Giáo sư Việt Nam nhận giải thưởng nghiên cứu uy tín của Đức

Ngày 16/4/2026, Quỹ Alexander von Humboldt (CHLB Đức) công bố trao Giải thưởng Nghiên cứu Humboldt cho Phùng Hồ Hải, nguyên Viện trưởng Viện Toán học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam. Giải thưởng được trao trên cơ sở đề cử của Christopher Deninger, nhằm tôn vinh những đóng góp nổi bật của ông trong lĩnh vực Toán học.

Đây là một trong những giải thưởng khoa học uy tín hàng đầu thế giới, được trao từ năm 1972 cho các nhà khoa học có thành tựu xuất sắc trong suốt sự nghiệp. Mỗi giải trị giá 80.000 euro, đồng thời tạo điều kiện để nhà khoa học sang Đức hợp tác nghiên cứu với các đối tác hàng đầu. Nhiều người từng nhận giải sau đó đã được vinh danh bằng Giải Nobel, cho thấy tầm ảnh hưởng toàn cầu của chương trình này.

Sinh năm 1970, Giáo sư Phùng Hồ Hải là chuyên gia trong lĩnh vực đại số và hình học đại số. Ông tốt nghiệp Đại học Tổng hợp Lomonosov (Nga), bảo vệ Tiến sĩ tại Đại học Munich (Đức) năm 1996 và Tiến sĩ khoa học tại Đại học Duisburg-Essen (Đức) năm 2005. Trong sự nghiệp nghiên cứu, ông tập trung vào các hướng như nhóm lượng tử, đại số Hopf và lý thuyết phạm trù, với nhiều công trình được công bố trên các tạp chí toán học quốc tế uy tín.

Không chỉ nổi bật trong nghiên cứu, ông còn đóng vai trò quan trọng trong quản lý và phát triển cộng đồng toán học Việt Nam. Ông từng giữ chức Viện trưởng Viện Toán học giai đoạn 2017–2022, đồng thời là Tổng Thư ký Hội Toán học Việt Nam. Năm 2012, ông được đặc cách công nhận chức danh giáo sư và là người Việt Nam đầu tiên được bầu làm thành viên trẻ của Viện Hàn lâm Khoa học Thế giới (TWAS).

Trước đó, năm 2006, ông đã được trao Giải thưởng Von Kaven của Quỹ Nghiên cứu khoa học Đức. Gần đây, ông là tác giả chính của công trình nghiên cứu công bố năm 2023 trên tạp chí Algebraic Geometry, tiếp tục khẳng định năng lực nghiên cứu bền bỉ và chiều sâu học thuật.

Bên cạnh hoạt động nghiên cứu, Giáo sư Phùng Hồ Hải còn tích cực tham gia đào tạo, phát triển đội ngũ toán học trẻ và thúc đẩy hợp tác quốc tế. Ông từng giảng dạy, làm việc tại nhiều cơ sở nghiên cứu uy tín ở Đức và các nước trước khi trở về Việt Nam cống hiến lâu dài cho nền toán học trong nước.

Việc được trao Giải thưởng Nghiên cứu Humboldt không chỉ là sự ghi nhận xứng đáng đối với cá nhân Giáo sư Phùng Hồ Hải, mà còn góp phần khẳng định vị thế ngày càng nâng cao của khoa học cơ bản Việt Nam trên trường quốc tế. Đồng thời, đây cũng là cơ hội thúc đẩy hợp tác nghiên cứu sâu rộng hơn giữa Việt Nam và Đức trong thời gian tới.

Quỹ Alexander von Humboldt được thành lập năm 1860, mang tên nhà thám hiểm và nhà khoa học lỗi lạc người Đức. Đây là tổ chức phi lợi nhuận nổi tiếng của Đức, chuyên thúc đẩy hợp tác khoa học quốc tế và trao đổi kiến thức.

Trước GS Phùng Hồ Hải, Việt Nam có hai nhà khoa học trong nước nhận giải của quỹ này là GS Nguyễn Thế Hoàng ở Bệnh viện 108 và GS Nguyễn Xuân Hùng, Đại học Công nghệ TP Hồ Chí Minh.