Bán dầu của Venezuela, Mỹ đã thu về bao nhiêu và sử dụng ra sao?

Chính quyền Tổng thống Donald Trump đã thu về hơn 13 tỷ USD từ việc bán dầu của Venezuela trong năm nay, theo tính toán của Financial Times (FT). Tuy nhiên, Washington hầu như không công bố thông tin về việc số tiền này đang được quản lý hoặc sử dụng ra sao.

Mỹ tiếp quản quyền kiểm soát hoạt động xuất khẩu dầu của Venezuela sau khi bắt giữ Tổng thống Nicolás Maduro hồi tháng 1 và Phó Tổng thống Delcy Rodríguez lên điều hành đất nước. Đồng thời, Washington cũng nới lỏng một số lệnh trừng phạt đối với ngành dầu mỏ Venezuela.

Dầu mỏ đóng góp khoảng 25% GDP của Venezuela. Việc nới lỏng trừng phạt từng được kỳ vọng sẽ tạo cú hích lớn cho nền kinh tế vốn rơi vào khủng hoảng kéo dài, trước cả khi nước này hứng chịu trận động đất nghiêm trọng hồi tháng trước.

Tuy nhiên, sau 6 tháng Mỹ kiểm soát nguồn thu từ dầu mỏ, các nhà kinh tế cho rằng dấu hiệu phục hồi của nền kinh tế Venezuela vẫn khá mờ nhạt, cho thấy Washington có thể chưa chuyển toàn bộ doanh thu từ dầu về Caracas.

Chính quyền Mỹ đã đưa ra nhiều tuyên bố không thống nhất về số tiền này.

Sắc lệnh hành pháp ban hành hồi tháng 1 mô tả vai trò của Mỹ chỉ là “quản lý lưu ký”, trong đó nguồn tiền vẫn thuộc sở hữu của chính phủ Venezuela.

Tuy nhiên, Tổng thống Trump nhiều lần tuyên bố Mỹ đang “kiếm được rất nhiều tiền” từ dầu mỏ Venezuela.

Trong khi đó, Bộ Năng lượng Mỹ cho biết nguồn tiền sẽ được “chi vì lợi ích của người dân Mỹ và người dân Venezuela”.

Phát biểu hồi tháng 6, ông Trump còn nói Mỹ đã thu hồi chi phí chiến dịch quân sự tại Venezuela gấp 28 lần nhờ nguồn thu từ dầu.

Ngày càng nhiều nghị sĩ của cả 2 đảng yêu cầu Nhà Trắng giải trình về việc quản lý nguồn tiền này.

Hạ nghị sĩ Dân chủ Joaquin Castro cáo buộc hàng tỷ USD doanh thu dầu của Venezuela đang do chính quyền ông Trump kiểm soát nhưng thiếu minh bạch và không có các cơ chế giám sát.

Bà María Elvira Salazar, nghị sĩ Cộng hòa bang Florida, cũng kêu gọi công bố báo cáo về dòng tiền vì “tầm quan trọng của sự minh bạch đối với việc số tiền này đang được sử dụng như thế nào”.

FT sử dụng dữ liệu vận chuyển dầu của hãng phân tích Kpler kết hợp với giá dầu do Argus Media công bố để ước tính doanh thu xuất khẩu dầu của Venezuela kể từ tháng 1.

Theo đó, các lô dầu có dữ liệu giá trực tiếp mang lại khoảng 11,5 tỷ USD. Dựa trên xu hướng giá lịch sử, FT ước tính tổng doanh thu thực tế vượt 13 tỷ USD.

Trong khi đó, trang web do chính phủ Venezuela lập để theo dõi nguồn thu từ dầu do Mỹ quản lý mới chỉ ghi nhận một khoản chuyển tiền 300 triệu USD từ Mỹ vào tháng 3.

Tháng 4, quan chức Bộ Ngoại giao Mỹ Michael Kozak cho biết khoảng 3 tỷ USD đã được chuyển về Venezuela và công ty kiểm toán KPMG đang kiểm toán các tài khoản liên quan. Ông cũng cam kết chính quyền sẽ công bố báo cáo hàng quý về nguồn tiền, nhưng các nghị sĩ Dân chủ cho biết từ đó đến nay họ chưa nhận được thêm bất kỳ báo cáo nào.

Trong phiên điều trần tuần trước, ông Kozak nói: “Đó là tiền của họ, nhưng... họ phải được chúng tôi cho phép mới có thể sử dụng”. Theo ông, nguồn tiền đã được cấp để chi trả lương cho công chức và mua sắm thiết bị phục vụ ngành dầu khí.

Bộ Ngoại giao Mỹ cũng khẳng định “hàng tỷ USD đã được giải ngân cho nền kinh tế Venezuela”, đồng thời cho biết quá trình giám sát tài chính đang được triển khai nhằm bảo đảm nguồn tiền mang lại lợi ích cho người dân Venezuela.

Theo FT