Người phụ nữ từ khỏe mạnh đến chạy thận chỉ trong 10 ngày, các bác sĩ cũng hoảng trước loại nước “healthy" thường uống
Tin rằng thứ nước ép xanh mướt giúp giải độc, người phụ nữ 65 tuổi uống liên tục 10 ngày mà không ngờ chính thói quen "healthy" này lại phá hủy hai quả thận.
Trào lưu xay sinh tố hoặc ép nước rau củ để thanh lọc cơ thể đang được nhiều người xem như bí quyết sống lành mạnh với đủ công dụng "thần thánh" giảm cân, thải độc, trẻ hóa... Thế nhưng, đằng sau lớp vỏ bọc "healthy" ấy lại là một cái bẫy chết người nếu bạn lạm dụng hoặc chế biến sai cách. Câu chuyện của một người phụ nữ ngoài 60 tuổi tại Đài Trung (Đài Loan, Trung Quốc) gần đây là một minh chứng sống.

Câu chuyện này được bác sĩ chuyên khoa thận Hồng Vĩnh Tường (Đài Loan, Trung Quốc) bàn luận trên chương trình trực tuyến về sức khỏe của Health 2.0. Oong cho biết, ca bệnh lâm sàng này khi được công bố trên Tạp chí của Học viện Thận học Hoa Kỳ khiến cả giới y khoa bàng hoàng.
Bệnh nhân trước đó hoàn toàn khỏe mạnh với chức năng thận bình thường. Vậy nhưng chỉ sau 10 ngày chạy theo chế độ giải độc bằng loại nước uống tưởng chừng bổ dưỡng, bà đã phải nhập viện cấp cứu vì suy thận cấp. Sau khi thoát khỏi nguy kịch, bà vẫn phải nhận "bản án' chạy thận nhân tạo suốt đời.
Loại nước "healthy" biến hai quả thận thành bãi mảnh thủy tinh vỡ
Được biết, với mong muốn cải thiện vóc dáng và thanh lọc độc tố sau mãn kinh, người phụ nữ này xem các video trên mạng và tự pha chế một lượng lớn "latte xanh" làm từ rau bina sống (cải bó xôi). Bà uống nó ngày đủ 3 bữa, thậm chí còn dùng đan xen nước lọc.
Mấy ngày đầu, thấy cơ thể khó chịu, bà chỉ đơn giản cho rằng mình đang giảm cân, đẩy độc tố ra ngoài nên mệt mỏi là đương nhiên. Đến ngày thứ 10, bà đột ngột tiểu ít, phù người, buồn nôn, mệt lả đi rất nhanh, khiến người nhà phải đưa thẳng đến phòng cấp cứu.

Sau khi thăm khám và làm các xét nghiệm chuyên sâu, bác sĩ chẩn đoán bà mắc bệnh thận cấp tính do oxalat nghiêm trọng. Tình trạng bên trong hai quả thận của bệnh nhân khiến ê kíp điều trị phải rùng mình: các đường dẫn lọc nước tiểu bên trong thận đã bị lấp đầy và tắc nghẽn bởi vô số tinh thể canxi oxalat đặc quánh, sắc nhọn hệt như những mảnh thủy tinh vỡ. Chính những tinh thể này cào xước và phá hủy cấu trúc thận không thể phục hồi, đẩy người phụ nữ từ trạng thái khỏe mạnh sang mất hoàn toàn chức năng thận, buộc phải chạy thận nhân tạo suốt đời.
Vì sao một số loại rau tưởng tốt lại trở thành "sát thủ" với thận?
Lý giải về "cơ chế gây họa" của thứ đồ uống ai cũng tưởng "healthy" của người phụ nữ này, bác sĩ Hồng Vĩnh Tường cho biết có đến khoảng 80% ca sỏi thận trong thực tiễn lâm sàng là sỏi canxi oxalat. Nhiều người lầm tưởng cứ ăn hay uống nước ép từ rau củ càng nhiều càng tốt, nhưng thực tế lại có một nhóm rau củ chứa hàm lượng axit oxalic cực cao, chất trực tiếp tạo ra sỏi thận nếu nạp vào cơ thể sai cách.
"Khi uống một lượng lớn nước ép từ rau bina chưa qua nấu chín trong thời gian ngắn, lượng oxalat khổng lồ không thể chuyển hóa hết mà dồn thẳng xuống thận để đào thải, chỉ một phần rất nhỏ thoát ra ngoài qua đường ruột. Nồng độ oxalat trong nước tiểu tăng vọt sẽ lập tức kết hợp với canxi tại thận, kết tủa thành các tinh thể sắc nhọn. Sự tích tụ ồ ạt này không chỉ tạo sỏi gây đau đớn mà còn làm tắc nghẽn và phá hủy đường lọc của thận, thậm chí có thể khiến chức năng lọc máu tê liệt hoàn toàn", bác sĩ Hồng cảnh báo.
Bên cạnh rau bina, bác sĩ Hồng cũng điểm mặt 3 loại rau củ quen thuộc khác chứa lượng chất tạo sỏi axit oxalic cao ngất ngưởng mà nhiều người rất dễ ăn sai cách:
- Củ cải đường: Chứa lượng oxalat dồi dào, dễ làm thận quá tải nếu ép nước uống sống thường xuyên.
- Đậu bắp: Thường xuyên được ngâm nước uống trực tiếp theo các mẹo truyền miệng nhưng lại tiềm ẩn nguy cơ kết tủa sỏi thận.
- Rau dền: Loại rau phổ biến trong mâm cơm Việt nhưng có hàm lượng axit oxalic rất cao nếu không được luộc chần kỹ.
3 nguyên tắc ăn rau giàu chất tạo sỏi để tránh xa nguy cơ chạy thận
Theo bác sĩ Hồng Vĩnh Tường, việc nhận diện nhóm rau củ giàu axit oxalic không đồng nghĩa với việc phải kiêng khem tuyệt đối, bởi đây vẫn là nguồn cung cấp vitamin và chất xơ dồi dào, có lợi cho sức khỏe. Chỉ cần thay đổi thói quen chế biến theo 3 nguyên tắc đơn giản dưới đây, bạn hoàn toàn có thể ngăn ngừa sỏi thận và tránh xa nguy cơ phải chạy thận khi ăn chúng:
Luộc hoặc chần qua nước sôi trước khi ăn: Thay vì xay sinh tố hay ép uống trực tiếp, việc đun sôi và chắt bỏ nước luộc giúp hòa tan và loại bỏ hiệu quả từ 30% đến 87% lượng axit oxalic có trong rau.

Kết hợp cùng thực phẩm giàu canxi trong bữa ăn: Khi canxi và axit oxalic cùng xuất hiện trong bữa ăn, chúng sẽ tự động kết hợp với nhau ngay tại đường ruột để tạo thành chất kết tủa không hòa tan và đào thải trực tiếp qua phân. Bạn có thể chế biến các món như rau bina xào đậu phụ, ăn rau xanh đậm cùng cá khô nhỏ hoặc uống một ly sữa sau bữa ăn để chặn đứng oxalat ngấm vào máu.
Uống đủ nước lọc mỗi ngày: Duy trì thói quen uống nước lọc đều đặn giúp làm loãng nồng độ khoáng chất trong nước tiểu, ngăn chặn triệt để điều kiện hình thành tinh thể gây sỏi tại thận.
Nguồn và ảnh: Aboluowang, Health 2.0
Sức khỏe 24h