Nga nhận tin vui từ EU

Bất chấp lệnh trừng phạt và kế hoạch cắt hoàn toàn nhập khẩu khí đốt Nga của Liên minh châu Âu (EU) vào năm 2027, Nga vẫn ghi nhận mức tăng trưởng đáng kể trong xuất khẩu khí đốt qua đường ống TurkStream, tuyến dẫn khí đốt duy nhất còn hoạt động kết nối Nga với châu Âu.

Theo tính toán mới nhất từ Reuters, lượng khí đốt tự nhiên Nga xuất sang châu Âu qua TurkStream trong tháng 1/2026 đạt 1,73 tỷ mét khối, tăng 10,3% so với cùng kỳ năm trước là 1,57 tỷ mét khối.

Mức tăng này cho thấy Gazprom đã chủ động tăng cường dòng khí đốt trên tuyến ống duy nhất còn sót lại sau khi các tuyến khác bị cắt đứt hoặc ngừng hoạt động do căng thẳng chính trị và xung đột địa chính trị kéo dài.

Việc TurkStream trở thành tuyến dẫn khí duy nhất diễn ra sau một loạt sự kiện làm suy sụp mạng lưới cung cấp khí đốt của Nga sang châu Âu. Vào ngày 1/1/2025, Ukraine đã chính thức từ chối gia hạn thỏa thuận trung chuyển khí đốt với Nga, khiến dòng khí đốt qua quốc gia này chấm dứt hoàn toàn. Trước đó, tuyến Nord Stream nối Nga với Đức cũng đã ngưng hoạt động do Moscow giảm lưu lượng và đặc biệt là vụ phá hoại vào tháng 9/2022 khiến hệ thống bị tê liệt.

Dù bị thu hẹp về hạ tầng, Nga vẫn duy trì được lượng cung ổn định thông qua TurkStream, tuyến đường ống khí đốt đi qua Thổ Nhĩ Kỳ và vùng Balkan để tiếp cận các quốc gia châu Âu như Hungary và Slovakia.

Trong tháng 1/2026, lưu lượng khí trung bình hàng ngày qua tuyến này đạt 55,8 triệu mét khối, tăng so với mức 50,6 triệu mét khối/ngày của cùng kỳ năm trước. Riêng tháng 12/2025, lưu lượng đạt 56 triệu mét khối/ngày, cho thấy sự ổn định và liên tục trong nguồn cung.

Tuy nhiên, dù ghi nhận tăng trưởng tại TurkStream, bức tranh toàn cảnh về xuất khẩu khí đốt Nga sang châu Âu vẫn ảm đạm. Năm 2025, tổng lượng khí đốt Nga xuất khẩu sang châu Âu đã giảm 44% so với năm trước, đánh dấu mức thấp nhất trong vòng 50 năm. Đây là hệ quả trực tiếp của thoả thuận trung chuyển qua Ukraine chấm dứt, cũng như sự sụt giảm niềm tin từ phía các khách hàng châu Âu.

Cùng lúc đó, EU vẫn tiếp tục siết chặt các biện pháp giảm phụ thuộc vào năng lượng Nga. Hồi tháng 1/2026, toàn bộ 27 quốc gia thành viên EU đã thông qua quy định chính thức về loại bỏ nhập khẩu khí đốt Nga, bao gồm cả khí hóa lỏng (LNG) và khí đốt qua đường ống. Lệnh cấm nhập khẩu LNG sẽ có hiệu lực từ đầu năm 2027, còn đối với khí đường ống, lệnh cấm toàn diện sẽ bắt đầu từ mùa thu cùng năm.

Trong bối cảnh đó, việc Nga dồn nguồn cung về TurkStream có thể được hiểu là động thái tận dụng tối đa thời gian còn lại trước khi các lệnh cấm có hiệu lực. Đồng thời, động thái này cũng phản ánh phần nào khả năng điều chỉnh linh hoạt của Gazprom để thích nghi với mạng lưới hạn chế hiện tại.

Tuy nhiên, giới quan sát cho rằng sự phụ thuộc vào một tuyến duy nhất như TurkStream cũng tiềm ẩn nguy cơ lớn đối với chiến lược năng lượng của Nga, nhất là khi tuyến này đi qua nhiều nước có quan điểm chính trị không hoàn toàn đồng thuận với Moscow. Trong dài hạn, khi EU dứt khoát rời xa năng lượng Nga, nước này sẽ buộc phải tìm kiếm thị trường thay thế tại châu Á.

Theo Reuters