Các công ty Nhật đang đổ xô đến Việt Nam với số lượng lớn chưa từng có
để tìm kiếm nguồn lao động giá rẻ cũng như thị trường đang tăng trưởng nhanh. Izakaya
Yancha, một chuỗi nhà hàng Nhật, kinh doanh rất tốt tại Việt Nam.
Ông Shinya Nakao, quản lý của nhà hàng, cho biết: “Phần lớn
đàn ông Nhật độ tuổi khoảng 40 thường muốn hẹn hò với bạn gái người Việt Nam tại đây và
sau đó họ đi hát karaoke. Chúng tôi cho rằng sẽ còn nhiều công ty Nhật muốn đầu
tư vào Việt Nam vì vậy chúng
tôi đang mở rộng hoạt động kinh doanh tại Việt Nam.”
Thông tin về đàn ông Nhật tại Việt Nam có thể là tin xấu đối
với nhiều vợ và con của họ tại Nhật, những người bị bỏ lại nước Nhật một khi
các công ty cắt giảm các gói hỗ trợ dành cho người thân. Thế nhưng làn sóng đầu
tư của Nhật vào Việt Nam
đang được chào đón nồng nhiệt ở Việt Nam, nơi mà tình hình kinh tế vĩ mô
có khi khiến nhà đầu tư nước ngoài nản lòng.
Năm 2011, khoảng 208 công ty Nhật đã đầu tư vào Việt Nam, con số cao
kỷ lục. Họ có kế hoạch rót khoảng 1,8 tỷ USD vào Việt Nam. Năm 2010,
khoảng 114 công ty Nhật đến Việt Nam và cam kết đầu tư 2 tỷ USD.
Dù Nhật đứng sau Đài Loan, Hàn Quốc và Singapore xét về vốn đăng ký đầu tư tại Việt Nam, Nhật đứng đầu về tỷ lệ vốn được đầu tư thực
tế (theo số liệu của cơ quan xúc tiến thương mại Nhật tại Việt Nam – Jetro).
Người Nhật đầu tư mạnh vào Việt Nam một phần bởi đồng yên mạnh và
còn bởi chính sách khuyến khích của chính phủ Nhật để giúp các công ty bớt khó
khăn với tăng trưởng kém và dân số già tại Nhật.
Ông Tony Foster, CEO của công ty luật Freshfields Bruckhaus
Deringer tại Việt Nam, khẳng định các công ty Nhật đã nhiệt tình đầu tư hơn từ
sau trận động đất và sóng thần tác động xấu đến Nhật vào tháng 3/2011. Ông
Fosster, người tư vấn cho Mizuho trong thương vụ Vietcombank, khẳng định: “Các
công ty Nhật đang nhận ra họ sẽ không tồn tại nếu chỉ ở Nhật. Chính phủ Nhật hỗ
trợ doanh nghiệp vào Việt Nam
bởi nhiều lý do địa chính trị khác.”
Một số công ty chuyên sản xuất hàng xuất khẩu như Bridgestone,
hãng sản xuất lốp xe lớn nhất thế giới, và tập đoàn sản xuất hàng điện tử
Panasonic đang mở nhà máy tại Việt Nam để tận dụng lợi thế nhân công giá rẻ.
Lao động phổ thông tại Việt Nam
nhận lương chỉ bằng 1/3 hoặc 1/2 so với con số 300USD mà lao động khu vực miền
Nam Trung Quốc đòi hỏi.
Một giám đốc điều hành công ty lớn của Nhật tại Việt Nam khẳng định công ty Nhật đánh giá cao sự ổn
định chính trị tại Việt Nam.
Dù căng thẳng xã hội và lương tăng khá cao tại Việt Nam, nước gánh chịu số
lượng các vụ đình công cao trong năm 2011 bởi lạm phát vượt mức 18%, cao nhất ở
châu Á; nhưng nhiều công ty như Tamron, sản xuất thấu kính cho nhiều thương
hiệu máy ảnh hàng đầu thế giới, không nản lòng. Tamron có kế hoạch đầu tư
khoảng 13 triệu USD xây một nhà máy gần Hà Nội với tổng số lao động khoảng
2.000 người.
Dù tiềm ẩn nhiều cơ hội nhưng tình hình tại Việt Nam vẫn còn khá
nhiều cản trở và chưa thể trở thành điểm đến lý tưởng cho nhà đầu tư. Việt Nam
vẫn đang đối đầu với tham nhũng, lạm phát và cơ sở hạ tầng còn chưa phát triển.
Giống nhiều công ty sản xuất khác, Tamron sẽ lắp máy phát
điện để tự bảo vệ sản xuất khỏi tình trạng bị cắt điện. Tuy nhiên giới điều
hành của nhiều công ty Nhật cho biết họ dám chịu nhiều thách thức hơn các công
ty phương Tây để tham gia thị trường lâu dài.
Thủy Hương