Ông Hoàng Nam Tiến từng tiết lộ: 1 năm rưỡi phụ thuộc vào AI, con người đã suy giảm năng lực cốt lõi, mất điện thì làm sao?

Trong một buổi giao lưu với các sinh viên Trường Cao đẳng, ông Hoàng Nam Tiến - Cố Phó chủ tịch Hội đồng trường Trường Đại học FPT, nguyên Chủ tịch Công ty Cổ phần Viễn thông FPT, nguyên Chủ tịch Công ty TNHH Phần mềm FPT đã đã gặp một câu hỏi khó từ một nam sinh mà ông cho rằng câu hỏi "cực hay và triết lý".

Cụ thể, nam sinh đưa ra vấn đề: "Tất cả các chuyên gia về AI, hay những người hiểu về AI, làm việc bằng AI sẽ phải làm gì khi bị mất điện ?".

Ngay lập tức, ông Hoàng Nam Tiến liền rời khỏi ghế ngồi, xuống tận sân khấu để gặp gỡ các sinh viên rồi mới trả lời.

Chia sẻ quan điểm, ông kể về một người bạn là chuyên gia digital marketing, thành thạo nhiều công cụ AI. Tuy nhiên, sau khi bị hacker chiếm quyền truy cập tài khoản Google – vốn là nền tảng kết nối toàn bộ hệ sinh thái làm việc – người này gần như mất khả năng vận hành công việc. Chỉ sau khoảng một năm rưỡi phụ thuộc vào AI, những kỹ năng cốt lõi như tạo nội dung, dựng video hay thiết kế hình ảnh đều suy giảm đáng kể.

Từ câu chuyện đó, ông Tiến cho rằng con người đang có xu hướng đánh giá thấp năng lực tự thân. Khi không còn công cụ hỗ trợ, nhiều người mới nhận ra sự lệ thuộc của mình. Ông đặt ra vấn đề mang tính bản chất: “Nếu thiếu các phương tiện hỗ trợ, chúng ta thực sự là ai?”. Theo ông, con người hoàn toàn có thể thích nghi: không có xe vẫn đi bộ, không có điều hòa vẫn sinh hoạt bình thường, và vẫn có thể đọc hiểu mà không cần AI hỗ trợ.

Ông nhấn mạnh, những tình huống như “mất điện” có thể là cơ hội để mỗi người nhìn lại và trân trọng hơn trí tuệ cũng như năng lực vốn có của mình.

Liên quan đến câu hỏi lớn hơn về việc làm thế nào để con người không bị AI thay thế, ông Tiến cho biết tại nhiều diễn đàn trước đó, ông luôn khẳng định: AI không thể thay thế con người nếu chúng ta duy trì được ba yếu tố cốt lõi.

Thứ nhất là sự tò mò. Dù AI có khả năng xử lý và tìm kiếm thông tin vượt trội, nhưng nó không có nhu cầu khám phá thế giới như con người. Chính sự tò mò là động lực thúc đẩy sáng tạo và đổi mới.

Thứ hai là khả năng sáng tạo thực sự. Theo ông, AI có thể mô phỏng và tái tổ hợp dữ liệu rất tốt, nhưng bản chất vẫn là “bắt chước”. Trong khi đó, sáng tạo của con người đến từ ý tưởng nguyên bản và cảm hứng cá nhân.

Cuối cùng là trí tuệ cảm xúc (EQ). Đây là yếu tố giúp con người thấu hiểu, đồng cảm và xây dựng các mối quan hệ xã hội – điều mà máy móc chưa thể thay thế.

“Khi giữ được ba yếu tố này, AI sẽ không phải là mối đe dọa mà sẽ trở thành công cụ hỗ trợ, là cánh tay nối dài của trí tuệ con người”, ông Hoàng Nam Tiến nhấn mạnh.

Ngày 31/7/2025, sau một thời gian điều trị và được các y bác sĩ cùng gia đình tận tình chăm sóc, cứu chữa, ông Hoàng Nam Tiến đã từ trần, hưởng thọ 57 tuổi, khiến nhiều người tiếc nuối.