Đánh thức 838 dự án "vàng"

Chỉ thị số 45/CT-UBND của UBND TP HCM về việc tiếp tục tháo gỡ khó khăn, vướng mắc cho các dự án tồn đọng kéo dài là cơ hội để khơi thông điểm nghẽn cho thị trường bất động sản.

Cơ hội "phá băng" hàng trăm ngàn tỉ đồng

Theo số liệu thống kê từ Sở Tài chính TP HCM trước đó, toàn thành phố có đến 838 dự án, đất đai đang gặp khó khăn, vướng mắc cần tháo gỡ.

Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA), cho biết qua thống kê, rà soát, nhóm đầu tư tư nhân (bao gồm bất động sản, khu đô thị, hạ tầng dịch vụ) là khu vực chiếm tỉ trọng dòng vốn lớn nhất nhưng lại đối mặt với tỉ lệ ách tắc phức tạp và dai dẳng nhất.

Cụ thể, có hơn 120 dự án tư nhân chưa thể khơi thông dứt điểm, nằm rải rác ở mọi giai đoạn, từ chuẩn bị thủ tục, chấp thuận chủ trương, giao đất cho đến xây dựng và vận hành. Khoảng hơn 4.000 ha quỹ đất đô thị, công nghiệp và thương mại - dịch vụ đang "treo" hoặc chưa thể triển khai đồng bộ. Ước tính khoảng vài trăm ngàn tỉ đồng tổng vốn đầu tư bị "đóng băng", đó là chưa tính đến giá trị gia tăng từ hệ sinh thái thương mại ăn theo và dòng tiền thuế nộp về ngân sách.

Đau đầu với quy hoạch

Bà Nguyễn Nam Phương, Tổng Giám đốc Công ty TNHH MTV Lan Anh, rất bức xúc vì nhiều dự án không triển khai được, công ty rơi vào khó khăn do quy trình định giá đất, tính tiền sử dụng đất, đặc biệt là quy hoạch điều chỉnh không hợp lý. Cụ thể, đối với dự án Lan Anh 12, công ty đã đăng ký trong chương trình phát triển nhà của tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ), thời kỳ 2021 - 2030 và đã được thông qua. Sau đó, công ty đã xin đầu tư nhà ở xã hội (NƠXH) và dịch vụ - thương mại theo quy hoạch mà Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt chung vào năm 2023. Khu đất có ký hiệu là đất thương mại - dịch vụ. Thế nhưng, khi UBND thị xã Phú Mỹ (cũ) lập quy hoạch chung lại điều chỉnh các khu đất trong quy hoạch chung toàn tỉnh đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt khiến dự án bị đình trệ.

"Sở Xây dựng tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ) đã bỏ qua nhiều bước quan trọng khi thẩm định đồ án quy hoạch chung thị xã Phú Mỹ gây thiệt hại lớn cho Nhà nước và người dân cũng như doanh nghiệp" - bà Nam Phương nhấn mạnh. Vì vậy, bà kiến nghị UBND TP HCM sớm cập nhật điều chỉnh, tháo gỡ các vướng mắc pháp lý để doanh nghiệp tiếp tục triển khai dự án.

Thêm những kiến nghị từ thực tiễn

Ông Trương Anh Tuấn, Chủ tịch HĐQT Công ty CP Tư vấn - Thương mại - Dịch vụ Địa ốc Hoàng Quân, phải thốt lên rằng "mừng muốn khóc" vì TP HCM đã quyết liệt triển khai nhiều văn bản, tháo gỡ khó khăn cho dự án tồn đọng.

Là doanh nghiệp chuyên làm NƠXH, hiện Công ty Hoàng Quân có 50 dự án trên cả nước, song tại TP HCM có đến 9 dự án bị vướng mắc.

Điển hình, dự án HQC Plaza (phường Bình Đông) có diện tích 35.290 m2, đã hoàn thành xây dựng, nghiệm thu đưa vào sử dụng, bàn giao căn hộ cho cư dân. Dù vậy, hiện đơn vị chưa được hoàn trả lại khoản tiền sử dụng đất đã nộp và tiền đất tái định cư. Thủ tục xét duyệt đối tượng mua, thuê mua, thuê NƠXH kéo dài do thay đổi địa giới hành chính. Việc xác định sở hữu riêng đối với nhà để xe 4 tầng và thủ tục cấp sổ hồng cho cư dân bị kéo dài.

Hai dự án khác là HQC Bình Trưng Đông và HOF-HQC Hồ Học Lãm cũng đang gặp phải những vướng mắc như trên, đặc biệt là việc cấp sổ hồng cho người mua căn hộ. Công ty Hoàng Quân kiến nghị UBND TP HCM sớm phê duyệt hoàn trả khoản tiền sử dụng đất và tiền đất tái định cư. Sở Xây dựng sớm có hướng giải quyết xác định nhà để xe 4 tầng thuộc sở hữu của chủ đầu tư và có ý kiến về danh sách đối tượng mua NƠXH và hỗ trợ đăng ký xét duyệt qua VNeID; Sở Nông nghiệp và Môi trường nhanh chóng cấp sổ hồng cho cư dân.

Các chuyên gia bất động sản cho rằng việc dự án của doanh nghiệp bị trì trệ kéo dài không chỉ ngân sách bị thất thu từ tiền sử dụng đất mà còn thất thu gián tiếp từ thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp và lệ phí trước bạ. Quan trọng là người mua nhà nhiều năm không được cấp sổ hồng, dẫn đến tình trạng khiếu kiện kéo dài, gây bất ổn an sinh xã hội.