Nhà sản xuất toa xe và thiết bị đường sắt lớn nhất Nga - Tập đoàn Transmashholding (TMH) - đã hoàn thành chế tạo 10 mẫu thử nghiệm đầu tiên của dòng động cơ điện kéo DTA-380A với công suất 380 kW, tương đương 517 mã lực.
Đây là dòng động cơ chuyên dụng được thiết kế cho đoàn tàu chạy bằng hydro đầu tiên của Nga mang số hiệu 62-4584, truyền thông nước này đưa tin ngày 30/10.
Việc nghiên cứu và sản xuất các cỗ máy điện này do nhà máy "TMH-Electrotech" (đơn vị trực thuộc cơ cấu của "TMH-Energy Solutions") thực hiện.
Toàn bộ lô động cơ thử nghiệm đã vượt qua các bước kiểm tra kỹ thuật ban đầu, chính thức đạt chứng nhận thiết kế cấp "O" và đã được chuyển sang giai đoạn kiểm định chứng nhận chất lượng.
Cận cảnh động cơ điện kéo DTA-380A. Nguồn ảnh: Transmashholding
Công nghệ truyền động tiên tiến: Không thải 1 gram CO2
Về mặt kỹ thuật, DTA-380A là động cơ bất đồng bộ thiết kế theo cấu trúc 4 cực với roto lồng sóc. Nhiệm vụ cốt lõi của bộ truyền động này là chuyển hóa năng lượng sinh ra từ phản ứng hóa học trong các tế bào nhiên liệu hydro thành cơ năng kéo các trục bánh xe của đoàn tàu, thông qua hệ thống biến tần điều khiển tần số dòng điện.
Bước chuyển sang công nghệ kéo bằng hydro trên các tuyến đường sắt chưa được điện khí hóa hứa hẹn sẽ mang lại bước ngoặt to lớn cho hệ sinh thái ngành vận tải.
Sản phẩm phụ duy nhất phát sinh trong quá trình vận hành của hệ thống động cơ này chỉ là hơi nước tinh khiết. Điều này loại bỏ hoàn toàn khí thải carbon dioxide (CO2) cũng như các độc tố từ quá trình đốt cháy nhiên liệu - điều vốn là điểm nghẽn cố hữu của các dòng tàu chạy bằng dầu diesel truyền thống.
Sẵn sàng cho giai đoạn lắp ráp hoàn chỉnh
Để chuẩn bị cho kế hoạch sản xuất hàng loạt, nhà máy đã triển khai quy trình chuẩn bị công nghệ chuyên sâu và hoàn thành lô sản xuất thử nghiệm gồm 10 đơn vị động cơ.
Trong đó, 8 động cơ DTA-380A đã được vận chuyển trực tiếp đến nhà máy Chế tạo Toa xe Tver (TVZ) để tiến hành lắp ráp hoàn thiện đoàn tàu chạy bằng hydro đầu tiên tại Nga. TVZ là một trong những cơ sở sản xuất phương tiện đường sắt lâu đời và lớn nhất của Nga, thuộc quyền sở hữu của tập đoàn Transmashholding (TMH).
Ảnh minh họa do AI thực hiện.
Sự kiện thử nghiệm thành công và chuyển giao lô động cơ điện kéo DTA-380A cho nhà máy Chế tạo Toa xe Tver không đơn thuần là một bước tiến về mặt kỹ thuật, mà còn đánh dấu cột mốc mang tính bước ngoặt trong lộ trình hiện đại hóa và xanh hóa toàn diện ngành giao thông vận tải Nga.
Việc ứng dụng công nghệ hydro trên dòng tàu 62-4584 đã chứng minh khả năng tự chủ công nghệ cao của nền công nghiệp nội địa, tạo tiền đề vững chắc cho mục tiêu loại bỏ hoàn toàn nhiên liệu hóa thạch trên các tuyến đường sắt chưa được điện khí hóa, vốn chiếm tỷ trọng không nhỏ trong mạng lưới đường sắt trải rộng khắp đất nước.
Ý nghĩa môi trường của bước đột phá này vượt xa khỏi những con số lý thuyết. Khi thay thế các đầu máy diesel truyền thống bằng động cơ hydro, lượng phát thải khí nhà kính, khói bụi và các hợp chất độc hại sẽ giảm về mức không.
Sản phẩm duy nhất xả ra môi trường chỉ là hơi nước tinh khiết, giúp bảo vệ hệ sinh thái dọc theo các tuyến đường xuyên lục địa, đặc biệt là tại những khu vực nhạy cảm về thiên nhiên như Siberia hay vùng Viễn Đông. Sự chuyển dịch này đóng đóng vai trò hạt nhân trong chiến lược quốc gia hướng tới mục tiêu trung hòa carbon và giảm thiểu ô nhiễm không khí.
Đồng thời, thành công của dự án DTA-380A mở ra triển vọng thương mại hóa và nhân rộng mô hình phương tiện giao thông hydro trên quy mô rộng lớn.
Đây là nền tảng để Nga vươn lên khẳng định vị thế dẫn đầu trong xu hướng phát triển hạ tầng đường sắt thế hệ mới, xây dựng một hệ thống giao thông công cộng hiện đại, vận hành êm ái, tối ưu chi phí nhiên liệu lâu dài và hoàn toàn không phát thải cho các hành trình đường dài trong tương lai.
Tham khảo: FT
