TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Khó thực hiện tăng xuất khẩu, giảm nhập siêu

Khó thực hiện tăng xuất khẩu, giảm nhập siêu

Trong điều kiện giá cả thế giới hạ nhiệt mạnh và khủng hoảng thế giới hiện nay, nhu cầu nhập khẩu suy giảm sẽ khiến việc duy trì tốc độ tăng xuất khẩu của chúng ta gặp nhiều khó khăn.

Sau những tháng đầu năm nhập khẩu tăng bùng nổ, xuất khẩu lại rất “khoan thai”, nhập siêu trở thành căn bệnh trầm trọng, các giải pháp đẩy mạnh sản xuất và xuất khẩu, đồng thời kiểm soát gắt gao nhập khẩu đã giúp chúng ta xoay chuyển cục diện. Tuy nhiên, với những động thái hiện nay, có nhiều khả năng chặng đường phía trước sẽ rất chông gai

Nếu như tốc độ tăng xuất khẩu tháng 1 là 30,65% và đến hết tháng 4 giảm xuống chỉ còn 27,52%, thì ngược lại, nhập khẩu lại tăng từ 66,20% lên “đỉnh” 73,46%. Thế nhưng, từ đó đến nay, trong khi xuất khẩu đã dần tăng tốc và đạt mức “đỉnh” 39%, thì ngược lại, nhập khẩu đã hạ nhiệt dần, bởi tốc độ tăng chỉ còn 48,3%.
Và chính vì sự lệch tốc này mà “căn bệnh mãn tính” nhập siêu của nước ta nặng dần trong bốn tháng đầu năm (tỉ lệ nhập siêu tháng 1 là 46,57%, tháng 4 tăng lên 63,4%), nhưng sau đó đã giảm rất mạnh và hiện chỉ còn 32,58%.

Với mục tiêu xuất khẩu 64,7 tỉ USD (tăng 33,23% so với năm 2007); nhập khẩu 84 tỉ USD (tăng 34,01%) và nhập siêu 19,3 tỉ USD trong những tháng còn lại không hề dễ dàng. Nhận định này dựa trên ba căn cứ chủ yếu sau đây:

- Thứ nhất, cho dù kim ngạch xuất khẩu đã đạt được gần 48,6 tỉ USD và tăng ngoạn mục 39%, nhưng việc duy trì tốc độ tăng 18,4% để đạt mục tiêu nói trên sẽ vấp phải ba cái khó khó có thể vượt qua.

Thách thức đầu tiên chúng ta sẽ không thể vượt qua chính là sự tụt dốc của giá hàng xuất khẩu. Trước hết, theo số liệu thống kê của IMF, trong những năm giá nguyên liệu thế giới đạt mức “đỉnh” trong cả ba chu kỳ sốt nóng trong vòng 28 năm qua, giá cả trong ba tháng cuối năm đều giảm mạnh so với chín tháng đầu năm.
Cụ thể, giá nguyên liệu phi lương thực, thực phẩm ba tháng cuối năm 1981 giảm 6,64% so với chín tháng đầu năm, còn tỉ lệ này ở nhóm hàng lương thực, thực phẩm là 6,82% và cặp số liệu này năm 1991 là 4,98% và 3,18%; năm 1996 lên tới 6,09% và 9,39%.

Như vậy, trong điều kiện giá nguyên liệu thế giới sau khi liên tục phá kỷ lục mọi thời đại hồi giữa năm, còn cuối năm thì kinh tế thế giới lại đang đứng trước khủng hoảng tài chính tiền tệ được đánh giá là 100 năm mới có một lần như hiện nay, việc giá nguyên liệu thế giới những tháng cuối năm sẽ “phá lệ” tăng nóng những năm gần đây để không chỉ “đi theo” quy luật hạ nhiệt của những năm sốt nóng kỷ lục là điều chắc chắn, mà có nhiều khả năng còn giảm mạnh hơn.

Trong khi đó, xuất khẩu tăng tốc ngoạn mục trong chín tháng qua của nước ta lại phụ thuộc rất nhiều vào việc tăng giá. Các kết quả tính toán về xuất khẩu những mặt hàng có đủ số liệu thống kê về khối lượng và giá trị cho thấy, tuy tổng kim ngạch đạt 16,322 tỉ USD, tăng 5,339 tỉ USD và 48,61%, nhưng nếu quy về giá cùng kỳ năm 2007 thì “co lại” chỉ còn 9,779 tỉ USD, tức là yếu tố khối lượng giảm đã làm giảm 1,204 tỉ USD và 10,96%. Điều này cũng có nghĩa là yếu tố giá tăng đã làm “khuếch đại” kim ngạch xuất khẩu những mặt hàng này tổng cộng tới 6,543 tỉ USD và 59,57%.

Do vậy, trong điều kiện giá cả thế giới hạ nhiệt mạnh và khủng hoảng tài chính, tiền tệ thế giới như hiện nay, không chỉ phần tốc độ tăng “ảo” quá lớn đó đương nhiên sẽ biến mất, mà nhu cầu nhập khẩu suy giảm sẽ khiến việc duy trì tốc độ tăng xuất khẩu của chúng ta gặp nhiều khó khăn.

Bên cạnh đó, một nguyên nhân khác khiến tốc độ tăng xuất khẩu ngoạn mục khi giá cả thế giới đã bắt đầu hạ nhiệt trong những tháng gần đây của chúng ta là do việc đồng loạt tái xuất ra thị trường thế giới những hàng hoá đã nhập khẩu “quá đà” trước đó, cho nên yếu tố duy trì tốc độ tăng xuất khẩu này cũng sẽ bị “bốc hơi” khi nguồn hàng này đã cạn.

Việc tốc độ tăng xuất khẩu của nước ta ngay lập tức “rơi tự do” sau sự kiện “ngày 11 tháng 9 đen tối của nước Mỹ” năm 2001, hay việc tốc độ tăng xuất khẩu của nước ta nằm ở mức “đáy” khi xảy ra khủng hoảng kinh tế khu vực trong thập kỷ trước cũng đủ cho thấy những tác động này là không thể xem thường và mục tiêu tăng trên 18% trong những tháng tới cũng như trong năm tới có nhiều khả năng là quá cao.

- Thứ hai, tuy giá thế giới hạ nhiệt đương nhiên cũng sẽ làm cho tốc độ tăng nhập khẩu giảm, nhưng nhu cầu vẫn tăng sẽ khó có thể khiến cho nhập khẩu “giẫm chân tại chỗ” như mục tiêu đã đề ra.

Trước hết, với mục tiêu kiềm chế kim ngạch cả năm ở mức 84 tỉ USD, “hạn ngạch” nhập khẩu ba tháng cuối năm sẽ chỉ còn 19,6 tỉ USD, tức là tốc độ tăng nhập khẩu sẽ chỉ là 1,79%, thấp “một trời một vực” so với mục tiêu tăng xuất khẩu nói ở trên.

Trong khi đó, cũng các kết quả tính toán các mặt hàng nhập khẩu có đủ số liệu thống kê về khối lượng và giá trị chín tháng qua cho thấy, trong tổng mức tăng kim ngạch 8,361 tỉ USD và 67,01%, có tới 1,790 tỉ USD và 14,35% là do tăng khối lượng nhập khẩu, còn 6,571 tỉ USD và 52,66% là do tăng giá. Đây là điều trái ngược so với xuất khẩu trong chín tháng qua như đã nói ở trên.

Do vậy, tuy nhập khẩu của nước ta cũng rơi tự do giống như xuất khẩu sau sự kiện “ngày 11 tháng 9 đen tối của nước Mỹ” năm 2001, cũng như khi xảy ra khủng hoảng kinh tế khu vực trong thập kỷ trước, nhưng trong điều kiện đầu tư chắc chắn sẽ vẫn tiếp tục tăng tốc để nâng cao năng lực sản xuất của nền kinh tế như hiện nay, cũng như để theo đuổi mục tiêu tăng xuất khẩu vẫn còn rất cao như nói trên, có nhiều khả năng tốc độ tăng nhập khẩu sẽ cao hơn.

- Thứ ba, trong điều kiện xuất khẩu có khả năng sẽ tăng thấp hơn, còn nhập khẩu lại tăng cao hơn như vậy, đương nhiên mục tiêu kiềm chế nhập siêu dưới ngưỡng 20 tỉ USD sẽ không thể thực hiện được.

Nói tóm lại, tuy bức tranh xuất nhập khẩu và nhập siêu chín tháng qua càng về cuối càng sáng dần, nhưng những thách thức chúng ta sẽ phải đối mặt trong những tháng tới là cực kỳ lớn, cho nên rất có thể các mục tiêu đề ra là khó khả thi.

Theo Nguyễn Đình Bích
SGTT

thanhtu

CÙNG CHUYÊN MỤC

XEM
Trở lên trên