thị trường mới hình thành các sản phẩm phòng vệ rủi ro và gia tăng lợi nhuận, đó là các sản phẩm phái sinh (hợp đồng quyền chọn, hợp đồng tương lai, các công cụ giao dịch chỉ số...).

Vì thế, xét trên thực tế, TTCK Việt Nam mới hình thành hơn 9 năm, trong điều kiện sự hiểu biết, quản lý, giám sát, công nghệ... đang gặp một số khó khăn nên việc hình thành các sản phẩm phái sinh cũng còn hạn chế.

Thị trường phái sinh là một sản phẩm cao cấp và nhạy cảm hơn nên tính phức tạp của nó cũng rất lớn, hiện tại trên thị trường Việt Nam chỉ mới manh nha hình thành một số sản phẩm phái sinh xuất phát từ công cụ gốc là cổ phiếu, trái phiếu. Vì vậy, UBCKNN sẽ phối hợp với các SGDCK để nghiên cứu đề án xây dựng thị trường phái sinh và xây dựng khung pháp lý cho vận hành của thị trường này.

Năm 2010 chỉ được xem là thời điểm để chúng ta nghiên cứu để từng bước xây dựng cho thị trường này ra đời. Đây là một trong những phần việc mà cơ quan quản lý phải xây dựng cùng với quá trình tái cấu trúc lại TTCK VN trong Chiến lược phát triển 10 năm (2011 - 2020 mà UBCKNN đang xây dựng để trình Thủ tướng Chính phủ).

Khi thị trường có thêm những tiện ích mới, cũng có thể sẽ xuất hiện một cuộc chơi không cân sức giữa các nhà đầu tư lớn, chuyên nghiệp và các nhà đầu tư nhỏ lẻ. UBCKNN có những biện pháp nào để tạo sự hài hòa trên thị trường, thưa ông?

Từ góc độ của cơ quan quản lý và theo một nguyên tắc căn bản của Tổ chức quốc tế các ủy ban chứng khoán (IOSCO) là bảo vệ quyền lợi của các nhà đầu tư nhỏ. Bởi nhà đầu tư nhỏ là những người dễ bị lợi dụng và thua thiệt nhất. Vì thế các cơ quan nhà nước luôn có xu hướng là xây dựng những chính sách để bảo đảm tốt nhất quyền lợi cho các nhà đầu tư (trong đó có nhà đầu tư nhỏ).

Trong đó vấn đề đặt ra là tính minh bạch công khai trong công bố thông tin của các đối tượng tham gia thị trường; vấn đề quản trị công ty; vấn đề kiểm toán, soát xét các báo cáo tài chính..vv. Bên cạnh đó, trên thị trường cần phải tăng cường giám sát, kiểm tra về các giao dịch, mà đặc biệt là các hành vi về giao dịch không công bằng, hành vi thao túng thị trường.

Đó là những điểm trọng tâm chúng ta cần làm trong năm 2010 bởi khi thị trường phát triển với nhiều tiện ích mới thì những hành vi đó càng trở nên tinh vi, phức tạp hơn.

Đồng thời, để đảm bảo được điều đó đòi hỏi chúng ta cũng cần phải có một đội ngũ giám sát, thanh tra chuyên nghiệp về chuyên môn, phẩm chất nghề nghiệp. Bên cạnh đó, cũng cần có các chế tài xử phạt mạnh hơn nhằm đảm bảo tính răn đe trên thị trường, từ đó có thể bảo vệ lợi ích cho nhà đầu tư nhỏ.

Ông có thông điệp gì gửi đến nhà đầu tư?

Khi thị trường đưa ra một tiện ích mới và tốt hơn bao giờ cũng có tính 2 mặt rất rõ rệt. Đó có thể là những công cụ có thể gia tăng lợi nhuận rất nhanh nhưng đi kèm với nó là rủi ro lớn. Đó là lý do tại sao một số thị trường quốc tế cho phép bán khống mà Việt Nam chưa cho phép.

Vì thế, khi các tiện ích mới như margin, repo, hay bán T+2... sẽ đòi hỏi cao hơn về trình độ hiểu biết, nhận thức, kỹ năng phân tích và bản lĩnh của nhà đầu tư khi tham gia cũng như năng lực của nhà quản lý, giám sát, vận hành thị trường.

Năm 2010 là năm kinh tế thế giới đã vượt qua được cơn khủng hoảng, tuy nhiên theo tôi những khó khăn ở phía trước vẫn còn rất lớn. Nhìn chung, khủng hoảng kinh tế đã được kiềm chế, nhưng những bất ổn vẫn luôn tồn tại (thiên tai; dịch bệnh; sự yếu kém trong mô hình quản trị rủi ro dẫn đến phá sản hay mất khả năng thanh toán các tập đoàn như vẫn còn hiện diện..vv), mặt khác các áp lực về lạm phát, giá nguyên liệu tăng cao sau khủng hoảng cũng sẽ gây khó khăn cho khu vực doanh nghiệp.

Các yếu tố nói trên sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến thị trường chứng khoán và tác động đến yếu tố tâm lý của nhà đầu tư.Vì vậy các nhà đầu tư cũng phải vững vàng có những hành xử tốt hơn trước các biến động của thị trường, nhằm hạn chế rủi ro và tận dụng được cơ hội một cách hiệu quả.

Xin trân trọng cám ơn ông!

Theo Thời báo Tài chính Việt Nam

phuongmai

CÙNG CHUYÊN MỤC

XEM
Trở lên trên