VND tăng giá dù USD mạnh lên: Điều gì đang xảy ra?

Trong khi đồng USD tăng giá trên thị trường quốc tế, đồng VND lại diễn biến theo hướng ngược lại khi tỷ giá USD/VND giảm so với cuối năm 2025 – diễn biến hiếm thấy trong nhiều năm trở lại đây.

Hiện, tỷ giá bán USD tại các ngân hàng ở mức 26.210 VND/USD, giảm 0,6% so với cuối năm 2025. Trên thị trường liên ngân hàng, tỷ giá giảm 1,1%. Trong khi đó, chỉ số DXY - thước đo sức mạnh của USD so với rổ 6 đồng tiền chủ chốt - lại tăng 1,9% trong cùng khoảng thời gian, lên hơn 100 điểm.

Tại "Buổi Đối thoại cùng Chuyên gia Kinh tế UOB" ngày 18/9, ông Đinh Đức Quang, Giám đốc Khối Kinh doanh Tiền tệ, Ngân hàng UOB Việt Nam, cho biết cuối năm 2025, tỷ giá USD/VND liên ngân hàng ở khoảng 26.300 VND/USD, trong khi hiện dao động quanh 26.000 VND/USD. Ông Quang lưu ý, mức biến động khoảng 1% của VND từ đầu năm thấp hơn đáng kể so với một số đồng tiền trong khu vực, nơi biến động có thể quanh mức 5%.

Diễn biến này đáng chú ý trong bối cảnh cán cân thương mại chuyển từ thặng dư sang thâm hụt lớn. Theo số liệu UOB dẫn, 7 tháng đầu năm, kim ngạch nhập khẩu tăng 34,8% so với cùng kỳ, lên 340,1 tỷ USD, khiến Việt Nam nhập siêu 20,5 tỷ USD, trong khi cùng kỳ năm trước xuất siêu 10,4 tỷ USD.

Tuy nhiên, theo ông Quang, tỷ giá không chỉ phản ánh hoạt động xuất nhập khẩu mà còn phụ thuộc vào tổng thể các dòng ngoại tệ ra vào nền kinh tế.

"Khi chúng ta nhìn vào các diễn biến về tỷ giá thì nó không phải chỉ là câu chuyện về xuất nhập khẩu. Nó cũng không phải chỉ là câu chuyện về thu hút đầu tư, mà sẽ là rất nhiều nguồn ngoại tệ đi vào", ông Quang nói.

Số liệu của Ngân hàng UOB cho thấy, vốn FDI thực hiện trong 8 tháng đầu năm đạt khoảng 17,3 tỷ USD, tăng 12% so với cùng kỳ và là mức cao nhất từng ghi nhận trong giai đoạn 8 tháng.

Bên cạnh đó, chênh lệch lãi suất giữa VND và USD đang làm thay đổi xu hướng nắm giữ ngoại tệ.

Theo ông Quang, từ quý IV/2025, lãi suất tiền đồng tăng rõ rệt, trong khi lãi suất tiền gửi USD trong nước vẫn ở mức 0%. Điều này khiến việc nắm giữ VND trở nên hấp dẫn hơn.

"Chênh lệch lãi suất giữa đồng Việt Nam và đô la Mỹ hiện nay đang ở mức đủ hấp dẫn để nhà đầu tư, cá nhân hay thậm chí các doanh nghiệp có nguồn thu xuất khẩu bằng USD không còn nhiều kỳ vọng để nắm giữ hoặc đầu cơ USD", ông Quang cho biết.

Theo UOB, từ đầu năm đến nay, một lượng ngoại tệ đáng kể do doanh nghiệp và cá nhân nắm giữ đã được chuyển đổi từ USD sang VND để gửi tiết kiệm, với quy mô có thể lên tới vài tỷ USD. Dòng tiền này góp phần bổ sung nguồn cung USD trên thị trường và giảm áp lực lên tỷ giá.

Đáng chú ý, tỷ giá trên thị trường không chính thức hiện khoảng 25.800 VND/USD, thấp hơn tỷ giá tại các ngân hàng. Điều này khiến một bộ phận khách hàng cá nhân chuyển từ giao dịch ngoại tệ trên thị trường không chính thức sang bán USD cho ngân hàng.

Ngoài FDI và dòng tiền chuyển đổi từ USD sang VND, một số dòng vốn khác cũng góp phần cân bằng cung - cầu ngoại tệ. Ông Quang cho rằng thị trường có khả năng bù đắp mức thâm hụt thương mại hơn 20 tỷ USD hiện nay.

Ngoài yếu tố cung - cầu ngoại tệ, cơ chế điều hành cũng góp phần giữ ổn định tỷ giá. Chuyên gia UOB cho rằng, Việt Nam đang áp dụng cơ chế tỷ giá thả nổi có quản lý, với biên độ giao dịch hiện ở mức ±5% so với tỷ giá trung tâm. Việc điều chỉnh tỷ giá trung tâm cùng các mức giá mua - bán ngoại tệ giúp cơ quan quản lý phát tín hiệu về định hướng và mức độ sẵn sàng can thiệp khi cần thiết.