Sợ con tụt hậu, phụ huynh Trung Quốc đổ tiền vào trại hè AI

Nhiều doanh nghiệp tại Trung Quốc mở các trại hè AI với cam kết giúp trẻ thành thạo trí tuệ nhân tạo, khởi nghiệp hay biết đầu tư chỉ sau vài ngày, trong khi chất lượng nhiều chương trình bị cho là không tương xứng với mức học phí cao.

Sự bùng nổ của các khóa học diễn ra khi AI trở thành ưu tiên trong chiến lược giáo dục quốc gia ở Trung Quốc. Tháng 6, chính phủ nước này công bố kế hoạch đưa AI vào mọi cấp học, đặt mục tiêu đến năm 2030, giáo dục AI sẽ được phổ cập tại các trường tiểu học và trung học.

Công ty phân tích Changjiang Securities dự báo thị trường giáo dục AI của Trung Quốc đạt quy mô khoảng 160 tỷ nhân dân tệ (hơn 621.000 tỷ đồng) vào năm 2027 và gần 180 tỷ nhân dân tệ (gần 700.000 tỷ đồng) vào năm 2030.

Trong bối cảnh phụ huynh ngày càng lo con bị tụt hậu trong kỷ nguyên AI, nhiều doanh nghiệp quảng bá các chương trình “trại hè AI”, “du lịch học tập AI” với cam kết giúp trẻ học cách ứng dụng AI vào kinh doanh, tài chính, thậm chí xây dựng startup chỉ sau một tuần.

Một đơn vị tại Bắc Kinh giới thiệu khóa học nội trú kéo dài sáu ngày với học phí gần 13.000 nhân dân tệ (khoảng 50,4 triệu đồng), hứa hẹn giúp học viên “khởi nghiệp AI”. Chương trình bao gồm các nội dung như kiến thức nền tảng về AI, kỹ năng kinh doanh và tư duy tài chính.

“Một số sinh viên đại học còn chưa biết xây dựng mô hình kinh doanh, nhưng học viên của chúng tôi có thể lên sân khấu thuyết trình sau sáu ngày” , một nhân viên của công ty nói với China Newsweek.

Các trại hè AI tại Bắc Kinh và Thượng Hải thường có giá từ 6.000 nhân dân tệ (hơn 23 triệu đồng) trở lên. Những chương trình tương tự ở Hong Kong có giá trên 10.000 nhân dân tệ (khoảng 38,8 triệu đồng), còn các khóa học ở nước ngoài có thể lên tới 30.000 nhân dân tệ (hơn 116 triệu đồng).

Tuy nhiên, China Newsweek nhận định chất lượng nhiều chương trình không tương xứng với mức học phí. Thay vì đào tạo chuyên sâu, một số đơn vị chỉ đưa học viên tham quan doanh nghiệp công nghệ hoặc tổ chức các buổi trải nghiệm ngắn.

Theo quy định, đơn vị tổ chức tour học tập phải có đăng ký kinh doanh, giấy phép lữ hành và chứng nhận cung cấp dịch vụ giáo dục. Dù vậy, nhiều đơn vị tổ chức trại hè AI chỉ là các công ty truyền thông hoặc doanh nghiệp quy mô rất nhỏ.

Một người có 10 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực tour học tập cho biết, các trại hè STEM (thuật ngữ viết tắt của 4 lĩnh vực khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học) hiện đã vượt các chương trình dã ngoại truyền thống về mức độ quan tâm của phụ huynh.

Trại hè AI dành cho trẻ em của bà tại Viện Công nghệ Cáp Nhĩ Tân (HIT) ở tỉnh Hắc Long Giang, đông bắc Trung Quốc, đã bán hết vé sau khi quảng cáo quyền tiếp cận độc quyền với phòng thí nghiệm chip và các khóa học AI.

Tuy nhiên, người này cho biết không ít doanh nghiệp tăng gấp đôi học phí dù chương trình chủ yếu là tham quan. “Chỉ cần các em học sinh chụp ảnh tại HIT, nhiều phụ huynh đã cho rằng chuyến đi xứng đáng” , bà nói.

Nhu cầu tăng nhanh cũng khiến thị trường thiếu giáo viên AI có chuyên môn. Một nhà tuyển dụng trong lĩnh vực công nghệ giáo dục cho biết nhiều trung tâm phải tuyển cả người học âm nhạc, thể thao hoặc thậm chí tiếp viên hàng không rồi đào tạo cấp tốc vài ngày trước khi đứng lớp.

Phúc Lâm, đồng sáng lập công ty công nghệ giáo dục Kaichuangli tại thành phố Thâm Quyến, nhận định giáo dục AI ở Trung Quốc hiện thiếu một bộ tiêu chuẩn thống nhất. Ông cho rằng mục tiêu không phải dạy trẻ những kỹ năng mang tính phong trào mà là giúp AI trở thành một “ngôn ngữ” quen thuộc trong quá trình học tập.

Ở chiều ngược lại, không phải phụ huynh nào cũng chạy theo các khóa học đắt đỏ.

Đổng Linh, mẹ một bé gái 5 tuổi ở Thượng Hải, cho rằng AI chỉ là công cụ hỗ trợ, có thể phát huy những điểm mạnh vốn có của trẻ.

“Thế hệ của các con lớn lên cùng AI như một phần môi trường sống tự nhiên” , bà Đồng chia sẻ với Sixth Tone . Theo bà, điều quan trọng là giúp trẻ biết sử dụng AI có trách nhiệm và sáng tạo trong học tập hằng ngày, thay vì chạy theo các xu hướng ngắn hạn.

Trong khi đó bà Tống, phụ huynh có hai con đang học tiểu học tại Quảng Châu, cho biết vẫn có ý định cho con tham gia trại hè AI khi lên cấp hai. Tuy nhiên, bà ưu tiên các chương trình có nhiều hoạt động thực hành, quy mô lớp nhỏ và tạo cơ hội để trẻ giao lưu, học hỏi từ bạn bè.

Một học sinh 11 tuổi họ Từ vừa tham gia trại hè AI tại trụ sở Alibaba ở Hàng Châu cho biết, em được học cách sử dụng mô hình ngôn ngữ Qwen để xây dựng kế hoạch kinh doanh cho cửa hàng trực tuyến và viết nội dung giới thiệu sản phẩm trên nền tảng Taobao.

“Em học được nhiều điều mà sách giáo khoa không có” , Từ chia sẻ.

Bất chấp sự phát triển thần tốc của AI, bà Tống cho rằng không nên quá lo lắng. Bà nhấn mạnh: “Có những phẩm chất của con người mà AI không thể thay thế”.