TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Giảm giá dầu - nguyên nhân và tác động

19-08-2008 - 15:32 PM | Kinh tế vĩ mô - Đầu tư

Giảm giá dầu - nguyên nhân và tác động

Một thời gian dài, thị trường dầu chỉ có những nhân tố tăng giá, tuy nhiên đến nay đang bắt đầu có những dấu hiệu về việc giảm cầu.

Theo tổng hợp từ NHNN, giá dầu đã giảm trong vài tuần qua và xuống mức 115 USD/thùng vào giữa tháng 8, ngay cả khi xảy ra cuộc chiến tranh ở một nước đóng vai trò quan trọng trong việc vận chuyển dầu lửa như Grudia. Tuy nhiên, giá dầu vẫn cao hơn 60% so với một năm trước đây, tính theo đồng Euro, giá dầu đã tăng 40%.

5 năm trước đây, giá dầu chỉ ở mức thấp hơn 30 USD/thùng. Giá tăng chủ yếu do nhu cầu tiêu thụ dầu ở các thị trường mới nổi tăng mạnh, trong khi mức tăng về nguồn cung không mạnh. Ngoài ra các quỹ đầu tư cũng có thể là một nguyên nhân khiến giá dầu tăng.
 
Mức gia tăng của giá dầu trong nửa đầu năm nay được đánh giá là tác động lớn  tới cả chính trị gia và người tiêu dùng. Các chính trị gia kêu gọi đưa ra quy định thắt chặt hơn đối với các giao dịch, người tiêu dùng cố gắng tiết kiệm để cắt giảm các hoá đơn năng lượng.
 
Cầu tăng từ nền kinh tế mới nổi

Các nước công nghiệp hoá vẫn chiếm phần lớn trong tổng tiêu dùng dầu lửa (các nước OECD chiếm tới 57%). Tuy nhiên, theo IMF, trong vài năm qua, sự gia tăng nhanh chóng về mức cầu từ các thị trường mới nổi là tác động chính khiến giá dầu tăng. Những nước này cần năng lượng cho công nghiệp hoá, đồng thời dân chúng giàu có hơn thì nhu cầu về năng lượng cũng tăng hơn, đặc biệt là nhu cầu về ô tô.

Hơn nữa, các nước này chỉ có rất ít sáng kiến để tiết kiệm năng lượng, do kết quả của việc các chính phủ tiếp tục giữ giá năng lượng thấp một cách giả tạo và thiếu sự kiểm soát về môi trường.Theo IMF, năm 2007, chưa đến một nửa trong số 43 nước mới nổi và đang phát triển đã cho phép tăng giá năng lượng.

Mặt khác sự gia tăng cần thiết nguồn cung dầu lửa để bù đắp sự gia tăng của cầu đang bị cản trở bởi các nhân tố, như: các rủi ro về địa chính trị, dự án kéo dài, sự thiếu hụt về lao động và trang thiết bị, chi phí của thăm dò, những thách thức lớn hơn về công nghệ để hút dầu ở các giếng dầu mới, và tăng quốc hữu hoá về dự trữ dầu. Trước khi đạt được sự gia tăng thực tế, các nguồn mới phải được tìm thấy để bù đắp cho sự suy giảm sản xuất ở các giếng dầu cũ.

Giá dầu tăng trong vài năm qua đã thu hút nhiều nhà đầu tư cá nhân và tổ chức vào lĩnh vực này. Từ khi bùng nổ cuộc khủng hoảng tín dụng năm ngoái, lượng tiền chảy vào hàng hoá đã tăng mạnh mẽ. Điều này đã đặt ra nhiều câu hỏi về mức độ ảnh hưởng của các nhà đầu tư tài chính lên giá dầu.

Tuy nhiên, người ta đang kêu gọi có các qui định thị trường chặt chẽ hơn. Ví dụ, các Nghị sỹ Mỹ đang thảo luận những đề xuất về luật pháp của Đảng Dân chủ. Điều này bao gồm giới hạn số các hợp đồng một nhà đầu tư có thể nắm giữ và yêu cầu các nhà giao dịch tăng tài sản cầm cố trong các thị trường năng lượng tương lai. Hiện tại thị trường biến động mạnh, một số thành viên thị trường đang bị khó khăn trong việc đáp ứng các yêu cầu tăng thêm do các ngân hàng thắt chặt tín dụng xuất phát từ sự quay trở lại của cuộc khủng hoảng tín dụng.
 
Giảm cầu vì giá quá cao

Một thời gian dài, thị trường dầu chỉ có những nhân tố tăng giá, tuy nhiên đến nay đang bắt đầu có những dấu hiệu về việc giảm cầu.

Những lời bình luận ảm đạm của Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ về nền kinh tế nước này vào hôm 15/7/08 đã gây ra sự thua lỗ nặng trên thị trường dầu: trong vòng vài phút, giá dầu WTI đã giảm 10 USD trong ngày giao dịch so với mức cao 146.73 USD/thùng. Giá dầu đã giảm trên 20%.

Các chuyên gia kinh tế cho rằng kinh tế thế giới chững lại khiến nhu cầu giảm dẫn đến cung vượt cầu, đó là nguyên nhân chính khiến giá dầu giảm. Nhu cầu dầu mỏ của thế giới hiện đang giảm dần, thị trường bắt đầu tìm kiếm các nguồn năng lượng khác để thay thế hoặc tiết kiệm các khoản chi phí có liên quan đến dầu lửa. Điều này đã khiến giá dầu giảm ở các nước thuộc OECD, bắt đầu từ Mỹ, nền kinh tế hàng đầu và là nơi tiêu thụ ¼ sản lượng dầu thế giới.

Theo thống kê của Cơ quan thông tin năng lượng Mỹ, nhu cầu về dầu lửa trong quý I/2008 của Mỹ đã giảm 800.000 thùng/ngày so với cùng kỳ năm 2007, tương đương với 1% sản lượng khai thác hàng ngày trên thế giới và là mức sụt giảm kỷ lục kể từ năm 1982.

Nhu cầu tiêu thụ dầu lửa của thị trường Châu Âu cũng đang chững lại. Tuy nhiên, nhu cầu tiêu thụ dầu lửa ở các nước đang nổi, đặc biệt là Trung Quốc và Ấn Độ, vẫn tiếp tục tăng. Mặc dù vậy, tổng mức tăng về nhu cầu dầu lửa của thế giới trong năm nay sẽ vẫn thấp hơn 1%.

Do OPEC tăng sản lượng, dự trữ dầu tăng và mức tăng về cầu có thể yếu hơn do giá cao và kinh tế suy giảm. Các chuyên gia kinh tế cho rằng sớm muộn gì giá dầu quá cao trong thời gian qua cũng sẽ tác động lên nhu cầu và sự sụt giảm hiện nay mới chỉ là bắt đầu.

Hiện nay, tăng trưởng kinh tế Mỹ bị chững lại và IMF đang lo ngại tình hình những tháng cuối năm nay của Mỹ sẽ còn tồi tệ hơn do suy thoái kinh tế. Kinh tế suy giảm trong các nước công nghiệp có thể bị kéo dài. Điều này cũng sẽ có ảnh hưởng xấu đến tăng trưởng ở các thị trường mới nổi.

Theo nhận định của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), từ nay đến cuối năm, giá dầu sẽ chỉ giao động ở mức 119 USD/thùng; và chúng ta đang kỳ vọng giá dầu sẽ ở mức quanh 100 USD/thùng trong quí 4 và giảm hơn nữa trong năm 2009 ở mức trung bình 95 USD/ thùng.

Tính đến thời điểm 3h ngày 19/8 giá đã dầu giảm xuống 112,33 USD/ thùng (Nguồn: Bloomberg)

Theo Quế Anh - Vụ CSTT
SBV.gov.vn

thaonp

CÙNG CHUYÊN MỤC
XEM