TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Lạm phát và nhập siêu: hai cành chung gốc?

Lạm phát và nhập siêu: hai cành chung gốc?

Để thực hiện được mục tiêu kiềm lạm phát cả năm thì bình quân mỗi tháng chỉ được phép tăng 0,3%.

Cho tới thời điểm hiện tại, dù đã chủ động kiềm chế, nhưng có thể nói, chúng ta đang phải đối mặt với nguy cơ có thể không hoàn thành đồng thời cả hai mục tiêu kiềm chế nhập siêu và lạm phát trong năm nay.

Trước hết, mục tiêu kiềm chế lạm phát cả năm ở mức không quá 7% (tính theo giá tiêu dùng), nhưng cũng chỉ mới hết quý 1, giá tiêu dùng đã tăng khoảng 4,1%, cho nên để thực hiện được mục tiêu cả năm thì chín tháng cuối năm chỉ được phép tăng tổng cộng không quá 2,9%. Tức là bình quân mỗi tháng chỉ được phép tăng 0,3% – thấp quá xa so với mức tăng bình quân 1,36% trong ba tháng đầu năm.

Đó là điều mà chúng ta chưa bao giờ đạt được trong nhiều năm gần đây. Xem biểu đồ những năm gần đây cho thấy, để kiềm chế được lạm phát như mục tiêu đề ra cho năm nay, tiền đề không thể thiếu là phải kiềm chế được lạm phát quý 1 ở mức thấp.

Chống nhập siêu không dễ dàng

Với ước tính xuất khẩu 14,014 tỉ USD trong quý 1 vừa qua, bình quân kim ngạch xuất khẩu chỉ đạt 4,671 tỉ USD/tháng, cho nên để hoàn thành mục tiêu xuất khẩu 60,777 tỉ USD năm nay, bình quân chín tháng còn lại phải xuất khẩu 5,2 tỉ USD/tháng, tức phải tăng tốc 11,24%.

Trong khi đó, để thực hiện được mục tiêu kiềm chế nhập siêu ở ngưỡng 20% trong năm nay, “hạn ngạch” nhập khẩu cả năm chỉ là 72,932 tỉ USD, tức là kim ngạch nhập siêu phải hạn chế ở mức 12,155 tỉ USD. Nhưng nhập khẩu đã ước đạt 17,525 tỉ USD, tăng vọt 37,6% so với cùng kỳ, cho nên nhập siêu đã lên tới 3,511 tỉ USD, bình quân mỗi tháng nhập siêu 1,17 tỉ USD.

Trong điều kiện xuất khẩu rất khó tăng tốc mạnh như trên để đạt mục tiêu đề ra, còn nhập khẩu lại phải kiềm chế gắt gao hơn nữa để chỉ tăng trên 300 triệu USD và 5,36% mỗi tháng nhằm giảm mức nhập siêu từ 1,17 tỉ USD mỗi tháng vừa qua xuống chỉ còn 0,96 tỉ USD (giảm 18%) trong chín tháng cuối năm là điều không dễ dàng.

Cộng hưởng giá nguyên liệu, tỷ giá

Nhập siêu năm nay sẽ góp phần đáng kể vào lạm phát.

Giá nguyên liệu thế giới đã tăng mạnh liên tục trong bốn quý trở lại đây, cộng hưởng với việc VND yếu đi sau khi tỷ giá VND/USD được điều chỉnh tăng, khiến cho kim ngạch nhập khẩu tính bằng VND càng bị “khuếch đại” thêm. Điều này đồng nghĩa với giá của mọi hàng hoá được sản xuất từ nguồn nguyên liệu nhập khẩu đều bị đẩy lên.

Các số liệu thống kê của IMF cho thấy, sau khi chạm đáy với 98,9 điểm phần trăm trong quý 1/2009 (năm 2005 = 100), giá nguyên liệu thế giới đã tăng mạnh trong bốn quý liên tục và hiện đã đạt 142,3 điểm phần trăm. Tức là đã tăng tổng cộng 43,88% so với mức “đáy”.

Rõ ràng, với một nền kinh tế mà rổ hàng hoá nhập khẩu luôn luôn lớn hơn rổ hàng hoá xuất khẩu và rất lớn so với rổ GDP như nước ta, sốt nóng giá nguyên liệu thế giới không chỉ làm cho rổ hàng hoá nhập khẩu bị khuếch đại mạnh hơn rổ hàng hoá xuất khẩu, mà còn làm tăng mạnh khoản sốt nóng giá nguyên liệu thế giới nhập khẩu vào thị trường trong nước.

Việc mất giá thêm 603 đồng/USD và 3,36% chỉ trong một lần điều chỉnh ngày 11.2 vừa qua đương nhiên khiến cho giá của mọi hàng hoá nhập khẩu tính bằng VND đều tăng mạnh.

Các kết quả tính toán từ số liệu thống kê 12 mặt hàng nhập khẩu chủ yếu có đủ số liệu thống kê về khối lượng và giá trị trong ba tháng qua cho thấy, nếu quy ra VND (theo tỷ giá giao dịch bình quân trên thị trường liên ngân hàng của đồng Việt nam so với đôla Mỹ do ngân hàng Nhà nước công bố), 5,027 tỉ USD nhập khẩu 12 mặt hàng chủ yếu này trong quý 1 vừa qua chỉ sau một đêm đã tăng 3.032 tỉ đồng và đạt quy mô khổng lồ 93.221 tỉ đồng. Còn nếu so với cách đó một năm thì tăng gần 6.000 tỉ đồng.

Tóm lại, trong khi xuất khẩu không tăng, thậm chí còn giảm nhẹ chủ yếu do giảm về lượng, sốt nóng giá nguyên liệu thế giới trong thời gian qua không chỉ làm cho nhập khẩu tăng mạnh so với xuất khẩu và dẫn đến nhập siêu vượt xa dự kiến, mà nó còn “cộng hưởng” với việc giá USD tăng, góp phần đẩy lạm phát tăng.

Theo Nguyễn Đình Bích

SGTT

thanhhuong