Vì sao ngành y tế ngày càng quan tâm đến những dữ liệu thu thập mỗi ngày?
Thiết bị đeo thông minh như Garmin CIRQA Smart Band giúp theo dõi các chỉ số sinh trắc học trong sinh hoạt hằng ngày, bao gồm cả thời gian nghỉ ngơi và giấc ngủ.
Tuổi thọ trung bình ngày càng tăng đang khiến khái niệm healthspan - khoảng thời gian sống khỏe mạnh, không bị giới hạn bởi bệnh lý có thể phòng ngừa hay suy giảm chức năng - trở thành chủ đề được quan tâm trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe. Trong bối cảnh đó, dữ liệu sinh trắc học từ thiết bị đeo đang mở ra những hướng tiếp cận mới cho nghiên cứu, theo dõi sức khỏe và y tế dự phòng.
Đây cũng là một trong những chủ đề được thảo luận tại Garmin Health Global Summit 2026 diễn ra ngày 28-29/10 tại Bangkok (Thái Lan). Sự kiện đã quy tụ các chuyên gia, nhà nghiên cứu và doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực công nghệ sức khỏe để thảo luận về xu hướng này. Một trong những chủ đề nổi bật tại sự kiện là cách dữ liệu sinh trắc học từ thiết bị đeo đang được ứng dụng vào nghiên cứu, chăm sóc sức khỏe và bảo hiểm nhằm hỗ trợ quá trình lão hóa khỏe mạnh.
Toàn cảnh Garmin Health Global Summit 2026 tại Bangkok, Thái Lan.
Trong khuôn khổ hội nghị, sáu đội vào chung kết Garmin Health Awards đã trình bày các giải pháp ứng dụng dữ liệu từ wearable vào nhiều bài toán thực tế. Hai giải thưởng chính được trao cho Montefiore Einstein ở hạng mục Expert's Choice và HeraMED ở hạng mục People's Choice.
Các đại diện tham dự sự kiện Garmin Health Awards 2026.
Góc nhìn mới về sức khỏe dài hạn mở ra cơ hội từ dữ liệu sinh trắc
Tuổi thọ trung bình toàn cầu đang tiếp tục gia tăng nhờ những tiến bộ trong y học, chăm sóc sức khỏe và điều kiện sống. Tuy nhiên, sống lâu hơn không đồng nghĩa với sống khỏe mạnh hơn.
Theo Longevity Insight Report của Garmin Health, tuổi thọ trung bình hiện đã vượt 73 tuổi, trong khi tuổi thọ khỏe mạnh (healthy life expectancy) chỉ khoảng 64 tuổi. Điều đó đồng nghĩa nhiều người có thể phải trải qua gần một thập kỷ cuối đời cùng bệnh mạn tính, suy giảm chức năng hoặc những vấn đề sức khỏe kéo dài. Chính khoảng cách giữa lifespan (tuổi thọ) và healthspan (thời gian sống khỏe mạnh) đang trở thành trọng tâm mới trong các cuộc thảo luận về tương lai của y tế dự phòng và chăm sóc sức khỏe chủ động.
Một trong những thay đổi lớn nhất trong tư duy longevity hiện nay là ngày càng nhiều nghiên cứu cho thấy kết quả sức khỏe dài hạn không chỉ được quyết định bởi yếu tố di truyền.
Theo Garmin Health, di truyền có thể chỉ đóng góp khoảng 20-30% vào kết quả tuổi thọ, trong khi phần lớn còn lại chịu ảnh hưởng bởi môi trường sống và các hành vi sức khỏe hằng ngày. Hoạt động thể chất, chất lượng giấc ngủ, thể lực tim phổi, khả năng phục hồi và quản lý căng thẳng đều được xem là những yếu tố có thể theo dõi và cải thiện theo thời gian.
Tuy nhiên, phần lớn các chỉ số này thường chỉ được đánh giá trong những lần khám bệnh hoặc kiểm tra định kỳ. Điều đó khiến nhiều thay đổi diễn ra trong cuộc sống thường ngày khó được ghi nhận đầy đủ.
Các thiết bị đeo thông minh đang góp phần bổ sung khoảng trống này thông qua khả năng theo dõi liên tục những chỉ số như nhịp tim khi nghỉ (Resting Heart Rate), biến thiên nhịp tim (HRV), chất lượng giấc ngủ, hô hấp, mức độ vận động và VO₂ Max ước tính.
Duy trì hoạt động thể chất là một trong những yếu tố góp phần cải thiện sức khỏe và chất lượng sống về lâu dài.
Điểm khác biệt không nằm ở từng chỉ số riêng lẻ mà ở khả năng quan sát xu hướng theo thời gian. Một chỉ số tại một thời điểm chỉ phản ánh trạng thái tức thời, trong khi dữ liệu tích lũy qua nhiều tuần, nhiều tháng hoặc nhiều năm có thể cung cấp thêm ngữ cảnh về mức nền sinh lý, độ biến thiên và phản ứng của cơ thể trước những thay đổi trong lối sống.
"Theo cách tiếp cận truyền thống, nhiều tình trạng sức khỏe chỉ được đánh giá lại sau mỗi 6 hoặc 12 tháng. Theo dõi liên tục có thể mang lại bức tranh đầy đủ hơn giữa các lần thăm khám và giúp xác định thời điểm cần có sự đánh giá lại từ chuyên gia y tế," ông Jörn Watzke, Giám đốc Cấp cao Kinh doanh Toàn cầu Garmin Health cho biết.
Phần trình bày của ông Jörn Watzke, Giám đốc Cấp cao Kinh doanh Toàn cầu Garmin Health tại sự kiện.
Báo cáo cũng dẫn nghiên cứu trên hơn 21.000 người trưởng thành với gần 2 triệu đêm theo dõi, cho thấy HRV có độ nhạy cao với những thay đổi trong hành vi sinh hoạt hằng ngày. Đây được xem là một trong những cơ sở quan trọng cho việc nghiên cứu các chỉ số sinh trắc học theo chiều dài thời gian thay vì chỉ dựa trên các phép đo đơn lẻ.
Dữ liệu kết hợp với nghiên cứu: tạo ra ứng dụng thực tế cho bài toán sống khỏe
Dù vậy, dữ liệu tự thân không tạo ra giá trị. Giá trị thực sự chỉ xuất hiện khi dữ liệu được diễn giải trong đúng bối cảnh, kết hợp với chuyên môn y khoa, khoa học dữ liệu và các nền tảng phân tích phù hợp.
Theo ông Scott Burgett, Giám đốc Cấp cao Kỹ thuật Garmin Health , mỗi tính năng sức khỏe mới đều phải trải qua quá trình nghiên cứu, thu thập dữ liệu và kiểm thử kéo dài trước khi được đưa đến người dùng. Mục tiêu không đơn thuần là cung cấp thêm dữ liệu, mà là tạo ra những thông tin có ý nghĩa và đáng tin cậy, được xây dựng trên nền tảng khoa học và kỹ thuật.
Ông Scott Burgett, Giám đốc Cấp cao Kỹ thuật Garmin Health tại Garmin Health Summit 2026
Khi trí tuệ nhân tạo tiếp tục phát triển, khả năng nhận diện các mô hình sức khỏe từ những bộ dữ liệu lớn và kéo dài nhiều năm được kỳ vọng sẽ mở ra các phương pháp tiếp cận mới cho y tế dự phòng.
Ngoài những dự án được giới thiệu tại Garmin Health Awards 2026, dữ liệu từ wearable cũng đang được ứng dụng trong nhiều nghiên cứu về lão hóa khỏe mạnh trên thế giới.
Tại Mỹ, các nhà nghiên cứu thuộc UCLA đã kết hợp dữ liệu Garmin với DunedinPACE - thước đo tốc độ lão hóa sinh học - nhằm tìm hiểu mối liên hệ giữa vận động, giấc ngủ, căng thẳng sinh lý và quá trình lão hóa. Trong khi đó, Health and Happiness Study do Harvard University và University of Oxford thực hiện đang sử dụng dữ liệu Garmin cùng khảo sát trên hơn 10.000 người tham gia để nghiên cứu mối liên hệ giữa hoạt động thể chất, giấc ngủ, mức độ căng thẳng và cảm nhận hạnh phúc.
Theo Jörn Watzke, một trong những lý do khiến dữ liệu wearable ngày càng được sử dụng trong nghiên cứu là khả năng theo dõi liên tục cùng chi phí tiếp cận phù hợp hơn so với nhiều thiết bị nghiên cứu chuyên biệt.
"Dữ liệu được thu thập cả ngày lẫn đêm mang lại cho các nhà nghiên cứu một lượng thông tin phong phú hơn đáng kể. Đồng thời, đây là những thiết bị tiêu dùng quen thuộc, giúp người tham gia cảm thấy thoải mái hơn và có xu hướng đeo thường xuyên hơn," ông cho biết.
Những nền tảng dữ liệu như vậy cũng đang được ứng dụng ngày càng rộng rãi trong các bài toán thực tế về chăm sóc sức khỏe.
Trong lĩnh vực ung thư, Montefiore Einstein phát triển dự án "Enhancing Cancer Care Through Physical Activity Monitoring", sử dụng Garmin Health Connected Ecosystem để theo dõi hoạt động thể chất của bệnh nhân đang điều trị xạ trị, hóa trị và liệu pháp miễn dịch.
Đại diện Montefiore Einstein trình bày sáng kiến ứng dụng dữ liệu vận động từ thiết bị đeo trong chăm sóc bệnh nhân ung thư.
Nhóm nghiên cứu ghi nhận khả năng thu thập dữ liệu vận động thụ động ngay từ trước điều trị, qua đó hỗ trợ nhận diện những bệnh nhân có nguy cơ gặp khó khăn trong quá trình điều trị và cung cấp thêm thông tin về tình trạng chức năng của người bệnh.
Ở một hướng tiếp cận khác, HeraMED phát triển nền tảng HeraCARE dành cho chăm sóc thai sản và sức khỏe phụ nữ. Thông qua Garmin Health API, dữ liệu như nhịp tim, giấc ngủ và mức độ vận động được tích hợp vào hệ thống theo dõi sức khỏe tại nhà và hỗ trợ tư vấn từ xa.
Tại Garmin Health Awards 2026, HeraMED cũng giới thiệu định hướng mở rộng nền tảng sang các giai đoạn khác của sức khỏe phụ nữ, bao gồm hậu sản và mãn kinh với dự án "Intelligent Women's Health Across Every Life Stage".
Đại diện HeraMED trình bày về những thách thức trong chăm sóc thai sản và tiềm năng ứng dụng công nghệ theo dõi sức khỏe từ xa.
Trong khi đó, Thaivivat Insurance khai thác dữ liệu wearable trong lĩnh vực bảo hiểm thông qua chương trình "Active Health Insurance". Dữ liệu vận động từ đồng hồ thông minh được sử dụng để ghi nhận mức độ hoạt động của khách hàng và xây dựng cơ chế thưởng, cho phép người tham gia nhận mức giảm phí bảo hiểm lên tới 40% khi đạt các mục tiêu vận động nhất định.
Những mô hình này cho thấy dữ liệu sức khỏe không chỉ phục vụ việc theo dõi mà còn có thể trở thành công cụ thúc đẩy thay đổi hành vi theo hướng tích cực hơn.
Xây dựng tương lai của healthspan
Ba sáng kiến trên phản ánh cách dữ liệu wearable đang được đưa vào giải quyết những vấn đề rất khác nhau, từ hỗ trợ nghiên cứu ung thư, chăm sóc sức khỏe phụ nữ cho tới đổi mới sản phẩm bảo hiểm.
Điểm chung là dữ liệu chỉ thực sự phát huy giá trị khi được kết nối với chuyên môn, mô hình ứng dụng phù hợp và khả năng chuyển hóa thành hành động cụ thể.
Đây cũng là định hướng của Garmin Health Connected Ecosystem - hệ sinh thái cho phép các tổ chức tiếp cận dữ liệu sinh trắc học từ thiết bị Garmin thông qua API và SDK để xây dựng các giải pháp nghiên cứu, chăm sóc sức khỏe, bảo hiểm hoặc wellness theo nhu cầu riêng. Theo Scott Burgett, việc phát triển các giải pháp sức khỏe số đòi hỏi sự phối hợp liên tục giữa đội ngũ kỹ thuật, giới nghiên cứu và các tổ chức ứng dụng thực tế. Những nhu cầu phát sinh từ bệnh viện, viện nghiên cứu hay doanh nghiệp thường là cơ sở để Garmin xác định các hướng phát triển sản phẩm và công nghệ trong tương lai.
Garmin Health Awards 2026 nhận được 113 hồ sơ từ 31 quốc gia, cho thấy mức độ quan tâm ngày càng lớn đối với việc ứng dụng dữ liệu wearable trong lĩnh vực sức khỏe.
"Chúng tôi có lượng dữ liệu rất phong phú. Thách thức là làm thế nào để chuyển dữ liệu đó thành những hướng dẫn phù hợp cho từng cá nhân," ông Jörn Watzke chia sẻ. "AI có thể đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra những trải nghiệm huấn luyện và chăm sóc sức khỏe mang tính cá nhân hóa hơn, thay vì chỉ cung cấp thêm dữ liệu."
Đồng quan điểm, Scott Burgett cho rằng giá trị của công nghệ sức khỏe không nằm ở việc tạo ra nhiều dữ liệu hơn mà ở khả năng chuyển hóa những dữ liệu đó thành thông tin có ý nghĩa và hỗ trợ hành động thực tế. Khi các công nghệ phân tích dữ liệu và AI tiếp tục phát triển, dữ liệu sinh trắc học được thu thập liên tục từ wearable được kỳ vọng sẽ đóng vai trò ngày càng quan trọng trong việc hỗ trợ nghiên cứu, chăm sóc sức khỏe chủ động và các chiến lược kéo dài healthspan.
Nhịp sống thị trường