Từ tháng 1/11, gần 98,3% gia đình được giảm tiền điện, mức cao nhất giảm gần 78.000 đồng/tháng: Một nhóm khách hàng lại phải trả thêm hơn 400.000 đồng

Gần 98,3% hộ gia đình được giảm tiền điện từ tháng 11/2026

Từ ngày 1/11/2026, chính sách giá điện sinh hoạt tại Việt Nam chính thức có những thay đổi quan trọng. Đáng chú ý, phần lớn hộ gia đình được dự báo giảm chi phí sử dụng điện hằng tháng, trong khi một nhóm khách hàng có mức tiêu thụ cao lại có thể phải trả nhiều tiền hơn trước.

Thông tin được Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) công bố tại cuộc họp ngày 4/11/2026, trong đó làm rõ tác động của việc điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân và thay đổi cơ cấu biểu giá điện sinh hoạt. Cụ thể, EVN đã ban hành Quyết định số 1305/QĐ-EVN ngày 30/10/2026 về việc điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân xuống còn 2.159,9037 đồng/kWh, chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng. Mức giá mới giảm 2% so với trước đó và bắt đầu áp dụng từ ngày 1/11/2026.

Cùng thời điểm, Bộ Công Thương ban hành Quyết định số 2892/QĐ-BCT, quy định giá bán điện đối với các nhóm khách hàng. Một trong những điểm thay đổi đáng chú ý nhất là biểu giá điện sinh hoạt được rút từ 6 bậc xuống còn 5 bậc, đồng thời điều chỉnh lại khoảng tiêu thụ điện tương ứng với từng bậc.

Theo biểu giá mới, 100 kWh đầu tiên được tính ở mức 1.901 đồng/kWh. Từ kWh thứ 101 đến 200 có giá 2.289 đồng/kWh; từ kWh thứ 201 đến 400 là 2.894 đồng/kWh; từ kWh thứ 401 đến 700 là 3.456 đồng/kWh; còn lượng điện vượt 700 kWh được tính ở mức 3.844 đồng/kWh.

Điều này có nghĩa tiền điện của hộ gia đình vẫn được tính theo phương pháp lũy tiến. Chẳng hạn, nếu sử dụng 300 kWh trong tháng, hộ gia đình không phải trả toàn bộ 300 kWh theo mức giá của bậc 3, mà 100 kWh đầu áp dụng bậc 1, 100 kWh tiếp theo áp dụng bậc 2 và 100 kWh còn lại áp dụng bậc 3.

Việc thiết kế lại biểu giá được đưa ra trong bối cảnh thói quen tiêu thụ điện của người dân đang thay đổi. Theo EVN, năm 2020, lượng điện tiêu thụ bình quân của một hộ gia đình là 214 kWh/tháng, nhưng đến năm 2025 đã tăng lên 233 kWh/tháng. Đặc biệt, nhóm khách hàng sử dụng 201–300 kWh/tháng đã tăng từ 16,2% năm 2020 lên 21,1% vào năm 2025. Trong khi đó, tỷ trọng các hộ dùng 301–400 kWh/tháng cũng tăng từ 7% lên 10,7%, cho thấy nhu cầu sử dụng thiết bị điện trong sinh hoạt ngày càng lớn.

Theo tính toán tác động tổng hợp của EVN, khoảng 98,23% khách hàng sử dụng điện sinh hoạt, tương đương gần 28,84 triệu hộ, có mức tiêu thụ không quá 900 kWh/tháng sẽ được giảm tiền điện so với chính sách trước đây.

Trong đó, mức giảm lớn nhất được ghi nhận ở nhóm hộ sử dụng khoảng 700 kWh/tháng, với số tiền tiết kiệm ước tính 77.900 đồng mỗi tháng. Những hộ dùng điện ít hơn cũng có thể được hưởng lợi, nhưng mức giảm cụ thể sẽ phụ thuộc vào lượng điện tiêu thụ thực tế.

Đối với hộ sử dụng 900 kWh/tháng, mức giảm chỉ còn khoảng 1.100 đồng. Điều này cho thấy lợi ích từ chính sách mới không tăng đều theo lượng điện sử dụng, mà thay đổi theo từng ngưỡng tiêu thụ.

Vì sao một số hộ lại phải trả thêm hơn 400.000 đồng mỗi tháng?

Dù đa số khách hàng được giảm tiền điện, cách thiết kế lại biểu giá cũng khiến một nhóm hộ tiêu thụ điện lớn phải đối mặt với hóa đơn cao hơn.

Theo số liệu EVN công bố, nhóm sử dụng trên 900 kWh/tháng chiếm khoảng 1,77% tổng số khách hàng sinh hoạt. Đây là nhóm có thể phải trả thêm tiền do phần điện tiêu thụ ở mức cao được áp dụng biểu giá mới.

Cụ thể, đối với hộ sử dụng 1.000 kWh/tháng, tiền điện theo tính toán có thể tăng khoảng 37.300–37.600 đồng so với trước, tùy cách làm tròn số liệu. Đáng chú ý hơn, hộ sử dụng 2.000 kWh/tháng có thể phải trả thêm khoảng 421.300 đồng mỗi tháng. Các con số trên là mức chênh lệch khi so sánh hóa đơn cho cùng lượng điện tiêu thụ theo chính sách cũ và mới, chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng. Đây không phải khoản phụ thu riêng hoặc số tiền tăng thêm mà tất cả khách hàng sử dụng điện đều phải trả.

Nguyên nhân nằm ở mức giá của bậc tiêu thụ cao nhất. Theo cơ cấu mới, lượng điện vượt 700 kWh được tính ở mức 3.844 đồng/kWh, cao hơn mức 3.460 đồng/kWh áp dụng cho lượng điện trên 400 kWh theo biểu giá sáu bậc trước đó. Do vậy, với những hộ sử dụng nhiều điện, phần chi phí phát sinh ở bậc cao có thể lớn hơn số tiền tiết kiệm được từ các bậc thấp và việc giảm giá điện bình quân 2%.

Cũng cần phân biệt hai cách đánh giá tác động của chính sách. Nếu chỉ xét việc thiết kế lại cơ cấu các bậc điện, khoảng 94% hộ gia đình có mức tiêu thụ dưới 777 kWh/tháng được dự tính giảm tiền điện, trong khi nhóm sử dụng cao hơn có thể chịu tác động tăng giá.

Tuy nhiên, khi tính đồng thời việc giảm 2% giá bán lẻ điện bình quân từ ngày 1/11, phạm vi khách hàng được hưởng lợi mở rộng lên khoảng 98,23%, tương ứng các hộ sử dụng đến 900 kWh/tháng theo tính toán của EVN.

Điểm khác biệt này rất quan trọng, bởi người dân có thể hiểu nhầm rằng hai ngưỡng 777 kWh và 900 kWh là những thông tin mâu thuẫn. Trên thực tế, chúng phản ánh hai cách tính với phạm vi chính sách khác nhau.

Bên cạnh điện sinh hoạt, biểu giá mới còn bổ sung cơ cấu riêng cho các nhóm khách hàng như cơ sở lưu trú du lịch và trạm sạc xe điện. Giá điện đối với các nhóm sản xuất, kinh doanh cũng được điều chỉnh theo cấp điện áp và thời gian sử dụng phù hợp với quy định mới.

Theo đánh giá được EVN dẫn lại từ Cục Thống kê, việc giảm giá bán lẻ điện bình quân 2% có thể giúp chỉ số giá tiêu dùng giảm khoảng 0,008 điểm phần trăm, qua đó góp phần hạn chế áp lực lạm phát và hỗ trợ chi phí sinh hoạt.

Đối với các hộ gia đình, cách đơn giản nhất để đánh giá tác động là kiểm tra số kWh sử dụng trên hóa đơn gần nhất, sau đó đối chiếu với biểu giá năm bậc mới. Những gia đình tiêu thụ điện nhiều cũng có thể chủ động kiểm soát các thiết bị công suất lớn như điều hòa, bình nóng lạnh và máy sấy để hạn chế lượng điện rơi vào bậc giá cao nhất.

Nguồn: EVN