Chuyến bay thử nghiệm vào ngày 15/10/2026, đánh dấu một bước tiến quan trọng của dự án sân bay mới 100% tại tỉnh miền Trung Việt Nam.
Chỉ ít ngày nữa, một sân bay mới tại miền Trung dự kiến bước sang dấu mốc quan trọng. Cụ thể theo Bộ Xây dựng, UBND tỉnh Quảng Trị đang yêu cầu các đơn vị liên quan khẩn trương hoàn tất hệ thống điện, giải phóng mặt bằng cùng những hạng mục kỹ thuật còn lại để bảo đảm kế hoạch bay thử nghiệm tại Cảng hàng không Quảng Trị vào ngày 15/10/2026.
Dự án được khởi công từ tháng 7/2024, với tổng mức đầu tư hai giai đoạn 5.833,9 tỷ đồng. Sau hơn 2 năm thi công, đường băng, nhà ga, đài kiểm soát không lưu cùng hàng loạt hạng mục phụ trợ đang dần thành hình.
Điều khiến sân bay này đặc biệt không chỉ nằm ở quy mô vốn đầu tư. Nếu nhìn trên bản đồ hàng không miền Trung, vị trí xây dựng Cảng hàng không Quảng Trị nằm gần như ở giữa hai đầu mối hiện hữu.
Theo thông tin từng được Cổng Thông tin điện tử Chính phủ công bố trong quá trình chuẩn bị dự án, vị trí sân bay cách Cảng hàng không Đồng Hới khoảng 93 km về phía Bắc và cách Cảng HKQT Phú Bài khoảng 88 km về phía Nam.
Nói cách khác, cả hai phía đều đã có một sân bay ở khoảng cách chưa tới 100 km.
Vậy vì sao vẫn cần đầu tư gần 6.000 tỷ đồng để xây thêm một sân bay tại đây?
Hai sân bay kia gần đến đâu?
Vị trí Cảng hàng không Quảng Trị gần như nằm giữa Đồng Hới và Phú Bài.
Chạm vào từng sân bay để quan sát khoảng cách.
Đường băng 2,4 km, quy mô hơn 265 ha
Trước khi trả lời câu hỏi trên, những con số của dự án cho thấy đây không phải một sân bay quy mô nhỏ. Cảng hàng không Quảng Trị được xây dựng trên diện tích hơn 265 ha. Nếu quy đổi đơn thuần theo diện tích sân bóng đá tiêu chuẩn 105 x 68 m, con số này tương đương khoảng 370 sân bóng.
Theo Cục Hàng không Việt Nam, sân bay được đầu tư trước mắt đạt tiêu chuẩn cấp 4C, kết hợp sân bay quân sự cấp II, đồng thời có khả năng phát triển để khai thác tàu bay Code E và các chuyến bay quốc tế không thường lệ khi có nhu cầu.
Hạng mục trung tâm là đường cất hạ cánh dài 2.400 m, rộng 45 m. Khu bay còn có sân quay đầu, hệ thống đường lăn kết nối và sân đỗ tàu bay.
Giai đoạn đầu, nhà ga hành khách được xây dựng với công suất khoảng 500.000 hành khách/năm. Tuy nhiên, về quy mô phát triển, sân bay được tính toán khả năng đáp ứng tới 5 triệu hành khách và 25.500 tấn hàng hóa mỗi năm.
Một công trình dễ nhận biết khác là đài kiểm soát không lưu cao 11 tầng, hiện cũng đang bước vào giai đoạn hoàn thiện. Sau mốc bay thử ngày 15/10, lãnh đạo tỉnh đang hướng tới đưa sân bay vào vận hành chính thức vào 30/4/2027.
Nhưng những thông số kỹ thuật vẫn chưa giải thích đầy đủ lý do một sân bay mới được xây dựng giữa Đồng Hới và Phú Bài.
Chạm vào điểm đánh dấu để xem từng hạng mục.
Vì sao vẫn cần khi hai sân bay khác chỉ cách khoảng 90 km?
Câu trả lời rõ hơn khi bản đồ được nhìn theo một hướng khác. Nếu chỉ quan sát hệ thống sân bay theo trục Bắc – Nam, khoảng cách 88 km và 93 km dễ khiến việc xuất hiện thêm một cảng hàng không trở thành dấu hỏi. Nhưng Quảng Trị đồng thời nằm trên một trục giao thông quan trọng theo chiều Đông – Tây.
Cục Hàng không Việt Nam đánh giá vị trí Cảng hàng không Quảng Trị có khả năng kết nối trục Bắc – Nam gồm Quốc lộ 1, đường Hồ Chí Minh và hệ thống cao tốc với Quốc lộ 9, Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo và Hành lang Kinh tế Đông – Tây. Đây cũng được xác định là khu vực có khả năng thu hút hành khách từ Tiểu vùng sông Mekong vào miền Trung Việt Nam.
Ở phạm vi rộng hơn, một hành lang kết nối có thể hình dung từ Đông Bắc Thái Lan, Lào và Tiểu vùng Mekong, qua các cửa khẩu phía tây rồi tiếp tục hướng về khu vực ven biển miền Trung.
Giao điểm trục dọc và Hành lang Kinh tế Đông – Tây
Minh họa hướng kết nối
MEKONG
VEN BIỂN
“MỞ CỬA BẦU TRỜI – CẤT CÁNH BAY LÊN”
Chính tầm nhìn đó từng được lãnh đạo địa phương nhấn mạnh ngay từ thời điểm dự án bắt đầu. Tại lễ khởi công tháng 7/2024, ông Võ Văn Hưng, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị thời điểm đó, gọi công trình là bước hiện thực hóa khát vọng ‘Mở cửa bầu trời – cất cánh bay lên’.
Theo ông, sân bay được kỳ vọng mở ra một ‘cánh cửa bầu trời’, góp phần ‘giải phóng tiềm năng’ của địa phương từ đất đai, du lịch, hệ thống di tích lịch sử tới các ngành công nghiệp năng lượng.
Như vậy, mục tiêu của dự án không chỉ là giúp người dân có thêm một lựa chọn di chuyển bằng đường hàng không.
Từ cửa khẩu, qua sân bay tới cảng biển
Vai trò của Cảng hàng không Quảng Trị còn được đặt trong một mạng lưới hạ tầng rộng hơn.
Xung quanh sân bay là cao tốc Bắc – Nam, Quốc lộ 1, đường Hồ Chí Minh, Quốc lộ 9, các cửa khẩu hướng sang Lào; cùng với đó là cao tốc Cam Lộ – Lao Bảo trong định hướng phát triển, các khu kinh tế, khu công nghiệp và cảng nước sâu Mỹ Thủy ở phía biển.
Khi những mắt xích này dần hoàn thiện, một chuỗi kết nối có thể được hình dung theo hướng:
Đây cũng là lý do quy mô phát triển của sân bay được tính toán không chỉ cho hành khách mà còn hướng tới 25.500 tấn hàng hóa mỗi năm.
Theo thông tin Cục Hàng không công bố trong năm 2026, định hướng phát triển Cảng hàng không Quảng Trị còn gắn với công nghiệp, logistics, dịch vụ hàng không và phát triển đô thị trong khu vực.
Chạm vào từng mắt xích để xem chi tiết. Minh họa định hướng/khả năng kết nối.
Chạm vào các ô phía trên để khám phá không gian kết nối.
Sau khi Quảng Bình và Quảng Trị hợp nhất năm 2025, không gian phát triển của tỉnh Quảng Trị mới càng rộng hơn. Địa phương hiện có diện tích gần 12.700 km², với trung tâm chính trị - hành chính đặt tại Đồng Hới. Khi Cảng hàng không Quảng Trị đi vào khai thác, tỉnh mới cũng sẽ có thêm một đầu mối hàng không bên cạnh Cảng hàng không Đồng Hới.
Bởi vậy, con số 88 km hay 93 km tới những sân bay lân cận mới chỉ phản ánh một phần bài toán. Phía sau sân bay gần 6.000 tỷ đồng, rộng hơn 265 ha với đường băng dài 2,4 km là tham vọng bổ sung một mắt xích mới vào mạng giao thông đa phương thức của miền Trung, nơi hàng không có thể kết nối với đường bộ xuyên Á, cửa khẩu, khu logistics và cảng biển.
Đó cũng là cách lý giải rõ hơn cho khát vọng ‘Mở cửa bầu trời – cất cánh bay lên’ mà lãnh đạo địa phương từng nhắc tới khi dự án được khởi công: một cánh cửa không chỉ phục vụ đi lại bằng đường hàng không mà còn hướng tới mở rộng không gian kết nối của khu vực.