Một chỉ báo quan trọng hé lộ khả năng VN-Index bước vào “sóng mới”

Lãi suất là một trong những yếu tố tác động lớn đến tâm lý nhà đầu tư và diễn biến thị trường chứng khoán. Sau nhiều tháng chịu sức ép từ chi phí vốn gia tăng, xu hướng lãi suất đang phát đi tín hiệu mới khi Ngân hàng Nhà nước ngày 18/10 yêu cầu các tổ chức tín dụng giảm lãi suất cho lĩnh vực ưu tiên. 

Diễn biến trên mở ra kỳ vọng chi phí vốn dần hạ nhiệt, qua đó có thể tác động đến quyết định phân bổ dòng tiền của nhà đầu tư. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, lãi suất giảm chưa đủ để xác nhận thị trường chứng khoán bước vào một chu kỳ tăng mới. Để đánh giá khả năng VN-Index hình thành "sóng mới", nhà đầu tư cần theo dõi thêm một chỉ báo quan trọng: thanh khoản thị trường.

Theo ông Đỗ Bảo Ngọc, Tổng giám đốc Chứng khoán Kirin (CSI), trong nhiều tháng qua mặt bằng lãi suất liên tục tăng khiến nhà đầu tư khó xác định thời điểm lãi suất đạt đỉnh, từ đó thận trọng hơn với các quyết định phân bổ vốn. Động thái nhiều ngân hàng thương mại công bố giảm lãi suất huy động và cho vay gần đây có thể đánh dấu bước ngoặt trong kỳ vọng của thị trường. 

Thông thường, lãi suất tăng sẽ tạo sức ép lên chứng khoán thông qua việc nâng chi phí vốn và làm tăng sức hấp dẫn tương đối của tiền gửi. Ngược lại, khi lãi suất tạo đỉnh và chuyển sang xu hướng giảm, điều kiện tài chính thuận lợi hơn có thể hỗ trợ thị trường hình thành đáy ngắn hạn, phục hồi trong trung và dài hạn.

Dù vậy, theo ông Ngọc, một đợt giảm lãi suất riêng lẻ chưa đủ để tạo ra sự dịch chuyển đáng kể của dòng tiền. Điều quan trọng là xu hướng giảm cần được duy trì trong trung hạn, với nhiều ngân hàng tiếp tục hạ lãi suất để hình thành mặt bằng chi phí vốn phù hợp hơn. Khi doanh nghiệp có thể tiếp cận nguồn vốn với chi phí hợp lý, hoạt động sản xuất, kinh doanh có điều kiện ổn định và phát triển, qua đó tạo nền tảng cho sự cải thiện của thị trường chứng khoán.

Trong quá trình này, thanh khoản là chỉ báo quan trọng nhất cần theo dõi. Giai đoạn lãi suất tiền gửi tăng cũng là lúc thanh khoản chứng khoán suy giảm rõ rệt, phản ánh sự thận trọng của nhà đầu tư và sức cạnh tranh của kênh tiết kiệm đối với dòng tiền nhàn rỗi. Nếu lãi suất tiếp tục đi xuống, đồng thời giá trị giao dịch trên thị trường được củng cố trong quý IV hoặc đầu quý I năm sau, đó sẽ là tín hiệu rõ hơn cho thấy dòng tiền đang quay trở lại.

Đồng quan điểm quan điểm, một số chuyên gia khác cũng cho rằng để thị trường xác lập xu hướng tăng bền vững, cần hội tụ hai yếu tố quan trọng là thanh khoản cần cải thiện trên 20.000 tỷ/phiên và nhóm cổ phiếu vốn hóa lớn phải đóng vai trò dẫn dắt, tạo hiệu ứng lan tỏa sang các nhóm ngành khác thay vì chỉ tăng điểm cục bộ.

Hiện tại, thị trường chưa hội đủ các điều kiện này. Dù P/E và P/B đã lùi về vùng định giá thấp, VN-Index vẫn thiếu động lực đủ mạnh để hình thành xu hướng tăng rõ nét. Trong bối cảnh đó, thị trường có thể tiếp tục dao động trong biên độ, với diễn biến phân hóa giữa các cổ phiếu.

Về chiến lược, nhà đầu tư không nhất thiết phải chờ VN-Index bứt phá mới tìm kiếm cơ hội. Thay vào đó, nên ưu tiên những doanh nghiệp có nền tảng cơ bản tốt, định giá hấp dẫn, đã điều chỉnh sâu và bắt đầu xuất hiện tín hiệu dòng tiền quay trở lại. Việc cổ phiếu giảm mạnh chưa phải lý do đủ để mua vào; quyết định đầu tư cần dựa trên cả mức định giá và tín hiệu xác nhận từ dòng tiền.