Kinh tế – Tài chính thế giới tháng 6/2010

1.Thị trường chứng khoán thế giới

Thị trường Mỹ

Nhìn lại TTCK Mỹ tháng 5/2010

Tính cả tháng 5/2010, chỉ số công nghiệp Dow Jones hạ gần 872 điểm tương đương 7,9% - mức giảm điểm trong tháng 5 chưa từng có tiền lệ. Chỉ số S&P 500 hạ 8,2%. Cả hai chỉ số có mức giảm theo tháng tệ hại nhất từ tháng 2/2009 – tháng trước khi thị trường chứng khoán Mỹ hồi phục từ mức thấp nhất trong 12 năm.

Thị trường Mỹ tháng 5/2010 chứng kiến rất nhiều "cái nhất": tháng 5 giảm điểm sâu nhất từ năm 1940, ngày giao dịch kinh hoàng nhất trong lịch sử (ngày 06/05).

TTCK Mỹ tháng 6/2010 chưa sáng sủa hơn

Đặc điểm chung: Kịch bản của các phiên giao dịch thời kỳ đỉnh cao khủng hoảng tài chính năm 2009 tái diễn khi nhà đầu tư sau khi phân vân hoặc lạc quan trong phiên vẫn quyết định bán tháo cổ phiếu trong giờ giao dịch cuối.

Hết tuần đầu tiên của tháng 6/2010, Dow Jones chính thức mất mốc 10 nghìn điểm.

Tháng 6/2010: Chỉ số công nghiệp Dow Jones hạ 3,58%. Chỉ số S&P 500 hạ 5,38% còn chỉ số Nasdaq hạ 6,54%.

Quý 2/2010: Chỉ số công nghiệp Dow Jones hạ 1.082,61 điểm tương đương 9,97%, chỉ số S&P 500 hạ 138,72 điểm tương đương 11,85% còn chỉ số Nasdaq hạ 288,72 điểm tương đương 12,03%.

Thị trường châu Âu

Tháng 6/2010, chỉ số FTSE của thị trường Anh hạ 5,23%. Chỉ số CAC-40 của thị trường Pháp hạ 1,84%.

Thị trường châu Á

Tháng 6/2010, chỉ số Shanghai Composite của thị trường Trung Quốc giảm 9,79%. Chỉ số Nikkei 225 của thị trường Nhật hạ 3,9%. Chỉ số Hang Seng của thị trường Hồng Kông tăng 1,85%. Chỉ số S&P/ASX của thị trường Úc hạ 3,5%. Chỉ số Bombay SE Sensitive của thị trường Ấn Độ tăng 4,97%.

Yếu tố tác động đến thị trường chứng khoán thế giới trong tháng 6/2010

Số liệu kinh tế từ Mỹ liên tục phát đi tín hiệu tích cực; sản xuất khu vực New York tăng trưởng tháng thứ 11 liên tiếp; sản xuất đi đầu đà phục hồi của kinh tế Mỹ; số lượng nhà xây mới tháng 5 tiếp tục giảm, chỉ số giá nhà đất 20 thành phố tại Mỹ tháng 6 tăng.

Nhà đầu tư thất vọng với việc kinh tế không tăng trưởng mạnh như họ dự đoán vào đầu năm nay. Nhiều người đã kỳ vọng kinh tế phục hồi theo hình chữ V, đó là bật dậy mạnh mẽ sau khi lập đáy. Dù vậy, theo ông, nhà đầu tư đã bán tháo quá mức.

Khả năng dự thảo luật cải tổ ngành tài chính được thông qua. Tuy nhiên giới đầu tư vui mừng vì kế hoạch đánh thuế các ngân hàng và cấm ngân hàng tham gia kinh doanh đã bị loại bỏ. Giữa tháng 7/2010, dự thảo sẽ được Tổng thống ký thành luật.

Hy Lạp giảm thành công thâm hụt ngân sách và gánh nặng tài chính; Tây Ban Nha phát hành thành công trái phiếu

Sản xuất công nghiệp châu Âu tháng 4/2010 tăng trưởng vượt dự báo, sản xuất công nghiệp tháng 5 lên mạnh; ngành ngân hàng châu Âu không tệ như người ta tưởng, thị trường việc làm Đức phục hồi tốt…

2. Thị trường vàng, dầu thế giới

Tuần thứ 2 của tháng 5/2010: Chốt tuần giá vàng giao tháng 8/2010 trên sàn New York tăng 1%, giá vàng tính theo đồng bảng Anh, euro, franc Thụy Sỹ lập kỷ lục.

Tuần thứ 3 của tháng 5/2010: Giá vàng trong tuần chứng kiến 2 phiên giảm, 3 phiên tăng trong đó có 2 phiên lập kỷ lục mới; 2 kỷ lục lần lượt là 1.248,70USD/ounce và 1.258,30USD/ounce. Trong phiên đã có lúc giá vàng lên mức 1.263,70USD/ounce. Giá vàng tăng 2,3% trong tuần. So với cuối năm 2009, giá vàng tăng 15%.

Chốt lại phiên cuối cùng của tháng 6/2010, giá vàng giao tháng 8/2010 tăng 3,50USD/ounce tương đương 0,3% lên mức 1.245,90USD/ounce tại thị trường New York. Giá vàng tăng 2,5% trong tháng 6/2010 và tăng 14% trong năm nay.

Diễn biến giá vàng giao ngay trên thị trường New York trong tháng 6/2010 (Nguồn: Kitco)

Lượng nắm giữ vàng tại quỹ SPDR GoldTrust liên tiếp lập kỷ lục mới, tính tháng 6/2010 đạt 1.320,44 tấn.

Yếu tố tác động đến giá vàng

Thị trường lo lắng về kế hoạch thanh tra các ngân hàng của châu Âu; khả năng nợ của Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha có thể tăng cao

Số lượng người thất nghiệp lần đầu tại Mỹ tăng; doanh số bán nhà mới tháng 5 giảm vượt dự báo

Nhà đầu tư rót tiền vào vàng bởi tin rằng vàng có thể giữ giá trị tốt hơn các loại tài sản khác như cổ phiếu trong bối cảnh tình hình kinh tế còn nhiều bất ổn;

Nhà đầu tư ngoài ra còn mất niềm tin vào các loại tiền giấy; đặc biệt là xét đến biến động của đồng euro và đồng USD thời gian qua;

Trung Quốc và Nga có thể tăng dự trữ vàng; lãi suất cơ bản thấp khiến đầu tư vào vàng mang lại lợi tức hấp dẫn hơn.

3. Kinh tế toàn cầu hồi phục chậm

IMF: Rủi ro đối với kinh tế toàn cầu tăng lên nhưng sẽ không có suy thoái lần 2 Giám đốc và phó giám đốc điều hành Quỹ tiền tệ quốc tế (IMF), cho rằng rủi ro rối với triển vọng kinh tế toàn cầu đã tăng lên và hiện nay các nhà hoạch định chính sách không còn nhiều biện pháp có thể sử dụng để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên dòng vốn đầu tư vào nhiều, rủi ro kinh tế tăng trưởng quá nóng lên cao nếu các nhà hoạch định chính sách không đưa ra biện pháp phù hợp.

Kinh tế châu Á được dự báo tăng trưởng mạnh? Theo ADB, các nền kinh tế mới nổi tại Châu Á có thể đạt tốc độ tăng Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) tới 7,5% trong năm 2010 và 7,3% trong năm tiếp theo. Liên hợp quốc dự báo các nền kinh tế đang phát triển tại châu Á có thể đạt mức tăng trưởng 7% trong năm nay.

Kinh tế toàn cầu ra sao nếu lĩnh vực ngân hàng đi xuống? Theo nghiên cứu của Viện tài chính quốc tế (IIF) đến năm 2015, việc áp dụng quy định mới đối với ngành ngân hàng sẽ lấy đi 3,1% tăng trưởng GDP của Mỹ, khu vực đồng tiền chung châu Âu và Nhật. Nguyên nhân chính là bởi với quy định mới, các tổ chức tài chính có thể sẽ hạn chế tín dụng. Báo cáo từ IIF cho thấy những quy định mới đối với ngành ngân hàng có thể khiến số lượng việc giảm 9,7 triệu trong 5 năm tới.

4.Thế giới đau đầu với nợ công

Theo tính toán của Economist, đến hết tháng 2/2010, tổng số nợ của tất cả các nước trên thế giới là 36 nghìn tỷ USD.

Mỹ nợ chồng chất: Theo báo cáo của Bộ Tài chính Mỹ trình Quốc hội nước này trong tháng 6/2010, tổng số nợ của nước Mỹ đến năm 2015 có thể lên tới 19,6 nghìn tỷ USD từ mức 13,6 nghìn tỷ USD trong năm nay.

Tỷ lệ nợ/GDP năm nay là 93% GDP, con số này đến năm 2015 có thể lên 102% GDP.

Trung Quốc và một số nước, cá nhân và quỹ hưu trí hiện nắm tổng lượng nợ của Mỹ khoảng 9,1 nghìn tỷ USD, con số này vào năm 2009 mới chỉ là 7,5 nghìn tỷ USD.

Châu Âu chìm trong nợ: Tỷ lệ nợ/GDP của một số nước châu Âu ở mức cao: Hy Lạp 115% GDP, Ý 115.8% GDP...

Tỷ lệ nợ công/GDP tại châu Âu. Nguồn: BBC

5.Trung Quốc và vấn đề đồng nhân dân tệ

Đồng nhân dân tệ đã được neo tỷ giá với đồng USD ở mức 6,83 nhân dân tệ/USD từ tháng 7/2008 sau khi chính phủ Trung Quốc để đồng nhân dân tệ tăng giá 21% trong 3 năm trước đó.

Ngày 19/06/2010, xét đến biến động của tình hình kinh tế và thị trường tài chính tại nội địa cũng như trên thế giới, cán cân thanh toán tại Trung Quốc, Ngân hàng Trung ương Trung Quốc quyết định tiếp tục đưa ra cải cách đối với tỷ giá đồng nhân dân tệ và nâng tính linh hoạt của đồng tiền này.

Ngày 21/06/2010, đồng nhân dân tệ tăng giá lên mức 6,7958 nhân dân tệ/USD, mức cao nhất từ năm 1993.

Phiên cuối cùng của tháng 6/2010, đồng nhân dân tệ tăng 0,24% lên mức 6,7814 nhân dân tệ/USD và có mức tăng mạnh nhất trong 1 tuần, từ khi bỏ neo tỷ giá đến hết tháng 6/2010, đồng nhân dân tệ đã tăng được 0,66%.

Deustche Bank dự báo đồng nhân dân tệ tăng giá 1,9% từ nay đến cuối năm 2010: Cuối năm 2010, tỷ giá đồng nhân dân tệ/đồng USD sẽ ở mức 6,7 nhân dân tệ/USD. Ngân hàng Trung ương Trung Quốc đã loại bỏ khả năng nâng giá mạnh đồng nhân dân tệ và tránh động thái chính sách bất thường. Đà tăng của đồng nhân dân tệ có thể hạn chế bởi đồng tiền này đã tăng giá tới 16,5% so với đồng euro trong năm 2010.

Mark Mobius đưa ra nhận xét về việc nâng giá đồng nhân dân tệ: Ông Mark Mobius, người đứng đầu quỹ Templeton Asset Management với tài sản đang quản lý khoảng 34 tỷ USD, cho rằng việc chấm dứt neo tỷ giá đồng nhân dân tệ chưa đủ để giúp cổ phiếu trên thị trường chứng khoán Trung Quốc trở nên hấp dẫn hơn.

6.Trung Quốc, bong bóng hay không bong bóng?

Ông Nouriel Roubini, giáo sư kinh tế thuộc đại học New York và là người đã dự báo chính xác về khủng hoảng tài chính trước cả khi thị trường lên mức đỉnh, cho rằng kinh tế Braxin, Trung Quốc và Ấn Độ có thể đang tăng trưởng quá nóng tạo ra bong bóng tài sản.

Ông Roubini dự báo tăng trưởng kinh tế của Trung Quốc ở thời điểm cuối năm 2010 hoặc đầu năm 2011 sẽ chỉ còn khoảng từ 7% đến 8%. Tăng trưởng kinh tế Mỹ ở thời điểm nửa sau năm 2010 sẽ chỉ còn khoảng chưa đầy 2%.

Fitch cảnh báo về khủng hoảng tài chính tại Trung Quốc: Theo Cơ quan xếp hạng tín dụng Fitch, tăng trưởng tín dụng, việc đóng gói các khoản vay và bán lại nợ tại các ngân hàng Trung Quốc đã khiến rủi ro tín dụng tăng cao và có thể dẫn đến khủng hoảng tài chính.

Kinh tế Trung Quốc vượt Mỹ vào năm 2020? Ông Li DaoKui, chuyên gia tư vấn cho Ngân hàng Trung ương Trung Quốc, kinh tế Trung Quốc trong thập kỷ tới có thể tăng trưởng từ 9% đến 10%/năm và vượt Mỹ vào năm 2020 do chính phủ nước này chậm nâng giá đồng nhân dân tệ.

Morgan Stanley, UBS, ING cho rằng không tồn tại bong bóng trên thị trường bất động sản Trung Quốc: Ông Stephen Roach, chủ tịch Morgan Stanley tại châu Á, cho rằng không có bong bóng trên thị trường bất động sản Trung Quốc bởi nhu cầu bất động sản nhà ở tại nước này rất lớn.

Chuyên gia thuộc bộ phận quản lý đầu tư tài sản bất động sản thuộc ngân hàng UBS và ING cho rằng hiện không có bong bóng trên thị trường nhà đất Trung Quốc, tăng trưởng kinh tế và đô thị hóa sẽ hỗ trợ cho giá bất động sản trong dài hạn.

Trung Quốc đầu tư hàng tỷ euro vào Hy Lạp:Việc Trung Quốc đã đầu tư hàng tỷ euro vào Hy Lạp trong khi các nhà đầu tư khác lần lượt tháo chạy thể hiện lòng tin của Trung Quốc trước việc Hy Lạp và châu Âu đang tìm cách vượt qua khủng hoảng nợ. Ngoài ra, động thái đó còn cho thấy Trung Quốc đang gấp rút muốn ngăn chặn số chứng khoán euro trị giá tới 630 tỷ USD mà Trung Quốc đang nắm giữa ngày một mất giá.

7.”Bức tranh” kinh tế đa sắc màu của châu Âu

Đầu tháng 6/2010, ông Nouriel Roubini, chuyên gia kinh tế học và là người đã từng dự báo chính xác về khủng hoảng tài chính, cho rằng kinh tế châu Âu, nếu không suy thoái, sẽ không tăng trưởng. Ông còn cho rằng nước Mỹ sẽ đương đầu với rắc rối về tài chính.

Quỹ giải cứu có thể được mở rộng nếu cần: Ông Herman Van Rompuy, chủ tịch mới được bổ nhiệm của Liên minh châu Âu, cho rằng gói giải cứu 750 tỷ euro tương đương 905 tỷ USD sẽ được mở rộng nếu không giải quyết được khủng hoảng nợ hiện nay.

Tây Ban Nha phát hành thành công trái phiếu:Tây Ban Nha đã phát hành thành công 3 tỷ euro tương đương 3,71 tỷ USD trái phiếu chính phủ thời hạn 10 năm ở mức lợi tức 4,864%, thấp hơn mức 5,04% trước đó.

Hy Lạp giảm thâm hụt ngân sách:Hy Lạp giảm đươc 40% thâm hụt ngân sách trong 5 tháng đầu năm. Số liệu kinh tế mới nhất cho thấy quốc gia đang chịu ảnh hưởng từ suy thoái kinh tế này sẽ có thể khiến thị trường lạc quan với tốc độ phục hồi trong năm nay. Năm 2009, thâm hụt ngân sách của Hy Lạp là 13,6% GDP, Hy Lạp đặt mục tiêu giảm thâm hụt xuống mức 8,1% GDP trong năm nay. Tình trạng thiếu hụt tiền mặt của Ngân hàng Trung ương Hy Lạp đã cải thiện.

Kinh tế Bồ Đào Nha tăng trưởng tốt: Theo số liệu của Cục Thống kê châu Âu (Eurostat), tốc độ tăng trưởng kinh tế quý 1/2010 của Bồ Đào Nha nhanh thứ 2 tại EU, sau Thụy Điển. Kinh tế nước này tăng 1,8% trong quí 1/2010 so với cùng kỳ năm ngoái và tăng 1% so với quý 4/2009. Theo nhà kinh tế Cristina Casalinho thuộc Banco BPI tại Lisbon (Bồ Đào Nha), xuất khẩu là động lực chính giúp kinh tế Bồ Đào Nha tăng trưởng.

Moody nhận định ngân hàng châu Âu có thể ứng phó tốt với khủng hoảng: Tổ chức xếp hạng tín dụng Moody đã tiến hành thanh tra các ngân hàng châu Âu và kết luận các ngân hàng châu lục này đủ mạnh để ứng phó với bất kỳ khoản thua lỗ nào từ việc nắm giữ trái phiếu chính phủ Hy Lạp, Bồ Đào Nha, Tây Ban Nha và Ireland.

Moody hạ 4 bậc xếp hạng tín dụng của Hy Lạp: Moody cảnh báo việc nước này giảm thâm hụt ngân sách sẽ tạo ra nhiều hậu quả xấu về kinh tế. Xếp hạng tín dụng của Hy Lạp bị hạ xuống mức Ba1 từ mức A3, triển vọng ổn định. Xếp hạng của Hy Lạp đã ở mức không an toàn theo hệ thống xếp hạng của Standard & Poor’s.

Châu Âu sẽ thanh tra các ngân hàng: Tây Ban Nha “nổ phát súng” đầu tiên trong hoạt động thanh tra ngân hàng. Kết quả thanh tra ngành ngân hàng châu Âu sẽ được công bố vào nửa sau tháng 7/2010.

Thị trường việc làm Đức phục hồi mạnh: Tỷ lệ thất nghiệp tại Đức tháng 6/2010 giảm xuống mức 7,5% nhờ kinh tế tăng trưởng tốt.

Tình hình ngành ngân hàng châu Âu không tệ như dự báo: ECB tuyên bố sẽ cho phép các ngân hàng vay 131,9 tỷ euro tương đương 161,5 tỷ USD trong khoảng thời gian 3 tháng. Nhu cầu tài chính của các ngân hàng như vậy thấp hơn nhiều so với lo sợ của thị trường.

8.Tương lai nào cho đồng euro?

Cho tới năm 2009, dự báo của ông Greenspan về khả năng đồng euro chiếm vị thế của đồng USD dường như đã đúng. Từ khi chính thức được lưu hành vào ngày 01/01/1999, đồng euro đã trở thành đồng tiền dự trữ lớn thứ 2 trên thế giới sau đồng USD.

Trong tháng 6/2010, đồng euro hạ 0,54% so với đồng USD. Từ ngày 01/06 đến hết ngày 08/06, đồng euro giảm giá sâu. Mức đáy được thiết lập vào ngày 08/06 khi tỷ giá đồng euro chỉ còn lại 1,1925USD/euro. Đồng euro từ sau đó đã hồi phục và chốt phiên giao dịch cuối cùng của tháng 6 ở mức 1,2242USD/euro.

Diễn biến đồng euro trong tháng 6/2010 (Nguồn: Google Finance)

IMF: Sau thời gian liên tục mất giá, nhà đầu tư đã bớt chuộng euro. Tính đến hết tháng 3/2010, đồng euro chỉ còn chiếm 27,2% dự trữ tiền tệ thế giới con số cuối 4/2009 là 27,3%. Dự trữ bằng đồng USD là 61,5% từ mức 62,2% cuối quý 4/2009.

George Soros: Chính sách của Đức có thể phá hủy châu Âu, giết chết đồng euro Nhà đầu tư nổi tiếng George Soros trong bài phỏng vấn mới đây cho rằng chính sách thắt lưng buộc bụng của chính phủ Đức sẽ có thể phá hủy toàn châu Âu và không thể loại bỏ khả năng đồng euro sụp đổ.

Năm 2011, 1 euro đổi 1 USD?Theo Trung tâm nghiên cứu kinh tế và kinh doanh (CBER) tại London, đồng euro có thể giảm xuống mức ngang bằng với đồng USD vào năm 2011 bởi tốc độ phục hồi kinh tế châu Âu chậm. Khả năng xấu nhất, đồng euro có thể sẽ tan vỡ sau đó.

9.Các đồng tiền châu Á liên tục mất giá

Tuần đầu tiên của tháng 5, các đồng nội tệ châu Á giảm giá sâu, đi xuống sâu nhất là đồng rupee Ấn Độ và đồng won Hàn Quốc bởi lo lắng khủng hoảng nợ châu Âu sẽ làm chậm lại đà phục hồi của kinh tế toàn cầu. Triển vọng xuất khẩu và đầu tư của khu vực đi xuống.

Chốt phiên giao dịch cuối cùng của tháng 6/2010, đồng won hạ 0,4% xuống 1.221,80 won/USD. Tính từ cuối tháng 3/2010, đồng won hạ 7,4% và có quý giảm đầu tiên trong hơn 1 năm.

Đồng rupee của Ấn Độ giảm 0,2% xuống 46,59 rupee/USD, đồng rupee giảm 3,6% trong quý 2/2010.

Đồng bath Thái cũng có quý đi xuống đầu tiên từ tháng 3/2009 sau khủng hoảng bạo lực – chính trị tồi tệ nhất trong 2 thập kỷ tại nước này. Tại thị trường Bangkok, đồng bath Thái giao dịch ở mức 32,42 bath/USD.

Đồng ringgit của Malaysia, trong khi đó tăng 0,4% lên 3,2375 ringgit/USD. Đồng ringgit có quý tăng giá thứ 5 liên tiếp.

Morgan Stanley hạ dự báo tăng trưởng của một số đồng tiền châu Á: Theo đó, khủng hoảng nợ châu Âu sẽ khiến nhu cầu đối với hàng hóa xuất khẩu châu Á giảm bớt. Tỷ giá đồng won ở thời điểm cuối năm 2010 có thể là 1.175won/USD, dự báo trước đó là 1.050won/USD.

Cuối năm 2010, đồng rupee có thể giao dịch với đồng USD ở mức 46 rupee/USD, dự báo trước đó là 43,50 rupee/USD.

10.Thế giới chuẩn bị đón những đợt IPO khủng

Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc

Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc có thể huy động được khoảng 23,1 tỷ USD trong đợt IPO sắp diễn ra.

Đợt IPO của Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc sẽ là phép thử đối với niềm tin vào ngành ngân hàng Trung Quốc sau khi các ngân hàng nước này đã cấp khoản vay kỷ lục trong năm 2009.

Nếu ở con số 23,1 tỷ USD, đợt IPO của Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc sẽ có giá trị lớn hơn đợt IPO của Ngân hàng Thương mại và Công nghiệp Trung Quốc cách đây 4 năm với giá trị 21,9 tỷUSD.

Đợt IPO lần này của Ngân hàng Nông nghiệp Trung Quốc khó khăn hơn rất nhiều bởi chỉ số chứng khoán chính của thị trường Trung Quốc đã giảm tới 22% trong năm 2010 và những lo lắng xung quanh việc tín dụng tăng trưởng nóng có thể dẫn đến nợ xấu tăng cao.

Đợt IPO còn đánh giá chương cuối cùng của 1 thập kỷ cải tổ ngành ngân hàng Trung Quốc.

IPO của “đại gia” General Motors

Mỹ chuẩn bị đón nhận đợt IPO lớn kỷ lục với giá trị cổ phiếu phát hành lên tới 20 tỷ USD của General Motors. Sự thành công của đợt IPO này đánh dấu chiến thắng chính trị quan trọng đối với chính quyền Tổng thống Obama sau khi chính quyền này đã giành tiền ứng cứu General Motors và Chrysler vào năm 2008. Đợt IPO này được dự đoán sẽ là đợt IPO lớn nhất kể từ đợt IPO trị giá 19,7 tỷ USD mà công ty phát hành thẻ tín dụng Visa Inc thực hiện vào tháng 3/2008.

11.”Bão táp” trên chính trường thế giới

Nhật: Ngày 02/06/2010, ông Yukio Hatoyama, Thủ tướng Nhật, cho biết ông sẽ từ chức sau khi phá vỡ lời hứa chuyển căn cứ hải quân của Mỹ khỏi đảo Okinawa. 2 ngày sau, Bộ trưởng Tài chính Nhật lên làm Tân thủ tướng.

Úc: Dự thảo đánh thuế ngành khai mỏ khiến cựu Thủ tướng Kevin Rudd mất chức. Úc có nữ Thủ tướng mới với chính sách thỏa hiệp hơn với các công ty thuộc lĩnh vực khai mỏ.

Ngọc Diệp