Vì sao chưa 'lên đời' Khu Kinh tế mở Chu Lai?

Chiều 17/4, Phó Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng Phan Thái Bình chủ trì buổi làm việc với Ban Quản lý Khu kinh tế mở Chu Lai cùng các sở, ngành liên quan nhằm rà soát định hướng phát triển khu kinh tế này.

Được thành lập theo Quyết định số 108/2003/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Khu kinh tế mở Chu Lai hiện có quy mô hơn 27.000 ha, với định hướng phát triển đa chức năng gồm công nghiệp, logistics, đô thị, du lịch và nông nghiệp công nghệ cao. Sau hơn hai thập kỷ, khu kinh tế này đã trở thành một trong những điểm sáng thu hút đầu tư của khu vực miền Trung.

Tính đến nay, Chu Lai đã thu hút 262 dự án với tổng vốn đăng ký hơn 157.500 tỷ đồng, trong đó có 67 dự án FDI. Có 164 dự án đã đi vào hoạt động, tạo việc làm cho khoảng 45.000-50.000 lao động. Đặc biệt, lĩnh vực sản xuất, lắp ráp ô tô đang nổi lên như ngành công nghiệp mũi nhọn, góp phần đưa Chu Lai tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Hạ tầng khu kinh tế cũng từng bước được đầu tư. Hệ thống cảng biển Chu Lai có thể tiếp nhận tàu đến 50.000 tấn, với sản lượng hàng hóa dự kiến đạt khoảng 6 triệu tấn vào năm 2026. Sân bay Chu Lai được quy hoạch trở thành sân bay quốc tế quy mô lớn, kỳ vọng tạo cú hích mới nếu đề án xã hội hóa được triển khai đúng tiến độ.

Theo Ban Quản lý, toàn khu hiện có 14 khu công nghiệp được chấp thuận chủ trương đầu tư, nhưng mới chỉ 7 khu đi vào hoạt động, với tỷ lệ lấp đầy trung bình khoảng 60%. Con số này vẫn chưa đạt ngưỡng 70% - điều kiện quan trọng theo quy định tại Nghị định 35/2022/NĐ-CP để xem xét mở rộng khu kinh tế.

Ngoài ra, nhiều phương án mở rộng với quy mô từ 31.000 đến hơn 43.000 ha đã được nghiên cứu, song đều vấp phải các rào cản. Trước hết là chưa đảm bảo đầy đủ cơ sở pháp lý và điều kiện theo quy định hiện hành. Bên cạnh đó, hạ tầng giao thông kết nối ở một số khu vực còn hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển đồng bộ nếu mở rộng không gian. Việc mở rộng còn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến nguồn nước.

Từ những đánh giá trên, Ban Quản lý Khu kinh tế mở Chu Lai kiến nghị trước mắt chưa triển khai mở rộng, mà tập trung phát triển hiệu quả trên quy mô hiện hữu. Việc “nới biên” sẽ được xem xét lại khi các điều kiện cần thiết được đáp ứng, đặc biệt là khi tỷ lệ lấp đầy đạt mức theo quy định.

Đồng quan điểm, đại diện Sở Công Thương TP. Đà Nẵng cho rằng, với thực trạng hiện nay, Chu Lai chưa đủ điều kiện để mở rộng, cần ưu tiên nâng cao chất lượng thu hút đầu tư và hoàn thiện hạ tầng.

Kết luận buổi làm việc, Phó Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng Phan Thái Bình nhấn mạnh yêu cầu đẩy mạnh xúc tiến đầu tư, đồng thời đôn đốc các nhà đầu tư hoàn thiện hồ sơ, sớm triển khai dự án. Về lâu dài, ông cho rằng cơ sở chính trị cho việc mở rộng là có, nhưng điều kiện thực tế hiện chưa đáp ứng, nên cần tiếp tục nghiên cứu, lựa chọn thời điểm phù hợp.

Lãnh đạo thành phố Đà Nẵng cũng yêu cầu Ban Quản lý khẩn trương tham mưu cơ chế đặc thù cho Khu kinh tế mở Chu Lai, đồng thời hoàn thiện đề xuất về phân cấp, ủy quyền nhằm tăng tính chủ động trong quản lý và thu hút đầu tư.