TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Cần luật chống đầu cơ?

Cần luật chống đầu cơ?
Tình trạng đầu cơ đang xảy ra ở rất nhiều mặt hàng, dịch vụ có tác động lớn đến chỉ số tăng giá tiêu dùng (CPI) như: lương thực (gạo), thép, xi măng, nhà ở…

Nạn đầu cơ đang nổi lên như một thách thức lớn cho những cố gắng kiểm soát tốc độ tăng giá cả của chính phủ.

Khi các giải pháp điều hành chính sách tiền tệ; cắt giảm, giãn tiến độ các công trình đầu tư công, tạm dừng việc tăng giá một số mặt hàng, dịch vụ thiết yếu… đã phát huy tác dụng thì nạn đầu cơ đang nổi lên như một thách thức lớn cho những cố gắng kiểm soát tốc độ tăng giá cả của chính phủ

Tình trạng đầu cơ đang xảy ra ở rất nhiều mặt hàng, dịch vụ có tác động lớn đến chỉ số tăng giá tiêu dùng (CPI) như: lương thực (gạo), thép, xi măng, nhà ở… Nhưng cách ứng phó, xử lý đối với nạn đầu cơ chưa kịp thời khiến nạn đầu cơ ngày càng hoành hành.

Ví dụ gần đây nhất chính là với mặt hàng gạo. Ai cũng cho rằng giá gạo tăng là do những tin đồn thất thiệt được giới đầu cơ tung ra. Thủ tướng chính phủ Nguyễn Tấn Dũng cũng đã khẳng định là gạo không thiếu, giá gạo tăng đột biến vừa qua là do có tình trạng đầu cơ.
 
Một công điện của chính phủ yêu cầu kiểm tra, điều tra xử lý những người tung tin thất thiệt, những cơ sở đầu cơ gạo được ký ban hành ngay sau đó. Thế nhưng, điều rất đáng ngạc nhiên là đến nay, có rất ít các tổ chức, cá nhân có hành vi đầu cơ được vạch mặt, chỉ tên.

Một bản báo cáo nhanh về kết quả kiểm tra của quản lý thị trường tại một số tỉnh, thành phố có xảy ra “sốt” gạo vừa qua của cục Quản lý thị trường, bộ Công thương cuối tuần trước mới chỉ cho thấy một vài cơ sở có hiện tượng mua gom hàng và không chịu bán ra.

Tại TP.Hồ Chí Minh có một số cơ sở tồn trữ gạo như vựa gạo Ba Phến, đường Nguyễn Thị Định để tồn lượng gạo khoảng 15 tấn. Tại quận Bình Thạnh có 3 cửa hàng kinh doanh gạo, nhưng trong các ngày gạo lên giá không chịu mở cửa bán ra và không niêm yết giá.

Tại Bà Rịa - Vũng Tàu, cơ quan chức năng cũng phát hiện một số hộ kinh doanh gạo đóng cửa hàng, thậm chí chống đối lại cơ quan quản lý thị trường. Tại Long An, một số cơ sở xay xát gạo ngưng hoạt động do các thương lái tạm ngưng không xay lúa…

Ông Nguyễn Hùng Dũng, cục trưởng cục Quản lý thị trường cho biết, dù phát hiện được một vài cửa hàng, đại lý tồn trữ như vậy nhưng quản lý thị trường chủ yếu mới yêu cầu các chủ cửa hàng phải bán ra mà chưa thực hiện xử phạt.

Việc phát hiện được rất ít các tổ chức, cá nhân đầu cơ, lũng đoạn thị trường không chỉ ở mặt hàng thép, xi măng, gạo… phải chăng là do cách thức kiểm tra, xử lý của cơ quan nhà nước là có vấn đề?
Việc phát hiện được rất ít các tổ chức, cá nhân đầu cơ, lũng đoạn thị trường không chỉ ở mặt hàng thép, xi măng, gạo… phải chăng là do cách thức kiểm tra, xử lý của cơ quan nhà nước là có vấn đề?

Như chính ông cục trưởng cục Quản lý thị trường nói, việc kiểm tra, làm rõ cơ sở, cá nhân nào đầu cơ chắc phải tiến hành bằng cách nào khác, có thông tin trinh sát như kiểu của công an thì còn phát hiện được. Vì với cách làm hiện nay: tuyên bố có nạn đầu cơ, rồi tổ chức đoàn đi, đến đâu thậm chí còn có thông báo trước… thì đến nơi chỉ còn là “vườn không, nhà trống”.

Hay như mặt hàng thép cũng vậy, ông chủ tịch hiệp hội Thép Việt Nam Phạm Chí Cường có nói rằng, giá thép từ khâu xuất xưởng đến tay người tiêu dùng bị đẩy lên mức rất phi lý, chênh ra tới 2-3 triệu đồng/tấn. Một quan chức cấp vụ của bộ Tài chính mới đây còn lấp lửng nói với các phóng viên rằng “thị trường thép đang bị ba người phụ nữ làm loạn”.

Có một ý chung mà quan chức cục Quản lý giá (bộ Tài chính), cục Quản lý thị trường… hay nói gần đây là chế tài, quy định xử lý về đầu cơ hiện nay không rõ. “Cơ chế hiện nay là mua đứt, bán đoạn cho nên cũng không thể cấm một doanh nghiệp tư nhân, một cá nhân mua hàng: xi măng, gạo hay thép... với số lượng lớn. Và họ luôn tìm được một lý do hợp lý để có thể không bán ra”, ông Dũng nói.

Hiện nay, quy định về chống đầu cơ đã có ở một số văn bản luật như: luật Thương mại, luật Cạnh tranh, pháp lệnh Giá… Tuy nhiên, các quy định về chống đầu cơ tại các văn bản luật này nhìn chung rời rạc, mức quy định về xử phạt chưa cao. Cho nên, phải chăng Việt Nam cần phải có một đạo luật về chống đầu cơ như nhiều nước khác?

Theo tiến sĩ Nguyễn Quang A, viện trưởng viện Nghiên cứu phát triển, đó là một lẽ nhưng để chống được đầu cơ thì ngoài việc hàng hoá phải dồi dào đã đành, nhưng điều quan trọng hơn nữa là thông tin phải rõ ràng, minh bạch.

“Xem thị trường gạo vừa rồi càng thấy là yếu tố tâm lý rất quan trọng, trong lúc tình hình thị trường còn bấp bênh thì nó có thể gây ra những hậu quả tai hại mà nhà nước lại chưa chú ý lắm đến vấn đề này. Dễ thấy là chỉ một thông tin về việc Việt Nam tăng giá xuất khẩu gạo rồi cảnh truyền hình đưa ở Mỹ, dân phải xếp hàng mua gạo nó đã làm lòng tin của người dân nao núng. Nhưng việc thông tin ở ta như lượng hàng hoá còn nhiều bao nhiêu, mua ở đâu… lại không được liên tục cập nhật cho nên dẫn đến chuyện đầu cơ như vừa rồi”, ông Nguyễn Quang A nói.

Cũng nhất trí quan điểm này, ông Nguyễn Hùng Dũng, cục trưởng cục Quản lý thị trường nói, “thanh tra, kiểm tra là một chuyện nhưng thông tin công khai và phải sớm là điều rất cần thiết. Tôi đang lo là chính phủ yêu cầu không tăng giá các mặt hàng thiết yếu: xăng dầu, than, điện... đến hết tháng 6. Nhưng sau tháng 6 thì thế nào? Quan điểm, chính sách sau thời điểm này chưa rõ nên nó cũng có thể gây ra những hoang mang, lo ngại từ phía người dân. Rồi thì có người lại lợi dụng tung tin… thì nó tạo ra mảnh đất cho nạn đầu cơ phát triển”.

Nạn đầu cơ đang là một mối nguy hiểm tiềm tàng cho nền kinh tế vì nó làm tăng cầu “ảo” của hàng loạt mặt hàng, dịch vụ: lương thực, xi măng, thép, nhà đất… Giá các mặt hàng này tăng lại tiếp tục làm nhiều nhà kinh doanh khác tham gia đầu cơ, “lướt sóng”… làm các mức giá đó tiếp tục tăng lên nữa. Tất cả sẽ lại thổi các quả “bong bóng” kinh tế lên cao và nếu bong bóng vỡ, sự ổn định kinh tế, xã hội sẽ bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Theo Mạnh Quân
SGTT

thanhtu

CÙNG CHUYÊN MỤC

XEM
Trở lên trên