“Đừng chỉ trăn trở hôm nay bán được bao nhiêu hộp nước dừa. Hãy nghĩ xem 50 năm nữa, cây dừa có còn tồn tại hay không.”
Câu nói ấy của bà Đặng Huỳnh Ức My thường được nhắc lại trong các cuộc họp chiến lược tại Betrimex. Nó phản ánh một cách nhìn rất khác về nông nghiệp – nơi cây trồng không phải là đơn vị sản xuất ngắn hạn, mà là một thực thể sống với vòng đời bền bỉ kéo dài từ 60 đến 80 năm.
Suốt gần nửa thế kỷ, Betrimex gắn bó với cây dừa và vùng đất Bến Tre. Những năm đầu, doanh nghiệp chủ yếu thu mua và xuất khẩu thô, giá trị gia tăng thấp. “Nếu không có một cú hích, chúng tôi sẽ mãi mắc kẹt trong vòng lặp cũ,” bà Ức My nhớ lại.
Cú hích ấy đến vào năm 2015, khi Betrimex quyết định tái cấu trúc toàn diện: tinh gọn các mảng kinh doanh phân tán, dồn toàn lực cho cây dừa và tiên phong ứng dụng công nghệ tiệt trùng UHT của Tetra Pak. Đó là thời điểm doanh nghiệp chính thức chuyển mình, rời bỏ vai trò xuất khẩu thô để bước vào chuỗi giá trị toàn cầu bằng các sản phẩm tinh chế cao cấp như nước dừa, sữa dừa, nước cốt dừa – được chuẩn hóa theo tiêu chuẩn quốc tế.
Từ đây, cây dừa không còn được nhìn nhận như một loại nguyên liệu, mà trở thành “hạt nhân” cho chiến lược đổi mới sáng tạo của Betrimex. Tuy nhiên, thách thức lớn nhất lại không đến từ thị trường, mà từ môi trường tự nhiên.
Trong tư duy của bà Ức My, cây dừa là một “di sản xanh” có khả năng chống chịu biến đổi khí hậu rất tốt, nếu con người đủ kiên nhẫn bảo vệ nó. Chính vì vậy, ngay từ khi đầu tư ERP, IoT và công nghệ sản xuất hiện đại, Betrimex không đặt mục tiêu chạy theo chứng chỉ quốc tế một cách hình thức. Doanh nghiệp lựa chọn triết lý Local Authenticity – giữ nguyên giá trị bản địa, nhưng chuẩn hóa bằng ngôn ngữ toàn cầu.
Từ nền tảng đó, một hệ sinh thái bền vững được xây dựng xoay quanh ba giá trị cốt lõi:
Nông nghiệp tái sinh – trả lại quyền năng cho đất. Betrimex thúc đẩy canh tác hữu cơ, trồng xen canh và bảo tồn đa dạng sinh học không phải để “bán giá cao”, mà để phục hồi đất, giữ nước và bảo vệ chu kỳ sinh trưởng dài hạn của cây dừa.
Chia sẻ giá trị – nông dân là chủ thể. Doanh nghiệp từ bỏ tư duy “giải cứu nông sản”, thay vào đó xây dựng mối quan hệ đối tác chiến lược với nông dân thông qua cam kết bao tiêu và bảo hộ giá. Cách tiếp cận này không chỉ giúp người trồng dừa yên tâm đầu tư và nâng cao năng suất, mà còn đặt nông nghiệp vào đúng vị trí của nó: một hoạt động kinh tế bền vững, nơi nông dân là trung tâm của chuỗi giá trị.
Công nghệ để mô tả, không phải để chứng minh. Betrimex ứng dụng IoT và dữ liệu thời gian thực nhằm mô tả minh bạch năng lực sản xuất, thay vì “chứng minh” chất lượng một cách áp đặt. Đó là cách doanh nghiệp đưa sản phẩm “Made in Vietnam” ra thế giới với tâm thế tự tin.
Trong mô hình đó, vòng đời của cây dừa được khép kín một cách tự nhiên. Công nghệ UHT giúp bảo toàn giá trị nước dừa; phụ phẩm như gáo và vỏ dừa được tái sử dụng làm năng lượng sinh khối hoặc than sinh học; mụn dừa quay trở lại nuôi dưỡng đất như phân bón hữu cơ. Mỗi mắt xích đều hướng tới triết lý “không rác thải – không phát thải”.
Đặc biệt, công nghệ nuôi cấy phôi tại Agro Lab giúp Betrimex trẻ hóa vùng nguyên liệu mà không lãng phí giá trị thương mại của trái dừa. Chỉ phần phôi được tách để ươm mầm trong môi trường kiểm soát, trong khi toàn bộ trái dừa vẫn đi vào sản xuất. Kết quả là tỷ lệ nảy mầm đạt 60–70%, tạo ra thế hệ cây giống khỏe mạnh cho một hành trình 80 năm mới.
Ở Betrimex, vòng đời khép kín của dừa không có điểm kết thúc, chỉ có những điểm chuyển hóa giá trị.
Hiệu suất không rác thải – không phát thải của cây dừa được Betrimex khai thác qua những điểm chuyển hóa giá trị: Công nghệ UHT giúp bảo toàn trọn vẹn nguồn nước tự nhiên trong từng trái dừa. Phụ phẩm được chuyển hóa thành năng lượng sinh khối hoặc than sinh học. Mụn dừa sau xử lý quay trở lại nuôi dưỡng đất như phân bón hữu cơ.
Câu chuyện “tái sinh” vườn dừa cũng được tiếp cận bằng tư duy tôn trọng tự nhiên. Với phương pháp truyền thống, một trái dừa chỉ tạo ra một cây giống, đồng nghĩa toàn bộ giá trị thương mại bị đánh đổi. Công nghệ nuôi cấy phôi tại Agro Lab cho phép Betrimex tách phần phôi nhỏ nhất để ươm mầm trong môi trường kiểm soát, trong khi trái dừa vẫn đi vào dây chuyền sản xuất.
Kết quả không chỉ là tỷ lệ nảy mầm đạt 60-70%, mà là sự ra đời của những thế hệ cây giống khỏe mạnh, sẵn sàng cho một chu kỳ 80 năm mới – không lãng phí bất kỳ dưỡng chất nào từ cây mẹ.
Triết lý kinh doanh bền vững không cho phép tư duy tận thu tài nguyên. Với Betrimex, tăng trưởng chỉ có ý nghĩa khi được xây dựng trên nền tảng lâu dài, đủ vững để vượt qua những biến động của thời gian.
Doanh nghiệp xác lập “tam giác bền vững” với ba trụ cột: tái sinh đất đai – công bằng kinh tế – minh bạch hướng tới Net Zero. Trong hành trình này, thách thức lớn nhất không nằm ở vốn hay công nghệ, mà ở việc thay đổi tư duy và tập quán canh tác đã tồn tại qua nhiều thế hệ của người nông dân.
Việc chuyển từ thói quen “trồng rồi để đó” sang canh tác chính xác, ghi chép nhật ký và quản lý dữ liệu là một quá trình dài và nhiều thử thách. Betrimex lựa chọn đồng hành với nông dân một cách tôn trọng và thực chất. Nhân viên thu mua thường xuyên có mặt tại vườn, hướng dẫn theo từng bước, giải thích lý do – cách làm – lợi ích, giúp nông dân chủ động tiếp nhận quy trình mới. Nhờ đó, FRM (Farmer Relationship Management) dần trở thành công cụ hỗ trợ quen thuộc, giúp người trồng dừa nâng cao năng suất, giảm rủi ro và tham gia bền vững vào chuỗi giá trị.
Khi sinh kế được đảm bảo và hình ảnh ngành nông nghiệp được nâng tầm, thế hệ trẻ mới sẵn sàng tiếp nối di sản của cha ông
Trong chuỗi giá trị đó, nông dân được xác định là đối tác chiến lược – những người trực tiếp kiến tạo nên chất lượng của từng trái dừa và giá trị của cả hệ sinh thái.Betrimex là doanh nghiệp tiên phong tại Việt Nam áp dụng thành công mô hình Fairtrade trong ngành dừa. Chứng nhận này đảm bảo ba yếu tố: minh bạch kinh tế, trách nhiệm xã hội và bảo vệ môi trường. Quan trọng hơn, Quỹ phúc lợi Fairtrade trao quyền cho cộng đồng nông dân tự định đoạt việc tái đầu tư vào sản xuất, cơ sở hạ tầng và an sinh xã hội. Đây chính là nền tảng giúp củng cố nội lực của vùng nguyên liệu, tạo ra sự phát triển dài hạn, bền vững và bình đẳng cho cả cộng đồng.
Khi dự án “Tái sinh vườn dừa – Xanh hóa tương lai” được vinh danh tại Human Act Prize 2025 ở hạng mục Dự án Bền vững, Betrimex xem đây không phải là đích đến, mà là một cột mốc để tăng tốc.
Giá trị của giải thưởng không nằm ở chiếc cúp, mà ở sức sống đang trở lại trên từng rặng dừa và sự hiện diện ngày càng vững vàng của nông sản Việt trên bản đồ quốc tế. 13.000 hộ nông dân và 15.000 ha vườn dừa hữu cơ hôm nay mới chỉ là điểm khởi đầu. Những cột mốc 20.000 ha, 30.000 ha đang được đặt ra như một lộ trình mở rộng tất yếu.
Với Betrimex, bền vững không phải là trạng thái tĩnh, mà là một dòng chảy liên tục – nơi mỗi bước tiến hôm nay tạo nền móng cho một nền nông nghiệp Việt Nam đủ bản lĩnh để bước vào “cửa thắng” bằng chính nội lực của mình.
Thanh Niên Việt









