Quy hoạch một phần Công viên Thủ Lệ sang mô hình ‘trải nghiệm sinh cảnh hoang dã tự nhiên’

UBND phường Giảng Võ (TP Hà Nội) đang lấy ý kiến các cơ quan, tổ chức, cá nhân và cộng đồng dân cư về điều chỉnh tổng thể quy hoạch chi tiết công viên Thủ Lệ (hay còn gọi là Vườn thú Hà Nội) tỷ lệ 1/500.

Khu vực nghiên cứu rộng khoảng 19 ha, thuộc phường Giảng Võ. Phía Bắc giáp phố Đào Tấn và làng Thủ Lệ; phía Nam giáp đường Kim Mã - Cầu Giấy; phía Đông giáp đường Nguyễn Văn Ngọc và khách sạn Daewoo; phía Tây và Tây Bắc giáp đường Bưởi, sông Tô Lịch. Trong khu vực hiện có khoảng 37 hộ dân với 150 người.

Theo định hướng của đồ án, Công viên Thủ Lệ được quy hoạch thành công viên chuyên đề, với không gian cảnh quan phục vụ nuôi dưỡng động, thực vật hoang dã, bảo tồn hệ sinh thái và kết nối các không gian văn hóa, cây xanh. Đồ án hướng tới phát triển nơi đây thành điểm tham quan, du lịch và giải trí của Thủ đô.

Đồ án cũng đề xuất bổ sung chức năng công viên văn hóa và sinh thái, phù hợp với định hướng phát triển Công viên Thủ Lệ thành công viên chuyên đề, kết hợp không gian xanh, cảnh quan và các giá trị văn hóa.

Quy hoạch phương án điều chỉnh không làm thay đổi vai trò của Công viên Thủ Lệ là không gian cây xanh, mặt nước, vui chơi giải trí và vườn thú đặc thù trong khu vực nội đô; đồng thời tái cấu trúc không gian theo hướng tăng cường không gian mở, nâng cao chất lượng cảnh quan, bảo tồn di sản, cải thiện phúc lợi động vật và hoàn thiện hệ thống hạ tầng kỹ thuật.

Nhằm cải thiện công tác quản lý vườn thú và nâng cao chất lượng không gian công cộng, đồ án đề xuất tổ chức lại 18,9 ha đất công viên thành hai phân khu chức năng.

Theo đề xuất, phân khu mở có diện tích khoảng 13,5 ha, chiếm khoảng 70% diện tích công viên. Khu vực này dự kiến được tháo dỡ tường rào bao quanh để người dân tiếp cận tự do 24/7 để vui chơi, thể dục, dưỡng sinh và thư giãn.

Phân khu đóng có diện tích khoảng 5,4 ha, chiếm khoảng 30% diện tích công viên, là khu vực dành cho hoạt động nuôi dưỡng và trưng bày động vật. Theo đồ án, khu vực này gồm khu chim, gà ở phía Tây và khu nuôi dưỡng các loài động vật còn lại ở phía Bắc. Phương án đề xuất kiểm soát vé, sử dụng hàng rào sinh thái như hàng rào cây xanh, hào đá nhân tạo và vách kính chịu lực để bảo đảm an toàn; đồng thời quy định giờ đóng cửa nhằm tạo thời gian nghỉ ngơi cho động vật.

Theo Đồ án Điều chỉnh tổng thể Quy hoạch chi tiết, Công viên Thủ Lệ được kiến tạo dựa trên triết lý "Cộng sinh Sinh thái – Khơi thông Di sản – Đô thị đa tầng". Đây là một bước chuyển dịch mang tính thời đại, thay thế hoàn toàn tư duy quy hoạch đóng khung, nuôi nhốt truyền thống của thế kỷ trước bằng mô hình công viên đô thị chia sẻ, hiện đại và phát triển bền vững. Các ý tưởng chủ đạo bao gồm: Ý tưởng "Công viên chia sẻ - Trả không gian cho cộng đồng" (Mô hình công viên mở).

Ý tưởng “Eco-Zoo – Vườn thú sinh thái và phúc lợi động vật” định hướng tổ chức phân khu đóng, chiếm khoảng 30% diện tích công viên, thành khu nuôi dưỡng và bảo tồn động vật có kiểm soát, đồng thời cải thiện điều kiện sống của các loài. Thay cho hệ thống hàng rào sắt truyền thống, đồ án đề xuất sử dụng rào chìm, hào sinh thái và vách kính chịu lực, kết hợp mô phỏng môi trường bán hoang dã. Các giải pháp kỹ thuật, công nghệ sinh học cũng được đề cập nhằm hạn chế ô nhiễm mùi.