TIN MỚI!

Đọc nhanh >>

VN-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

HNX-Index:

GTGD: tỷ VNĐ

Trào lưu "về quê nuôi cá và trồng thêm rau" của giới trẻ Trung Quốc: Mơ ước về lối sống tối giản hay chỉ là cách trốn tránh hiện thực?

17-01-2021 - 17:14 PM | Sống

Trào lưu "về quê nuôi cá và trồng thêm rau" của giới trẻ Trung Quốc: Mơ ước về lối sống tối giản hay chỉ là cách trốn tránh hiện thực?

Chán nản với nhịp sống xô bồ nơi thành thị, người trẻ Trung Quốc bắt đầu tìm về vùng nông thôn, xây dựng một xã hội không bị ràng buộc bởi “đặc quyền hay thứ bậc”.

Đứng trên mảnh đất um tùm cỏ dại, xung quanh là những ngọn đồi nhấp nhô, Li Junxian vừa lẩm bẩm vừa cắm sâu chiếc thuổng xuống đất. 

“Nếu cha mẹ có thể nhìn thấy điều tôi đang làm lúc này, họ sẽ bực mình lắm”, người đàn ông 30 tuổi nói, tay vẫn đào đất.

Trong chiếc áo hoodie xám, chân đi đôi giày thể thao xịn, Li trông không giống như một nông dân lành nghề. Đến từ đô thị sầm uất Quảng Châu, anh đã dành 10 năm qua làm người đại diện kinh doanh cho một công ty thương mại quốc tế. 

Tuy nhiên, mọi chuyện đã thay đổi vào 1 tháng trước, khi Li cảm thấy lạc lõng giữa thành phố đông đúc và kiệt sức trước những chiêu trò đấu đá trong công ty. Anh nghỉ việc, lái xe hơn 10 tiếng đến khu vực hẻo lánh này của tỉnh Phúc Kiến - nằm ở vùng duyên hải Đông Nam Trung Quốc.

Li đã tham gia vào Cộng đồng Sinh hoạt miền Nam - một nhóm người sinh sống cùng nhau theo kiểu tự cung tự cấp, tách biệt khỏi xã hội xô bồ. 

Khu định cư của họ được xây dựng trên một sườn đồi gồ ghề, xung quanh cây cối rậm rạp. Nó gồm 2 ngôi nhà, 1 nhà kho xiêu vẹo và 1 công trình kiến trúc giống lều tuyết của người Inuit có tên là “The Dome”. Ngoài ra, ở đây còn 6 con gà và 1 nhà vệ sinh tự hoại, ủ phân bằng mùn cưa thay vì giật bằng nước.

Điều kiện sống khắc nghiệt là vậy nhưng Li và hàng chục người đang sống ở đây không hề cảm thấy phiền hà. Các thành viên trong cộng đồng - hầu hết đang ở độ tuổi 20-30 - nói rằng họ đang quyết tâm tạo ra một xã hội mới không bị ràng buộc bởi “đặc quyền hay thứ bậc”.

Và họ không hề đơn độc. Vài năm gần đây, thế hệ trẻ Trung Quốc ngày càng thất vọng với lịch trình làm việc dày đặc và sự cạnh tranh gay gắt ở thành thị. Họ muốn theo đuổi một lối sống khác biệt, từ tiết kiệm tối đa cho đến tìm nơi ẩn cư và thay thế nguồn thực phẩm. 

Đại dịch Covid-19 đã thúc đẩy sự hình thành của những nhóm như Cộng đồng Sinh hoạt miền Nam. Nó buộc nhiều người Trung Quốc phải đánh giá lại các ưu tiên của mình và đặt câu hỏi về sự tập trung quá mức vào việc phát triển kinh tế. Đây là nhận định của Peter Yang - một nghiên cứu sinh đến từ Đại học Chicago (Mỹ), người đang tìm hiểu về các “cộng đồng có chủ đích” tại Trung Quốc.

“Nhiều người theo đuổi lối sống này đang tìm kiếm một hướng đi”, Yang nói. “Họ thường là những người đã trải qua một biến cố bất ngờ, gặp phải hoàn cảnh bế tắc, hoặc dự định bắt đầu một chương mới trong cuộc sống”.

Trào lưu về quê nuôi cá và trồng thêm rau của giới trẻ Trung Quốc: Mơ ước về lối sống tối giản hay chỉ là cách trốn tránh hiện thực? - Ảnh 1.

Li Junxian đang nhóm lửa để cộng đồng tổ chức tiệc nướng

***

Kể từ khi chuyển tới sống trong Cộng đồng Sinh hoạt miền Nam, ngày nào Li cũng làm ruộng, chế tác đồ thủ công và cải tạo cơ sở vật chất chung. Nơi này cho anh thấy xã hội có thể trở nên khác biệt như thế nào.

“Nó giống như một quá trình chữa lành cho tôi”, Li nói. “Không giống với người thành phố, cư dân ở đây luôn sống thật và sẵn lòng giúp đỡ”. 

Cộng đồng này phản đối mạnh mẽ cách phân bổ quyền lực từ trên xuống đang hiện diện trong các tập thể ở Trung Quốc. Họ tổ chức các buổi gặp mặt chung để quyết định xem nên dùng quỹ đất, nguồn nước và lưới điện có hạn như thế nào trong cộng đồng. Các thành viên không bắt buộc phải thực hiện nhiệm vụ hay chia sẻ tài sản, nhưng thỉnh thoảng họ sẽ tụ tập để ăn uống, ca hát và đọc thơ cùng nhau.

“Cuộc sống trở nên căng thẳng vì chúng ta phải làm quá nhiều thứ”, Tang Guanhua - người sáng lập Cộng đồng Sinh hoạt miền Nam - cho biết. “Chúng tôi muốn tìm hiểu nhu cầu thực sự của mình và phát triển mối quan hệ mật thiết với nhau”. 

Trào lưu về quê nuôi cá và trồng thêm rau của giới trẻ Trung Quốc: Mơ ước về lối sống tối giản hay chỉ là cách trốn tránh hiện thực? - Ảnh 2.

Tang Guanhua - người sáng lập Cộng đồng Sinh hoạt miền Nam

Tang sở hữu vóc dáng mảnh khảnh và mái tóc dài, hay mặc quần baggy làm từ vải cotton. Anh là người đi đầu trong phong trào xây dựng các “cộng đồng có chủ đích”. Vỡ mộng trước cuộc sống áp lực tại thành phố Thanh Đảo, cựu nhân viên thiết kế đồ họa này đã nghĩ đến một lối sống mới vào cuối những năm 2000.

“Công việc của tôi là khiến cho sản phẩm trở nên bắt mắt hơn, dùng slogan và hiệu ứng hình ảnh để dụ dỗ người tiêu mua hàng”, Tang chia sẻ. “Tuy nhiên, tôi thực sự không biết những sản phẩm đó có hữu ích hay không. Sẽ ra sao nếu thứ tôi quảng cáo lại gây hại cho người khác?”.

Giải pháp Tang đưa ra là loại bỏ hoàn toàn hệ thống tư bản. Anh nghĩ rằng lối sống tự cung tự cấp có thể giải quyết mọi vấn đề của xã hội - xóa sổ các định kiến về tầng lớp và giới tính, thúc đẩy sự hoàn thiện bản thân, loại bỏ sự cạnh tranh xã hội.

Năm 2010, Tang đã quyết định chuyển tới sống trong một túp lều nhỏ ở Lao Sơn - ngọn núi nằm cách thành phố 30 km. Ban đầu, bạn đồng hành duy nhất của anh là một phụ nữ mảnh khảnh và đeo kính có tên là Xing Zhen - người anh gặp ở một triển lãm nghệ thuật 2 năm trước đó.

Khi đó, Xing - một nhà phân tích chứng khoán - cũng đang hoài nghi về công việc của mình. Hứng thú với lối sống tự do tự tại của Tang, cô lên Lao Sơn bầu bạn cùng anh 2 lần/tuần. Cuối cùng, Xing quyết định nghỉ việc và lên sống cùng Tang trên núi. Cả hai đã trở thành vợ chồng không lâu sau đó.

Trào lưu về quê nuôi cá và trồng thêm rau của giới trẻ Trung Quốc: Mơ ước về lối sống tối giản hay chỉ là cách trốn tránh hiện thực? - Ảnh 3.

Khu sinh hoạt chung có tên là "The Dome"

Cùng lớn lên ở thành phố, cặp đôi chẳng có mấy kỹ năng sinh tồn. Tang nhớ lại, hồi đầu họ còn không phân biệt được cỏ dại và rau. Tuy nhiên, họ đã quyết tâm xây dựng một cuộc đời của riêng mình.

Nhờ đọc hướng dẫn trên mạng, đôi vợ chồng trẻ đã học được cách làm xà phòng, dệt quần áo và đúc gang. Họ tự sản xuất điện từ một chiếc xe đạp. Họ ghi lại hành trình ở bất cứ nơi nào mình đến và đăng lên blog. Các bài viết đó sau này đã được tổng hợp thành một bản hướng dẫn sinh tồn cho mọi người tải xuống miễn phí.

“Nó giúp bạn tự tin khi bạn biết rằng mình có thể tạo ra mọi thứ bằng đôi tay của chính mình”, Xing nói. “Kể cả khi bị bỏ lại trên đảo hoang 1 ngày, chúng tôi cũng có thể biến nơi đó thành nhà mình”.

Sáng kiến mà cặp vợ chồng này gọi là “tương lai của văn minh nhân loại” nhanh chóng thu hút sự chú ý của truyền thông. Có người cho rằng Tang và Xing bị “ảo tưởng”; có người lại ca ngợi cuộc sống mộc mạc và giản dị của họ. Rất nhiều du khách đã tìm đến nơi đây để thăm thú.

Tuy nhiên, vào năm 2015, các nhà thầu bất động sản đã chuyển tới Lão Sơn, buộc cặp đôi phải chuyển đi. Nhờ sự trợ giúp của Quỹ Zhenro - một tổ chức phi lợi nhuận vì môi trường ở Phúc Kiến, hai vợ chồng mới có thể tiếp tục lối sống của mình. Họ thành lập Cộng đồng Sinh hoạt miền Nam trên một mảnh đất rộng 202 héc-ta được Quỹ trả tiền sau đó vài tháng.

Kinh nghiệm này đã dạy cặp đôi về giá trị của việc có một mạng lưới hỗ trợ mạnh mẽ. Vì thế, họ quyết định sẽ tập trung mở rộng cộng đồng của mình. Để thu hút thêm thành viên, họ cho phép cư dân mới tự chọn cách sống tự cung tự cấp mà mình muốn. 

Trào lưu về quê nuôi cá và trồng thêm rau của giới trẻ Trung Quốc: Mơ ước về lối sống tối giản hay chỉ là cách trốn tránh hiện thực? - Ảnh 4.

***

Từ một vài người ban đầu, khu dân cư này hiện có khoảng 30 người sinh sống. Nó trở thành nguồn cảm hứng cho nhiều dự án cộng đồng dân cư khác trên khắp Trung Quốc. Tuy nhiên, Tang cảm thấy đau lòng khi nhiều người tham gia quên mất mục tiêu ban đầu của dự án này. 

Một số thành viên mới chỉ nghỉ lại vài tuần, thay vì sống hẳn ở đây. Trên núi có lắp Internet và cư dân vẫn mua thực phẩm từ ngôi làng kế bên. Vài người còn đặt đồ thông qua các ứng dụng giao hàng trên điện thoại.

Dù các cửa hàng địa phương rất vui khi có thêm khách hàng, dân làng lại nhận thấy cộng đồng này đang gặp khó khăn. Lin - một người đàn ông 50 tuổi đã nghỉ hưu - cho biết, ông vẫn tự hỏi những người trẻ này đang cố đạt được điều gì.

“Họ gọi đây là ‘trải nghiệm’, nhưng tôi không biết họ đang ‘trải nghiệm’ điều gì”, anh nói. “Họ chẳng làm gì cả. Bạn có thấy không? Mảnh đất này vẫn rất cằn cỗi”

Thỉnh thoảng, Tang cũng trò chuyện với các cư dân mới về lối sống bền vững, nhưng thuyết giảng không phải phong cách của anh. Người đàn ông này thường để mặc cư dân tự do làm những gì họ thích, thậm chí có lúc còn chẳng buồn chào đón thành viên mới. Tuy nhiên, anh thừa nhận rằng mình cũng muốn truyền cảm hứng để họ nỗ lực hơn.

Mọi thứ vẫn chưa đạt tới mức lý tưởng mà tôi mong muốn”, Tang nói. “Tôi chưa gặp ai muốn gắn bó với lối sống mà tôi đã theo đuổi khi còn ở trên núi. Nhiều người đã bỏ cuộc chỉ sau vài lần thất bại”.

Trào lưu về quê nuôi cá và trồng thêm rau của giới trẻ Trung Quốc: Mơ ước về lối sống tối giản hay chỉ là cách trốn tránh hiện thực? - Ảnh 5.

Nhà kho để đựng dụng cụ xây dựng và làm nông

Thế nhưng, các cư dân mới cũng có ý định của riêng mình. Không phải ai cũng muốn theo đuổi xã hội lý tưởng; họ chỉ muốn chạy trốn khỏi cuộc sống mệt mỏi và suy nghĩ xem mình thực sự muốn gì.

Fan Yueyi - một cử nhân vừa mới tốt nghiệp - cho biết, cô đến sống ở đây vì chán ghét áp lực cạnh tranh để tìm một vị trí cao hơn trong xã hội. 

Thế hệ tôi có thể dễ dàng hiểu được hệ tư tưởng đằng sau Cộng đồng Sinh hoạt miền Nam”, Fan nói. “Chúng tôi lớn lên với những mục tiêu giống nhau: vượt qua các bài kiểm tra, đỗ đại học và chọn một ngành để mai sau có việc nhẹ lương cao. Tuy nhiên, mọi ảo tưởng sẽ sụp đổ sau khi tốt nghiệp, bởi chúng tôi phát hiện ra mình có nhiều lựa chọn hơn những gì đã được dạy”.

Khi còn nhỏ, Fan luôn mơ ước mở một cửa hàng trà sữa, nhưng mẹ cô bảo nghề đó chỉ dành cho người giàu có hoặc ít học. Thay vào đó, cô vâng lời mẹ học sư phạm và trở thành giáo viên.  

Tuy nhiên, tại nhà trẻ nơi Fan làm việc, cô đã sốc khi thấy những học sinh bé bỏng của mình bị nhồi vào đầu những ý niệm đầy cạnh tranh và khắc nghiệt - thứ mà cha mẹ đã từng cố làm với cô. Fan nhớ lại một cô bé 6 tuổi được mẹ tặng quà sinh nhật là một cuốn sách giáo khoa dày cộp. Đối với Fan, đó là dấu hiệu cho thấy cô cần được giải thoát.

“Mọi người nên được phép sống theo cách mình muốn”, cô nói. 

Trào lưu về quê nuôi cá và trồng thêm rau của giới trẻ Trung Quốc: Mơ ước về lối sống tối giản hay chỉ là cách trốn tránh hiện thực? - Ảnh 6.

Kể từ khi tới Cộng đồng Sinh hoạt miền Nam vào tháng trước, Fan đã học được cách nuôi gà, trồng hoa và ủ rượu. Cô cũng bớt lo lắng hơn về chuyện tự mình quyết định.

Tuy nhiên, việc lựa chọn lối sống này cũng có giá của nó. Một số cư dân cho biết, người thân và bạn bè không hiểu nổi quyết định của họ, thậm chí coi đây là sự phản bối vì đã lãng phí những khoản học phí đắt đỏ bao năm qua. Theo Tang, anh đã mất vài người bạn thân khi thông báo anh sẽ rời thành phố.

“Nhiều người cảm thấy khó khăn khi phải rời bỏ cuộc sống bình thường”, Yang - một nhà nghiên cứu tại đại học - nhận định. “Từ bỏ các giá trị và kỳ vọng truyền thống không chỉ là một quyết định mang tính kinh tế, mà còn mang tính đạo đức”.

Dù vậy, Fan vẫn muốn xem con đường mới này sẽ đưa mình tới đây. Giống như vài cư dân khác, cô không chắc mình sẽ ở lại Phúc Kiến lâu dài vì cô đang phải sống bằng tiền tiết kiệm. Nhưng kể cả khi rời đi, cô biết mình cũng sẽ không đi quá lâu.

“Tôi cần dành thời gian suy nghĩ xem mình sẽ làm gì để kiếm sống ở đây”, Fan nói. “Khi nào rời đi chỉ là một vấn đề nhỏ, bởi chắc chắn tôi sẽ quay lại”.

(Theo Sixthtone)

Linh Hân

Theo Doanh nghiệp và Tiếp thị

Trở lên trên