Đừng học Quản trị kinh doanh kiểu cũ nếu không muốn bị AI “vượt mặt”
Trong bối cảnh AI và dữ liệu đang tái thiết cách doanh nghiệp vận hành, Quản trị kinh doanh không còn là ngành học “mỗi thứ biết một chút”, người học cần một lộ trình đào tạo rõ định hướng, giúp họ không chỉ quản lý con người, mà còn cả AI trong các quyết định kinh doanh.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, năm 2025, hơn 146.000 sinh viên nhập học nhóm ngành Kinh doanh và quản lý, chiếm khoảng 21% tổng số thí sinh nhập học đại học. Quy mô này cho thấy sức hút của nhóm ngành kinh tế, nhưng cũng đặt ra câu hỏi lớn hơn với người học Quản trị kinh doanh: trong một thị trường ngày càng đông người lựa chọn, đâu là năng lực khác biệt để không bị thay thế bởi công nghệ?
AI đang thay đổi doanh nghiệp theo nhiều cấp độ
Khi được tích hợp vào dữ liệu và quy trình vận hành doanh nghiệp, AI có thể tham gia sâu hơn vào cách tổ chức quan sát, phân tích và ra quyết định.
Theo phân loại của Gartner về mức độ tự chủ của các hệ thống AI trong doanh nghiệp, ở cấp độ đầu tiên, AI đóng vai trò quan sát: đọc dữ liệu, tổng hợp thông tin, tóm tắt tài liệu và giúp con người nhìn thấy vấn đề nhanh hơn. Ở cấp độ thứ hai, AI bắt đầu tư vấn: phân tích dữ liệu, đưa ra khuyến nghị, tạo bản nháp báo cáo hoặc đề xuất phương án kinh doanh.
Ở cấp độ thứ ba, AI có thể chuẩn bị và thực hiện một số hành động, nhưng vẫn cần con người phê duyệt trước khi triển khai. Đến cấp độ cao nhất, AI có thể vận hành tự chủ trong phạm vi đã được thiết lập sẵn, còn con người chuyển sang vai trò giám sát, kiểm soát rủi ro và xử lý các tình huống ngoại lệ.
Quản trị doanh nghiệp không chỉ là quản lý con người
Vì vậy, TS. David Hoang - Viện trưởng Viện Đại học Quốc tế FPT cho rằng, dưới tác động của AI, vai trò của nhà quản trị trong doanh nghiệp cũng thay đổi. Nhà quản trị thời AI vừa cần biết sử dụng công cụ, vừa phải hiểu cách AI tiếp cận dữ liệu, đưa ra khuyến nghị, thực hiện hành động và tạo ra rủi ro trong từng cấp độ tự chủ.
Từ góc nhìn doanh nghiệp, ông Trần Trung Dũng - Tổng Giám đốc Mutosi Group Vietnam cho biết, dữ liệu đã trở thành nền tảng trong phần lớn hoạt động hiện nay.
"Không chỉ lãnh đạo, mà cả nhân sự vận hành, nhân viên hay chuyên viên cũng cần dựa vào dữ liệu để triển khai công việc", ông Dũng nói.
Theo ông, thách thức hiện nay nằm ở khả năng tổ chức, xử lý và chuyển hóa dữ liệu thành thông tin có giá trị cho quyết định kinh doanh. Đây là khoảng cách khiến nhân sự quản trị theo lối truyền thống khó đáp ứng yêu cầu mới nếu thiếu tư duy hệ thống và năng lực làm việc với công cụ số.
Nói cách khác, vai trò của nhà quản trị thời AI không dừng ở quản lý con người, mà mở rộng sang việc điều phối dữ liệu, công nghệ và các công cụ thông minh để doanh nghiệp vận hành hiệu quả hơn.
Đào tạo quản trị trước bài toán AI và dữ liệu
Để đáp ứng nhu cầu doanh nghiệp, đào tạo Quản trị kinh doanh trong bối cảnh mới không thể chỉ dừng ở việc cung cấp từng mảng kiến thức riêng lẻ. Sinh viên cần được đặt vào các bài toán kinh doanh tổng hợp, nơi mỗi quyết định đều liên quan đến thị trường, khách hàng, tài chính, nhân sự, vận hành và công nghệ.
Tại Asia Vietnam - chương trình liên kết quốc tế giữa Trường ĐH FPT, Tập đoàn FPT và Asia University, Đài Loan (Trung Quốc), sinh viên ngành Quản trị kinh doanh được tiếp cận chương trình chuyển giao 100% từ Asia University. Trường có lĩnh vực Kinh doanh và Kinh tế thuộc nhóm 201–250 thế giới (THE 2026), đồng thời đạt kiểm định AACSB trong đào tạo kinh doanh.
Theo PGS. TS Cho Ta-Shun - Phó Trưởng khoa Quản trị kinh doanh Asia University, các chuẩn kiểm định quốc tế không chỉ đánh giá nội dung giảng dạy, mà còn xem xét cách chương trình xác định chuẩn đầu ra, đo lường năng lực người học và cải tiến liên tục để phù hợp với yêu cầu của thị trường lao động.
Tại Asia Vietnam, định hướng đào tạo ngành Quản trị kinh doanh chú trọng khả năng ứng dụng công nghệ, dữ liệu, đổi mới sáng tạo và tư duy khởi nghiệp trong giải quyết vấn đề kinh doanh.
"Nếu marketing, tài chính, nhân sự hay vận hành được học như những mảng tách rời, sinh viên rất dễ có cảm giác biết nhiều nhưng khó ứng dụng. Đào tạo quản trị trong bối cảnh mới cần đặt người học vào các bài toán liên chức năng, nơi mỗi quyết định đều phải cân nhắc dữ liệu thị trường, nguồn lực, chi phí, con người và công nghệ", PGS. TS Phạm Thị Liên nhấn mạnh.
Asia Vietnam không chỉ giúp sinh viên "biết dùng AI", mà hướng tới năng lực hiểu AI trong bối cảnh quản trị.
Học quản trị qua dự án, mở rộng trải nghiệm tại Đài Loan
Bên cạnh nền tảng lý thuyết, thông qua dự án, case study và bài tập thực tế, sinh viên Quản trị kinh doanh tại Asia Vietnam được rèn cách phân tích vấn đề, phối hợp nhóm và đưa ra quyết định trong bối cảnh gần với doanh nghiệp.
Đây là nền tảng quan trọng với nhà quản trị thời AI: biết tận dụng công nghệ để phân tích và tự động hóa, nhưng vẫn giữ vai trò dẫn dắt mục tiêu, điều phối con người, kiểm soát rủi ro và ra quyết định có trách nhiệm.
Đặc biệt, lộ trình hai năm tại Việt Nam và hai năm tại Đài Loan tiếp tục mở rộng trải nghiệm học tập quốc tế cho sinh viên. Trong môi trường kinh tế phát triển mạnh về công nghệ, dịch vụ, thương mại và sản xuất hiện đại, sinh viên có cơ hội quan sát cách doanh nghiệp vận hành, ứng dụng dữ liệu và công nghệ vào quản trị, đồng thời thích nghi với thị trường toàn cầu.
PGS. TS Cho Ta-Shun chia sẻ: "Asia University đưa hệ thống thông tin doanh nghiệp và công cụ số vào giảng dạy giúp sinh viên hiểu cách công nghệ tối ưu hóa vận hành. Trải nghiệm tại Đài Loan cũng mở ra cơ hội quan sát trực tiếp cách doanh nghiệp quốc tế thích nghi với thị trường trong bối cảnh kết nối đầu tư, thương mại và dịch vụ ngày càng sâu rộng".
Trong bối cảnh AI ngày càng tham gia sâu vào quy trình làm việc, lợi thế của nhân sự quản trị nằm ở khả năng hiểu con người, biết sử dụng dữ liệu, phối hợp với AI và đưa ra quyết định có trách nhiệm trong môi trường kinh doanh thay đổi nhanh.
Với nền tảng đào tạo quốc tế, phương pháp học qua dự án và lộ trình trải nghiệm tại Đài Loan, Asia Vietnam hướng tới việc trang bị cho sinh viên năng lực quản trị phù hợp hơn với thị trường lao động đang thay đổi.
Trong tháng 8/2026, Asia Vietnam tổ chức hội thảo "Human Capital in the AI Economy: AI-Powered Productivity and Future Talent Development" với chủ đề nguồn nhân lực trong nền kinh tế AI. Sự kiện tập trung thảo luận cách AI đang thay đổi năng suất lao động, mô hình vận hành doanh nghiệp và yêu cầu phát triển nhân tài trong tương lai; qua đó giúp phụ huynh, học sinh hiểu rõ hơn những năng lực mà người học Quản trị kinh doanh cần chuẩn bị trong bối cảnh mới.
Tìm hiểu thông tin và đăng ký: Tại đây
Thanh Niên Việt