Xu hướng tiêu dùng của người Việt dưới tác động của lạm phát

Ngày 27/11 vừa qua, tại khách sạn Jaspas, 33 Đồng Khởi, TP.HCM, ông Ralf Matthaes, giám đốc điều hành công ty TNS Việt Nam đã có buổi thuyết trình về chủ đề “Các xu hướng tiêu dùng tại Việt Nam”. 

TNS là tổ chức nghiên cứu thị trường chuyên biệt lớn nhất thế giới, chuyên cung cấp các thông tin về thị trường trong suốt dòng đời của sản phẩm trên 80 quốc gia.

Bài thuyết trình nói về các phản ứng của người tiêu dùng đối với tình hình khủng hoảng tài chính hiện tại, tình hình lạm phát, thị trường chứng khoán và cách thức tác động của tình hình kinh tế Việt Nam hiện tại lên quan điểm và hành vi của giới trung lưu và làm tăng tầng lớp khách hàng giàu có.

Mức sống được cải thiện

Tại hai thành phố lớn Hà Nội và TP.HCM, chỉ số hài lòng (Vietnam Happiness Index) cho thấy, người tiêu dùng Việt Nam ngày càng hài lòng và dường như không có gì tác động tiêu cực đến cuộc sống của họ.

Năm 2008, 53,4% số người khảo sát cho rằng họ rất hài lòng, tăng nhẹ so với năm 2006 (49%). Trong đó, số không hài lòng là 3%, giảm so với năm 2006 (7%).

Về mức sống, những người giàu có ngày càng giàu hơn, và 2/3 tin rằng cuộc sống của họ sẽ ngày càng được cải thiện.

Bình quân thu nhập theo đầu người (GDP đầu người) tại Việt Nam đã tăng gấp đôi trong vòng 7 năm, từ 412 USD/người năm 2001 lên 835 USD/người năm 2007. Theo dự đoán, trong năm 2008, con số này có thể lên tới 1.000 USD, cao hơn mức bình quân tại các nước trung bình trên thế giới.

Trong khi đó, theo TNS, có tới 37% số hộ gia đình ở thành thị có thu nhập trên 500USD/tháng, trong khi chỉ có 9% có thu nhập dưới 250$/tháng.

Ảnh hưởng của lạm phát

Lạm phát tăng 24% đã ảnh hưởng đến thu nhập của người dân. Trong khi tổng sản phẩm quốc nội (GDP) chỉ tăng 6,5%.

TNS cho rằng, trong thời kỳ lạm phát, những người có thu nhập cao có xu hướng tiêu dùng nhiều hơn, trong khi đó tầng lớp thu nhập thấp và trung bình tiêu ít đi. 70% người tiêu dùng được hỏi cho rằng họ có cân nhắc giá cả trước khi mua một mặt hàng nào đó.

Năm 2008, Top 10 mặt hàng tăng trưởng nhanh nhất Việt Namtheo thứ tự từ cao xuống thấp là dao cạo râu Gillette (tăng 22%), nước bí đao Wonderfarm (21%), giấy Puppy, trà C2, sữa chua uống Vinamilk, nước tăng lực Sting của Pepsi, nước cọ rủa Gift, maggi, kem Tràng tiền và tương cà chua ketchup.

Năm 2008 là năm tăng trưởng mạnh mẽ của các công cụ tài chính. Năm 2008, 38% người dân có tài khoản ngân hàng, 87% trong số họ giao dịch thẻ ATM và 9% có thẻ credit card.

Xu hướng chi tiêu tại hai thành phố Hà Nội và HCM ngày một tăng lên, trong khi đó tiết kiệm ít đi.

Chỉ có 6% người dân vay ngân hàng trong 12 tháng qua, trong khi đó, ở tầng lớp có thu nhập cao con số này là 14%.

Hầu hết các khoản vay đều sử dụng chủ yếu để đầu tư kinh doanh (43%), trong khi vay mua bất động sản hoặc sửa nhà chiếm 37% các khoản vay. Chỉ có 13% các khoản vay là dùng để mua phương tiện di chuyển. Bình quân, 1/3 số khoản vay ngân hàng có giá trị trên 200 triệu đồng (khoảng 12.000 USD).

Về TTCK, 5% người dân thành thị đầu tư vào TTCK, nhưng tại tầng lớp thu nhập cao, con số đó gấp 3 lần.

Lý do để người dân đầu tư vào TTCK rất khác nhau. 22% số người cho rằng họ không kiếm đủ tiền và muốn có thêm các khoản thu nhập khác thông qua đầu tư. 45% có tiền nhàn rỗi và không muốn gửi tiết kiệm do lãi suất ngân hàng quá thấp. 33% bắt chước theo người khác để đầu tư.

Tuy nhiên, chỉ có 15% số nhà đầu tư tham gia thị trường cảm thấy thỏa mãn với số lãi họ nhận được sau một thời gian đầu tư.

Phương Mai