Chỉ cần con bạn sở hữu 1 trong 5 tố chất này, lớn lên sẽ học rất giỏi!

Khi đưa trẻ ra ngoài chơi, chắc hẳn không ít lần bạn bắt gặp những đứa trẻ “nhà người ta” trong truyền thuyết: Ngã một cú đau nhưng tự đứng dậy phủi bụi rồi chơi tiếp; muốn món đồ chơi của bạn sẽ lịch sự thương lượng thay vì tranh giành; hay dù đang mất kiên nhẫn khi xếp hàng nhưng vẫn biết cách tự dỗ dành bản thân bằng vài câu hát vu vơ.

Nhìn lại con mình, đôi khi chúng ta chỉ biết thở dài: "Sao đứa trẻ đó hiểu chuyện thế, chắc là ngoan từ trong trứng."

Thực tế, không có đứa trẻ nào tự nhiên mà "ngoan". Sự khác biệt nằm ở chỗ "Trung tâm chỉ huy" trong não bộ của những đứa trẻ đó đã sớm đi vào hoạt động. Các nhà khoa học gọi đó là Vỏ não tiền trán (Prefrontal Cortex), hay có thể hiểu đơn giản là vị "CEO" điều hành toàn bộ hành vi của con người.

Nếu vị CEO trong não con bạn đang ở chế độ "nỗ lực hết mình" thay vì "chờ thông báo", trẻ thường sẽ bộc lộ 5 đặc điểm dưới đây. Chỉ cần sở hữu một trong số đó, con đường học tập sau này của trẻ sẽ vô cùng rộng mở.

1. Khả năng tự kiểm soát (Self-control) mạnh mẽ

Bản năng của trẻ nhỏ là muốn gì lấy nấy, không vừa ý là khóc, cáu gắt là tấn công. Trẻ hành động theo cảm xúc nhất thời mà không màng hậu quả.

Nhưng những đứa trẻ có vùng tiền trán phát triển thì khác. Dù đau đến mức nước mắt chực trào khi tiêm, trẻ vẫn cắn môi nhịn cho đến khi y tá bảo "xong rồi" mới òa khóc. Đó không chỉ là tính cách, mà là khả năng ức chế phản ứng của não bộ đang hoạt động hiệu quả, giúp trẻ kịp thời "nhấn phanh" trước những xung động. Những đứa trẻ biết kiềm chế thường có xu hướng tư duy thấu đáo và kiên trì hơn trong mọi việc.

2. Trí nhớ làm việc (Working Memory) vượt trội

Nhiều cha mẹ phát điên khi sai con đi lấy đồ nhưng trẻ vừa quay đi đã quên mất việc cần làm. Điều này là do não bộ của trẻ giống như một "chiếc rổ thưa", thông tin vào là rơi rụng hết.

Ngược lại, trẻ có trí nhớ làm việc tốt có thể tiếp nhận và thực hiện cùng lúc nhiều chỉ thị phức tạp. Khả năng này giúp trẻ đạt hiệu suất cực cao trong lớp học: khi giáo viên giảng vế đầu, trẻ đã sẵn sàng chờ vế sau; thậm chí não bộ còn tự động kết nối kiến thức mới với những gì đã học trước đó.

3. Khả năng chuyển đổi nhiệm vụ linh hoạt

Nhiều trẻ gặp khó khăn khi phải dừng việc đang làm (như xem TV hay chơi game) để chuyển sang việc khác (như đi tắm hoặc ăn cơm). Đó là do vùng tiền trán chưa đủ phát triển để giúp trẻ "thoát" ra khỏi trạng thái hiện tại.

Những đứa trẻ có khả năng chuyển đổi tốt sẽ không gây ra những cuộc "chiến tranh lạnh" mỗi khi hết giờ chơi. Trẻ có thể vẫn luyến tiếc nhưng cơ thể đã bắt đầu thực hiện nhiệm vụ mới. Sự linh hoạt này giúp trẻ nhanh chóng tập trung khi tiếng chuông vào giờ học vang lên và dễ dàng thích nghi với các môi trường khác nhau.

4. Bộc lộ tư duy lập kế hoạch từ sớm

Thay vì cần cha mẹ phải đốc thúc từng bước khi làm bài tập, những đứa trẻ có vùng tiền trán phát triển thường có khả năng tự sắp xếp: việc gì nhiều làm trước, việc gì dễ làm sau.

Ngay cả trong việc chơi đùa như xếp logo, trẻ có tư duy lập kế hoạch sẽ không đặt các khối gạch một cách ngẫu nhiên. Trẻ sẽ quan sát sơ đồ, chọn lọc màu sắc và trình tự lắp ghép. Những đứa trẻ này lớn lên sẽ luôn biết mình muốn gì và cần làm gì để đạt được mục tiêu một cách vững chãi nhất.

5. Khả năng suy luận và thấu cảm cao

Trẻ có vùng tiền trán phát triển thường rất tinh tế trong việc "đọc vị" cảm xúc của người khác. Khi thấy bạn khóc, trẻ sẽ không đứng nhìn vô cảm mà tiến lại an ủi hoặc giúp đỡ.

Sự thấu cảm này giúp trẻ xây dựng các mối quan hệ xã hội tốt đẹp. Trẻ biết khi nào mẹ đang giận để điều chỉnh hành vi, biết đọc ẩn ý của thầy cô hay đồng nghiệp trong tương lai. Đây chính là biểu hiện của một trí tuệ cảm xúc (EQ) cao, giúp trẻ dễ dàng thành công và được yêu mến.

Lời nhắn gửi đến cha mẹ

Vỏ não tiền trán là bộ phận phát triển chậm nhất và thường chỉ hoàn thiện khi con người bước sang tuổi 25. Vì vậy, nếu con bạn chưa sở hữu những tố chất trên, cũng đừng quá nôn nóng. Nuôi con giống như trồng hoa, có bông nở sớm, có bông nở muộn, chỉ cần chúng ta đủ kiên nhẫn và vun tưới đúng cách.

Để hỗ trợ sự phát triển vùng tiền trán của trẻ, cha mẹ có thể thực hiện các biện pháp sau:

- Giáo dục cảm xúc: Giúp trẻ gọi tên và quản lý cảm xúc khi trẻ bộc phát cơn giận.

- Trao quyền tự chủ: Khuyến khích trẻ tự lập kế hoạch cá nhân và tự chịu trách nhiệm với những sai lầm nhỏ.

- Chế độ dinh dưỡng: Bổ sung thực phẩm giàu Choline như trứng, sữa, cá, các loại đậu và hạt.

- Vận động thể chất: Khuyến khích các bài tập aerobic hoặc thể thao ngoài trời để tăng lưu thông máu não và thúc đẩy các yếu tố thần kinh (BDNF), hỗ trợ trực tiếp cho sự phát triển của não bộ.