Tiến sĩ người Việt 4 lần được vinh danh tại trung tâm ung thư hàng đầu thế giới

Sinh năm 1983 tại Khánh Hòa trong gia đình bố mẹ đều là giáo viên, Phan Minh Liêm sớm tiếp xúc với sách vở và môi trường học tập nghiêm túc. Từ khi còn học phổ thông ở Nha Trang, anh bộc lộ say mê đặc biệt với khoa học tự nhiên và các thí nghiệm sinh học.

Bước ngoặt trong hành trình học tập là khi anh giành giải trong kỳ thi học sinh giỏi quốc gia môn tiếng Pháp và nhận học bổng sang Pháp học tập trong một năm. Khi học ở Pháp, anh bị thu hút bởi các thí nghiệm thú vị của môn sinh học, phát hiện ra niềm đam mê đối với ngành này.

Năm 2001, Liêm tiếp tục theo học ngành công nghệ sinh học tại Trường Đại học Khoa học Tự nhiên (Đại học Quốc gia TP.HCM) và tích cực tham gia vào các phòng thí nghiệm và hoạt động nghiên cứu khoa học sinh viên.

Đến năm 2005, khi đang học năm thứ ba, Liêm nhận học bổng tiến sĩ thông qua Quỹ Giáo dục Việt Nam (VEF) và sang Mỹ tiếp tục con đường nghiên cứu tiên sĩ tại MD Anderson Cancer Center, Mỹ. Sau khi nhận bằng tiến sĩ y sinh vào năm 2012, TS. Phan Minh Liêm tiếp tục làm việc tại MD Anderson, tập trung vào các đề tài nghiên cứu về điều trị ung thư.

Trong lĩnh vực nghiên cứu ung thư, nơi mỗi bước tiến khoa học đều đòi hỏi nhiều năm kiên trì và hợp tác quốc tế – nhà khoa học Việt Nam tại Mỹ Phan Minh Liêm được biết đến như một gương mặt nổi bật.

Anh là người Việt đầu tiên bốn lần được ghi danh trên Bức tường danh dự của MD Anderson Cancer Center, trung tâm nghiên cứu và điều trị ung thư hàng đầu thế giới tại Houston (Mỹ).

Những lần vinh danh này ghi nhận các đóng góp nghiên cứu của anh trong lĩnh vực Ung thư học và Công nghệ sinh học, đặc biệt là các công trình tìm hiểu cơ chế phân tử của tế bào ung thư và vai trò của gene trong việc kiểm soát sự phát triển của khối u.

Trong hơn một thập niên làm việc trong môi trường nghiên cứu quốc tế, TS. Liêm tham gia nhiều dự án khoa học liên quan đến cơ chế hình thành và phát triển của ung thư. Một số nghiên cứu của anh và cộng sự tập trung vào các protein và gene có khả năng điều hòa quá trình chuyển hóa năng lượng của tế bào ung thư. Khi những cơ chế này bị gián đoạn, tế bào ung thư có thể mất khả năng phát triển hoặc bị tiêu diệt.

"Nghiên cứu ung thư là hành trình dài, có thể kéo dài nhiều thập kỷ. Tuy nhiên, mỗi tiến bộ nhỏ trong phòng thí nghiệm đều có thể góp phần tạo nên những bước tiến lớn cho y học", anh chia sẻ. Chính suy nghĩ đó khiến anh tiếp tục theo đuổi các câu hỏi khoa học phức tạp trong phòng thí nghiệm suốt nhiều năm.

Các công trình của anh cùng cộng sự được công bố trên nhiều tạp chí khoa học quốc tế và đóng góp dữ liệu quan trọng cho lĩnh vực nghiên cứu ung thư.

Dù được ghi nhận bằng nhiều giải thưởng khoa học, Phan Minh Liêm cho rằng ý nghĩa lớn nhất của công việc nghiên cứu không nằm ở danh hiệu. “Những giải thưởng giúp tôi có thêm động lực, nhưng điều quan trọng nhất vẫn là khi các nghiên cứu có thể mang lại hy vọng điều trị cho bệnh nhân” , anh tâm sự.

Bên cạnh công việc nghiên cứu tại Mỹ, Phan Minh Liêm cũng tham gia nhiều hoạt động kết nối khoa học với Việt Nam. Anh tham gia các hội thảo khoa học, chương trình đào tạo và dự án hợp tác nhằm chia sẻ kinh nghiệm nghiên cứu và ứng dụng công nghệ gene trong tầm soát ung thư.

“Ung thư không phải lúc nào cũng là bản án cuối cùng. Nếu phát hiện sớm và có phương pháp điều trị phù hợp, nhiều bệnh nhân vẫn có thể sống khỏe mạnh trong thời gian dài”, anh cho biết.

Hiện anh cùng với cácg giáo sư và đồng nghiệp tại MD Anderson, NASA, National Cancer Institute,… tập trung nghiên cứu về các yếu tố gây ung thư ở những bệnh nhân nguy cơ cao và các biện pháp phòng tránh và tầm soát, phát hiện sớm, điều trị hiệu quả.

Từ cậu học sinh say mê khoa học ở thành phố biển Nha Trang đến nhà nghiên cứu tại một trong những trung tâm ung thư lớn nhất thế giới, hành trình của Phan Minh Liêm được xem như một minh chứng cho sự bền bỉ của trí thức Việt trên con đường khoa học quốc tế – nơi mỗi phát hiện mới đều góp thêm hy vọng trong cuộc chiến chống lại căn bệnh ung thư.