TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Kinh tế phục hồi và những thách thức phía trước

10-08-2008 - 12:13 PM | Kinh tế vĩ mô - Đầu tư

Kinh tế phục hồi và những thách thức phía trước

Mới đây, nhiều hãng tin quốc tế trích dẫn báo cáo từ ADB cho rằng: “Có nhiều dấu hiệu khích lệ cho thấy các chính sách kiểm soát của Chính phủ Việt Nam đang bắt đầu có hiệu lực."

Nhập khẩu giảm trong khi tiền đồng đang ổn định. Đâu là những cơ sở để quốc tế đưa ra những nhận định này?

Hãng tin Bloomberg của Mỹ mới đây nhận định tình trạng nhập siêu của Việt Nam sẽ giảm đáng kể trong năm nay nhờ những nỗ lực của Chính phủ trong việc kiềm chế kinh tế tăng trưởng quá nóng.
 
Nỗ lực giảm tốc độ nhập siêu là ưu tiên hàng đầu của Chính phủ nhằm kiểm soát lạm phát. Ngoài ra, các biện pháp tăng lãi suất ngân hàng và giảm chi tiêu công cũng đang phát huy tác dụng.

Từ những kết quả ngạc nhiên

Phó thủ tướng Hoàng Trung Hải trong buổi giao lưu trực tuyến bàn các giải pháp thực hiện nhiệm vụ sáu tháng cuối năm, do bộ Công thương tổ chức đầu tháng 7 vừa qua, đã đặt ra một chỉ tiêu “tham vọng”.
 
Đó là nhập siêu trung bình của nửa cuối năm nay không vượt quá 700 triệu USD/tháng. Yêu cầu của phó thủ tướng lúc đó làm nhiều nhà kinh tế ngạc nhiên trong bối cảnh nhập siêu đã ở mức độ báo động trong nửa đầu năm.
 
Tuy nhiên, sau đó, với kết quả kim ngạch nhập khẩu tháng 7 đạt 7,05 tỉ USD (so với xuất khẩu 6,25 tỉ USD) đã làm nhập siêu trong tháng là 800 triệu USD. Mức nhập siêu của tháng 7 hạ xuống mức thấp nhất kể từ đầu năm đến nay là một điều đáng mừng, và làm nhiều nhà kinh tế “ngỡ ngàng”.
 
Như vậy, nhập siêu trong bảy tháng đầu năm dừng ở mức 15,24 tỉ USD. Đây là cơ sở để hiện thực hoá mục tiêu nhập siêu ở mức 700 triệu USD/tháng từ nay đến cuối năm để đảm bảo mức nhập siêu 20 tỉ USD cả năm nay mà Chính phủ đã đề ra.

Các nhà kinh tế cho rằng, kết quả nhập siêu giảm là do tác động trực tiếp của những chính sách hạn chế nhập khẩu quyết liệt một số mặt hàng như ô tô, linh kiện ô tô, vàng...; những chính sách kiểm soát nguồn ngoại tệ dành cho nhập khẩu, tiết giảm tiêu dùng và cắt giảm đầu tư công.

Trong khi đó, yếu tố tăng giá trên toàn thế giới lại là một trong những thuận lợi lớn cho nền kinh tế vốn dựa vào xuất khẩu của Việt Nam. Các mặt hàng chính như dầu thô tăng 52% về kim ngạch. Kim ngạch xuất khẩu than đá, đồ gỗ, dệt may, điều, linh kiện máy tính đều có mức tăng từ 20 – 50% trong 7 tháng đầu năm so với cùng kỳ năm ngoái.
 
Như vậy, tổng kim ngạch xuất khẩu bảy tháng đầu năm đạt 36,876 tỉ USD, tăng 37,7% so với cùng kỳ năm ngoái.

Các nhà kinh tế nhận định rằng, mức tăng trưởng xuất khẩu trong khi kiềm chế được nhập siêu thể hiện sự điều hành đúng đắn của Chính phủ, giúp thực hiện tốt hơn các chỉ tiêu đề ra cho năm nay.

Đến thách thức phía trước

Trong một cuộc tiếp xúc với các nhà hoạch định chính sách cao cấp của Chính phủ Việt Nam mới đây, đại diện của ngân hàng Deutsche Bank cho rằng, lạm phát của Việt Nam có thể lên đỉnh trong tháng 9 và 10 tới đây do ảnh hưởng của tăng giá xăng dầu.

Các chuyên gia của viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM), thuộc bộ Kế hoạch và đầu tư đồng ý điểm này khi cho rằng, lạm phát của năm nay có thể lên đến 30% so với năm ngoái.
 
Chỉ số này là tổng hợp các yếu tố như lạm phát cầu kéo, lạm phát chi phí đẩy, lạm phát tiền tệ, lạm phát do yếu tố tâm lý. Ngoài ra, giá các mặt hàng như xăng dầu, sắt thép, lương thực ở thị trường thế giới vẫn biến động sẽ tác động không nhỏ tới lạm phát trong nước.

CIEM, trong một báo cáo đang soạn thảo để trình lên Chính phủ nhận định rằng, tại thời điểm này lạm phát vẫn chưa được kiềm chế, cho dù có những dấu hiệu tốt lên về các chỉ số kinh tế vĩ mô.

Việc tăng giá xăng dầu lên 31% vừa qua là một việc tất yếu, nhưng được làm theo kiểu “giật cục”. Các chuyên gia cho rằng, đây là mức tăng cao so với khả năng chi trả và mặt bằng thu nhập của đại bộ phận người dân.

Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu của CIEM cho rằng, những tác động của việc tăng giá xăng như làm chứng khoán giảm mạnh, thị trường ngoại tệ và vàng nóng lên... chỉ là tác động trước mắt. Về lâu dài, tăng giá xăng không phải là yếu tố chính ảnh hưởng đến lạm phát, vì yếu tố tiền tệ mới là tác nhân chính quyết định bài toán lạm phát ở Việt Nam.

Nhưng, quyết định tăng giá xăng trong bối cảnh Chính phủ vừa tuyên bố giữ giá các mặt hàng thiết yếu đến hết năm nay lại một lần nữa đặt ra thách thức đối với các nhà điều hành về việc làm sao giữ được lòng tin của người dân và doanh nghiệp, thuyết phục họ cùng chia sẻ và hợp lực với Chính phủ vượt qua khó khăn.
 
Câu hỏi đặt ra là, có hay không một mặt bằng giá mới, và liệu nguồn ngân sách tiết kiệm được sau khi tăng giá xăng dầu được phục vụ cho an sinh xã hội ra sao?

Các chuyên gia kinh tế cho rằng, các nhà hoạch định chính sách nên có những lý giải minh bạch cho những câu hỏi như trên nhằm củng cố niềm tin của người dân, doanh nghiệp; bởi lúc này, vấn đề tâm lý và niềm tin đã trở thành một nhân tố quyết định đến việc hình thành giá cả và hàng hoá, và mục tiêu chống lạm phát hiện nay.

Một vấn đề đáng chú ý nữa, các chuyên gia cảnh báo, là cần tính đến chuyện giảm lãi suất khi lạm phát đã bước đầu được kiềm chế, nếu không muốn kinh tế Việt Nam rơi vào trì trệ.
 
Yêu cầu lớn nhất từ nay đến cuối năm là ngân hàng Nhà nước cần điều hành hợp lý về tín dụng và lãi suất để vừa kiểm soát được lạm phát, vừa tạo điều kiện cho kinh tế phát triển.

Các chuyên gia cho rằng, cần điều hành lãi suất theo hướng ổn định và giảm dần khi lạm phát đã được kiềm chế. Tăng lãi suất là giảm cung tiền, nhưng cung tiền đã giảm đến mức thấp nhất mà lãi suất vẫn tiếp tục tăng thì chỉ có tác dụng ngược cho nền kinh tế.

Những diễn biến trên thị trường tiền tệ đang ảnh hưởng nghiêm trọng đến các doanh nghiệp trong nước, bởi phần lớn họ là doanh nghiệp vừa và nhỏ. Lãi suất tăng cao làm giảm đầu tư tư nhân, tăng chi phí vay mượn, làm giảm sức cạnh tranh của nền kinh tế, kinh tế vĩ mô tiếp tục bất ổn, dẫn đến đình trệ và suy thoái sản xuất, thất nghiệp và phá sản.

Tất nhiên, cần cân nhắc thật kỹ càng việc giảm lãi suất, bởi việc này tất yếu dẫn đến tăng cung tiền, và có khả năng khiến lạm phát tăng cao trở lại.

Theo Tư Giang
SGTT

thanhtu

CÙNG CHUYÊN MỤC
XEM