Cung USD nhiều khả năng sẽ tăng

Hôm nay ngân hàng Nhà nước đã có điều chỉnh tỷ giá từ mức 18.932 VND/USD lên 20.693 VND/USD và biên độ giao dịch giảm từ 3% xuống 1%. CafeF đã phỏng vấn TS. Nguyễn Trí Hiếu về những tác động của việc điều chỉnh tỷ giá.

TS. Nguyễn Trí Hiếu là người đã có 32 năm làm việc cho ngành ngân hàng tại Mỹ, trong đó có 3 năm làm Phó tổng Giám đốc Deutsche Bank tại Việt Nam. Hiện nay ông là Thành viên độc lập HĐQT ngân hàng An Bình.

Chào ông, xin ông cho biết quan điểm của ông về việc NHNN điều chỉnh tỷ giá và biên độ trong sáng nay (11/02)?

Việc điều chỉnh tỷ giá hôm nay không phải cú sốc với thị trường vì thị trường cũng đã dự báo về sự điều chỉnh này vào đầu năm. Tuy nhiên mức độ điều chỉnh làm thị trưởng ngạc nhiên. Tỷ lệ điều chỉnh 9,3% là mức độ điều chỉnh rất là sâu. Chính vì sự điều chỉnh sâu như thế về tỷ giá, biên độ điều chỉnh giảm từ 3% xuống 1%.

Điều này tạo ra tác dụng thực tế khi mà tỷ giá niêm yết và tỷ giá trần giao dịch không quá xa. Thêm nữa đây cũng có thể NHNN giữ cho mình 1 không gian để nếu lần tới có phải điều chỉnh thì chỉ cần điều chỉnh biên độ.

Tôi nghĩ rằng với quyết định điều chỉnh tỷ giá lên 20.693 VND/USD và biên độ 1% là có ý nghĩa và hợp lý.

Lần điều chỉnh tỷ giá này có mức độ khá sâu, lên tới 9,3%, khác so với những lần điều chỉnh tỷ giá trước đây thường chỉ 3-5%. Thông điệp của NHNN với lần điều chỉnh này là gì, thưa ông?

NHNN điều chỉnh tỷ giá là muốn đưa tỷ giá chính thức tiến sát với thị trường tự do. Trong thời gian vừa qua sự biến động trên thị trường ngoại hối do độ chênh giữa thị trường chính thức và tự do là rất lớn. Chính độ chênh đó gây ra tâm lý găm giữ, đầu cơ đồng USD. Động thái đó tác động tiêu cực đến chính sách tiền tệ và hối đoái.

Sau khi điều chỉnh sâu, NHNN truyền tải thông điệp tới thị trường là không cần phải găm giữ, đầu cơ USD vì 2 tỷ giá tự do và chính thức đã tiến gần lại nhau. Để bù trừ cho việc điều chỉnh sâu thì biên độ giao dịch giảm xuống chỉ còn 1%. Trên thực tế thì điều chỉnh không đến mức 9,3%. Tuy nhiên điều này tạo ra ảnh hưởng tâm lý khi mọi người thấy rằng NHNN nâng tỷ giá chính thức lên gần thị trường tự do.

Theo ông ảnh hưởng tâm lý này sẽ kéo dài trong bao lâu để thị trường ngoại tệ có thể ổn định?

Phản ứng thị trường hôm nay tương đối êm dịu, không có biến động lớn dù cho có chỗ này chỗ kia tỷ giá tự do cao hơn chính thức vài trăm đồng. Tôi mong rằng sự ổn định này sẽ giữ được vài ngày đến vài tuần.

Sau quý I qua đi thì những tác động vĩ mô sẽ là những yếu tố rất căn bản để ảnh hưởng đến thị trường ngoại hối. Đó là tỷ lệ lạm phát có giữ được ở mức thấp không. Lãi suất có hạ được xuống mặt bằng hợp lý. Tiếp theo đó là những vấn đề nhập siêu, bội chi ngân sách. Tất cả các yếu tố đó sẽ ảnh hưởng rất lới tới tỷ giá VND/USD. Nếu chúng ta trong tình trạng khả quan, giải quyết được những vấn đề đã nêu thì chúng ta có thể giữ được ổn định. Nếu không thì tôi nghĩ rằng tỷ giá sẽ tiếp tục điều chỉnh.

Trước khi tỷ giá được điều chỉnh, các ngân hàng đã có 1 cuộc đua huy động USD với lãi suất cao. Điều chỉnh tỷ giá sẽ tác động thế nào với các ngân hàng?

Số USD mà ngân hàng đang nắm giữ có thể được đẩy vào thị trường trong thời gian tới rất nhiều. Trước ngày hôm nay có thể do biến động trên thị trường tự do nên một số ngân hàng có thể găm giữ USD. Đến hôm nay khi tỷ giá chính thức được chốt lại và kỳ vọng VND điều chỉnh đã được thực hiện.

Không lý do gì để các ngân hàng giữ lượng USD lớn như thế. Vì thế sẽ có nhiều ngân hàng tung lượng USD ra thị trường. Điều này nếu xảy ra sẽ làm ổn định thị trường tiền tệ và ngoại hối.

Đó là biến động tôi nghĩ có thể xảy ra trong những ngày tới.

Xin ông cho biết những tác động có thể có của điều chỉnh tỷ giá tới nền kinh tế cũng như các nhà đầu tư?

Điều chỉnh lần này đem lại những lợi ích tích cực. Trước tiên là cho xuất khẩu, khiến hàng hóa của Việt Nam có giá thành cạnh tranh hơn trên thị trường quốc tế. Đồng thời giảm lượng nhập khẩu. Nhập khẩu giảm và xuất khẩu tăng thì sẽ giúp kiểm soát, giảm nhập siêu.

Tiếp đến tác dụng tích cực với các nhà đầu tư nước ngoài. Các nhà đầu tư nước ngoài chờ biến động trên thị trường ngoại hối để đầu tư vào Việt Nam. Nay khi điều chỉnh tỷ giá đã được thực hiện thì các nhà đầu tư nước ngoài sẽ an tâm hơn khi đầu tư.

Bên cạnh đó là những tác động không thuận lợi. Trước tiên là với các nhà đầu tư hiện tại ở trong nước, việc điều chỉnh tỷ giá làm hao hụt tài sản của nhà đầu tư nước ngoài. Tuy nhiên đây mới chỉ là hao hụt trên sổ sách, chưa được hiện thực hóa. Đây là là vấn đề đáng quan tâm

Với xuất nhập khẩu thì điều chỉnh tỷ giá sẽ làm tăng giá các mặt hàng nhập khẩu. Từ đó sẽ có tác động rất mạnh tới chỉ số lạm phát. Đây là tác động không tốt đối với kiểm soát lạm phát ở nước ta.

Chính sách tiền tệ nào cũng có 2 mặt và chúng ta có lẽ phải chờ xem tác động nào nhiều hơn, có lợi hay không có lợi của điều chỉnh tỷ giá.

Vậy xin ông cho biết kỳ vọng của ông với dòng vốn đầu tư nước ngoài trong năm 2011?

Tôi kỳ vọng dòng vốn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam sẽ tăng mạnh trong năm nay. Trước hết do những kết quả chúng ta đã đạt được trong 2 năm qua sau khi vượt qua những thử thách của khủng hoảng 2008. Tuy nhiên những NDT nước ngoài vẫn đang quan sát rất kỹ những chỉ tiêu vĩ mô như lạm phát, nhập siêu,..

Nếu trong nửa đầu năm 2011 chúng ta chứng tỏ được khả năng kiểm soát tốt thì tôi nghĩ dòng tiền đổ vào Việt Nam sẽ rất khả quan. Ngược lại thì sẽ chứng kiến dòng tiền đầu tư chậm hơn năm 2010. Cá nhân tôi nghĩ rằng 6 tháng đầu năm 2011 sẽ là khoảng thời gian quyết định với nền kinh tế Việt Nam trên mọi phương diện từ vấn đề tỷ giá, lãi suất đến dòng vốn đầu tư nước ngoài.

Xin cảm ơn ông!

Cao Sơn (thực hiện)