Khi Đắk Lắk có đường ra biển của riêng mình

Đắk Lắk vươn mình ra biển

Sau sáp nhập với Phú Yên, Đắk Lắk sở hữu không gian chiến lược từ cao nguyên vươn đến bờ biển. Bước ngoặt này kéo theo làn sóng đầu tư hạ tầng nhằm kết nối liên vùng, trong đó nổi bật là hai lực đẩy trọng điểm: cao tốc Khánh Hòa – Buôn Ma Thuột và quy hoạch nâng cấp cảng hàng không.

Tuyến cao tốc Khánh Hòa – Buôn Ma Thuột dài 117,5 km đang vào giai đoạn về đích. Hai mươi km đầu tuyến đã được đưa vào khai thác từ tháng 5/2026, và toàn tuyến đặt mục tiêu thông xe trong năm 2026. Điểm đáng chú ý nằm ở chỗ sau khi địa giới được sắp xếp lại, đây không còn là tuyến đường liên tỉnh mà trở thành trục nội tỉnh, nối cao nguyên xuống thẳng vùng biển trong cùng một đơn vị hành chính

Cùng với đó, quy hoạch Cảng hàng không Buôn Ma Thuột giai đoạn 2021–2030, tầm nhìn đến năm 2050 được phê duyệt tháng 6/2026 đã vạch ra lộ trình rõ ràng: nhà ga T1 đạt công suất 3 triệu hành khách mỗi năm vào năm 2030, và đến tầm nhìn 2050 sẽ bổ sung nhà ga T2 cùng đường cất hạ cánh thứ hai, nâng công suất toàn cảng lên 7 triệu hành khách mỗi năm.

Thực tế thị trường nhiều năm qua cho thấy hạ tầng giao thông là đòn bẩy dẫn dắt mặt bằng giá. Các khu vực quanh nút giao cao tốc hoặc vùng phụ cận cảng hàng không thường ghi nhận biên độ tăng giá rõ rệt khi công trình đi vào khai thác, do quỹ đất hữu hạn gặp dòng nhu cầu mới.

Tại Đắk Lắk, khi đường bộ, hàng không và cảng biển được nối liền trong cùng một địa giới, địa phương định hình vai trò điểm trung chuyển của toàn vùng. Dòng luân chuyển hàng hóa và con người theo đó đặt ra nhu cầu thực về mặt bằng giao thương chuyên nghiệp cùng không gian lưu trú hiện đại, tập trung tại các khu vực cửa ngõ.

Tầm vóc mới đòi hỏi không gian và chuẩn mực sống mới

Khi trở thành hạt nhân kinh tế của một tỉnh có cả cao nguyên và biển, khu vực trung tâm Đắk Lắk bước vào giai đoạn mở rộng không gian đô thị. Phố cũ tiếp tục giữ vai trò trung tâm hành chính, thương mại và ký ức đô thị; các trục cửa ngõ đảm nhận phần tăng trưởng mới, nơi quỹ đất còn đủ lớn để quy hoạch đồng bộ ngay từ đầu. Đây là quy luật vận động của mọi đô thị bước qua ngưỡng tăng trưởng, không phải một sự dịch chuyển thay thế.

Không gian sống tại các đô thị ngày càng được đánh giá thông qua những chỉ tiêu cụ thể tính trên đầu người. Ảnh: Era City

Tuy nhiên, không gian mở rộng không đơn thuần là việc di dời chỗ ở, mà phải đi kèm với những chuẩn mực khắt khe hơn, dựa trên những chỉ tiêu quy hoạch quốc gia, tiêu biểu như chỉ tiêu cây xanh đô thị phải đạt 8–10 m²/người, cùng với diện tích sàn nhà ở rộng rãi.

Theo Knight Frank, các toà nhà đạt chứng nhận xanh (như BREEAM hay NABERS) luôn được thị trường ghi nhận với mức giá cho thuê hoặc bán cao hơn so với các dự án tương đương thiếu hụt yếu tố này. Môi trường sống xanh sinh thái giờ đây không chỉ là thước đo sức khỏe cho người dân, mà đã trở thành bảo chứng thực tế cho biên độ gia tăng giá trị tài sản bền vững.

Cửa ngõ phía Bắc và những dự án đầu tiên theo chuẩn mới

Nắm bắt quy luật dịch chuyển này, cửa ngõ phía Bắc với tâm điểm là trục Nguyễn Chí Thanh đang hình thành một cực phát triển mới. Lợi thế của khu vực nằm ở vị trí trên trục giao thông đối ngoại phía Bắc thành phố, hướng kết nối lên các tỉnh Tây Nguyên và về cảng hàng không, cùng quỹ đất còn đủ lớn để quy hoạch những quần thể đô thị hoàn chỉnh.

Trục Nguyễn Chí Thanh đang được định hướng phát triển theo mô hình TOD. Tại đây, các dự án bắt buộc phải giải bài toán đa mục tiêu: vừa đáp ứng nghiêm ngặt các tiêu chuẩn không gian sống về tỷ lệ cây xanh, vừa thiết lập nên văn hóa sống "rừng trong phố" đặc trưng của người dân Ban Mê.

Dự án Era City của Xuân Mai Corp.

Tại đây, Era City (Khu phức hợp nhà ở thông minh kết hợp trung tâm thương mại tại số 161 Nguyễn Chí Thanh, phường Tân An, tỉnh Đắk Lắk) là một trong những dự án đi theo hướng quy hoạch này. Được phát triển bởi Xuân Mai Corp trên quỹ đất 5 ha, dự án được quy hoạch theo chuẩn sống đô thị hiện đại ngay từ bước đầu. Với thiết kế của StudioMilou, đơn vị kiến trúc danh tiếng từ Singapore, diện tích nhà ở, không gian xanh và hạ tầng công cộng được tính toán trong một cấu trúc hoàn chỉnh thay vì lắp ghép theo từng hạng mục riêng lẻ. Đó là cách tiếp cận phù hợp với xu hướng sống hiện đại, nơi chất lượng của một khu đô thị được nhìn ở sự cân đối giữa phần xây dựng và phần dành cho con người.

Bên cạnh yếu tố sinh thái, tiêu chuẩn về diện tích sàn được giải quyết thông qua dòng nhà phố có mặt tiền 6m, cho phép gia chủ tối ưu công năng kép. Tầng trệt đủ bề thế để trở thành showroom hoặc trụ sở kinh doanh, đón dòng giao thương từ các trục cửa ngõ; các tầng trên vẫn giữ được sự yên tĩnh cần thiết cho một tổ ấm an cư.

Những dự án tuân thủ nghiêm các chuẩn mực sống mới tại cửa ngõ phía Bắc là một phần của nền móng, góp phần đưa bất động sản khu vực trung tâm Đắk Lắk bước vào chu kỳ phát triển bền vững hơn.