Đề xuất bổ sung áp dụng đàm phán giá với gói thầu mua thiết bị y tế

Ưu tiên đấu thầu trong nước

Sáng 23/10, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn trình bày tờ trình về Dự án Luật Đấu thầu (sửa đổi).

Theo Bộ trưởng, dự thảo luật hoàn thiện quy định để ưu tiên tổ chức đấu thầu trong nước nhằm góp phần hỗ trợ phát triển, nâng cao năng lực của doanh nghiệp Việt Nam. Việc đấu thầu quốc tế chỉ thực hiện đối với dự án đầu tư kinh doanh có mục tiêu đáp ứng yêu cầu của Nghị quyết số 10, bao gồm yêu cầu về nghiên cứu, phát triển, ứng dụng, chuyển giao công nghệ hoặc đào tạo nhân lực công nghệ cao, công nghệ mới...

Dự thảo cũng đề xuất cho phép nhà thầu trong nước được sử dụng nhà thầu phụ hoặc nhà thầu phụ đặc biệt là nhà thầu nước ngoài để thực hiện phần công việc mà nhà thầu trong nước chưa thực hiện được hoặc cần chuyển giao công nghệ... Đồng thời yêu cầu nhà thầu nước ngoài phải liên danh với nhà thầu Việt Nam và sử dụng nhà thầu phụ Việt Nam.

Đáng chú ý, dự thảo cũng quy định bổ sung cơ sở dữ liệu về giá theo hướng tích hợp, đồng bộ với cơ sở dữ liệu về hải quan, thuế… để làm cơ sở tham chiếu xác định giá gói thầu, tăng minh bạch, phòng ngừa tình trạng làm sai lệch giá gói thầu và phục vụ thanh tra, kiểm tra, giám sát.

Các quy định cũng được sửa đổi, bổ sung nhằm đơn giản hóa quy trình, thủ tục, rút ngắn thời gian thực hiện dự án, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền trong hoạt động lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư.

Ngoài ra, dự thảo bổ sung hình thức đàm phán cạnh tranh đối với các gói thầu mà chủ đầu tư chưa thể xác định đầy đủ yêu cầu kỹ thuật, giải pháp công nghệ hoặc giá gói thầu; bổ sung trường hợp đặt hàng đối với sản phẩm, hàng hóa từ kết quả của nhiệm vụ nghiên cứu và phát triển công nghệ cao, nhiệm vụ nghiên cứu và phát triển công nghệ chiến lược; hàng hoá, dịch vụ được đặt hàng để thực hiện các dự án, nhiệm vụ phát triển kinh tế.

Bổ sung trường hợp áp dụng hình thức đàm phán giá đối với gói thầu mua thiết bị y tế chỉ có 1 hoặc 2 chủng loại thiết bị y tế đáp ứng được nhu cầu chuyên môn của cơ sở y tế; mua trực tiếp từ chủ sở hữu thiết bị y tế, chủ sở hữu số lưu hành hoặc đại lý được chủ sở hữu số lưu hành ủy quyền trực tiếp đối với cơ sở y tế để sử dụng cho hoạt động của đơn vị mình.

Xác định đấu thầu rộng rãi là hình thức chủ yếu

Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi đề nghị đánh giá thực chất tác động, chi phí, lợi ích và rủi ro của các chính sách lớn; chỉ sửa đổi những vấn đề đã đủ chín, đủ rõ từ thực tiễn...

Về quy định cho phép hồ sơ mời thầu nêu nhãn hiệu theo nhóm nhãn hiệu, xuất xứ theo nhóm nước, vùng lãnh thổ, ủy ban cho rằng có thể hạn chế sự tham gia của hàng hóa đáp ứng yêu cầu tương đương, nhất là sản phẩm mới của doanh nghiệp trong nước. Do đó, cần ưu tiên xác định yêu cầu bằng tính năng, chất lượng, tiêu chuẩn kỹ thuật và mục đích sử dụng; chỉ viện dẫn nhãn hiệu, xuất xứ khi có căn cứ cần thiết, đồng thời quy định rõ tiêu chí xác định nhóm và điều kiện chấp nhận hàng hóa tương đương, bảo đảm cạnh tranh thực chất.

Đối với việc mở rộng sử dụng nhà thầu phụ nước ngoài, ủy ban đề nghị quy định nguyên tắc nhà thầu trong nước không được giao cho nhà thầu phụ nước ngoài phần việc chủ yếu hoặc phần việc làm căn cứ đánh giá năng lực, kinh nghiệm để được lựa chọn, bảo đảm vai trò và trách nhiệm thực chất của nhà thầu chính trong nước.

Về hình thức, phương thức lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư, ủy ban cơ bản thống nhất với việc hợp nhất chào hàng cạnh tranh vào đấu thầu rộng rãi, mua sắm trực tiếp vào chỉ định thầu và bổ sung hình thức đàm phán cạnh tranh.

Ủy ban đề nghị tiếp tục xác định đấu thầu rộng rãi là hình thức chủ yếu để bảo đảm cạnh tranh; quy định rõ điều kiện, giới hạn áp dụng chỉ định thầu, đặt hàng, lựa chọn nhà thầu trong trường hợp đặc biệt và chỉ định nhà đầu tư, nhất là tiêu chí về lĩnh vực chiến lược, hạn mức chỉ định thầu, tránh thu hẹp cạnh tranh.

Đối với đàm phán cạnh tranh, cần bảo vệ bí mật kinh doanh, quyền sở hữu trí tuệ, có căn cứ kiểm chứng khách quan về giá; đồng thời tăng cường kiểm soát và trách nhiệm giải trình của chủ đầu tư.

Bên cạnh đó, ủy ban đề nghị hoàn thiện cơ chế lựa chọn nhà thầu cung cấp thuốc, hóa chất, vật tư xét nghiệm, thiết bị y tế, bảo đảm kiểm soát giá, đáp ứng yêu cầu chuyên môn và không làm gián đoạn hoạt động khám bệnh, chữa bệnh. Đồng thời, rà soát quy định chuyển tiếp, bảo đảm thống nhất, khả thi và không phát sinh khoảng trống pháp lý.