Doanh nghiệp trốn đóng BHXH hết thời "mưu mẹo"

Góp ý cho Luật BHXH, BHYT và chính sách liên quan, BHXH TPHCM vừa kiến nghị bổ sung trách nhiệm của người sử dụng lao động quy định tại Điều 13 Luật BHXH năm 2024. 

Theo đó, doanh nghiệp cần cung cấp cho cơ quan BHXH danh sách lao động không thuộc đối tượng tham gia BHXH, báo cáo tài chính, tờ khai quyết toán thuế của doanh nghiệp và cá nhân theo quý, năm. Đồng thời, thực hiện chi trả lương cho người lao động qua tài khoản cá nhân.

Theo BHXH TPHCM, việc bổ sung trách nhiệm này nhằm tạo cơ sở để cơ quan BHXH quản lý thu, kiểm tra tình hình tham gia BHXH, BHYT, BHTN của đơn vị sử dụng lao động; hạn chế tình trạng chậm đóng, trốn đóng, đóng không đủ số người hoặc đóng không đúng mức lương thực tế chi trả.

Qua thực tế thanh tra, kiểm tra, BHXH TPHCM nhận thấy có tình trạng số liệu lao động đơn vị kê khai với cơ quan BHXH khác với số lao động thực tế đang quản lý và trả lương. Vì vậy, việc minh bạch dữ liệu lao động, dữ liệu tài chính và tiền lương là cần thiết để nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ quyền lợi người lao động.

Bên cạnh đó, BHXH TPHCM cũng kiến nghị sửa đổi, bổ sung quy định tại Điều 6 Nghị định số 158/2025/NĐ-CP theo hướng chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh được đăng ký tham gia BHXH qua đơn vị được cơ quan BHXH ủy quyền thu.

Đề xuất này xuất phát từ thực tiễn TPHCM có hơn 200.000 hộ kinh doanh cá thể, trong khi việc tổ chức thu BHXH bắt buộc đến từng chủ hộ đặt ra áp lực lớn về nhân lực và phương thức triển khai. Trong khi đó, các tổ chức hỗ trợ phát triển người tham gia đã có kinh nghiệm trong công tác thu, vận động người tham gia BHYT hộ gia đình, BHXH tự nguyện và có thể hỗ trợ hiệu quả trong việc triển khai chính sách đối với nhóm chủ hộ kinh doanh. Do vậy, đề xuất này sẽ góp phần mở rộng kênh tổ chức thực hiện, tạo thuận lợi cho chủ hộ kinh doanh tiếp cận, đăng ký và tham gia BHXH bắt buộc theo quy định.