Đàn ong bay vào nhà nên làm gì đầu tiên?

Ong bay lẻ tẻ vào nhà và cả một đàn ong cùng xuất hiện là hai tình huống rất khác nhau. Với ong mật, hiện tượng một đàn lớn cùng di chuyển có thể xảy ra khi đàn cũ tách đàn, ong chúa cùng một lượng lớn ong thợ rời tổ để tìm nơi ở mới. Trong quá trình đó, chúng có thể tạm dừng và tụ thành một cụm trên cành cây, mái hiên, cửa sổ, ban công hoặc một vị trí nào đó quanh nhà. Đàn ong mật đang trong giai đoạn di chuyển thường không có tổ cố định để bảo vệ nên có thể ít phòng vệ hơn đàn ong đã làm tổ. Tuy nhiên, điều đó hoàn toàn không có nghĩa chúng không thể đốt người. Vì vậy, khi chưa xác định được loài ong và tình trạng của đàn, cách an toàn nhất vẫn là không tiếp cận hoặc kích động chúng.

Việc đầu tiên: Giữ khoảng cách và đưa mọi người ra khỏi khu vực có ong

Nếu thấy một đàn ong bay vào nhà hoặc bắt đầu tụ thành cụm, việc đầu tiên nên làm là tránh tiếp cận. Đưa trẻ nhỏ, người lớn tuổi và vật nuôi ra khỏi khu vực, đồng thời hạn chế người khác tò mò tới gần quan sát. Quan trọng hơn, không lấy chổi, khăn, gậy hoặc bất kỳ vật gì quơ vào đàn ong. Gia đình cũng không nên đập từng con, hắt nước mạnh hoặc cố tạo tiếng động để xua chúng. Một đàn đang tương đối yên có thể trở nên nguy hiểm hơn nếu bị kích động. Nếu trong nhà có người từng bị dị ứng nghiêm trọng với ong đốt, người đó càng cần tránh xa khu vực và tuyệt đối không tham gia xử lý.

Nếu ong đang bay trong một phòng thì sao?

Trong trường hợp đàn ong đã lọt vào một phòng, trước hết hãy hạn chế để chúng lan sang những khu vực khác. Nếu có thể thực hiện mà không phải tiến sát đàn ong, gia đình có thể đóng các cửa thông với phần còn lại của ngôi nhà. Đồng thời, nếu có thể mở cửa sổ hoặc cửa ra ngoài một cách an toàn mà không phải đi xuyên qua đàn, việc tạo một lối thoát rõ ràng ra bên ngoài có thể giúp những con ong đang bay tìm đường ra. Tuy nhiên, với số lượng ong lớn, không nên đứng lại trong phòng để liên tục quơ tay, dùng quạt thổi hoặc tìm cách đuổi từng con. Nếu thao tác mở cửa khiến bạn phải tiếp cận trực tiếp đàn ong, tốt hơn hết hãy rời khỏi khu vực và tìm người có kinh nghiệm hỗ trợ.

Nếu cả đàn tụ thành một cục lớn ở cửa sổ, ban công hoặc mái hiên

Hình ảnh hàng trăm con ong bám vào nhau thành một khối có thể rất đáng sợ. Tuy nhiên, nếu đó là đàn ong mật đang trong quá trình tách đàn, vị trí này đôi khi chỉ là điểm dừng tạm thời trong lúc những con ong trinh sát tìm nơi ở mới. Nếu đàn nằm ở vị trí tách biệt, không chắn cửa ra vào, không nằm sát nơi sinh hoạt và mọi người có thể giữ khoảng cách an toàn, gia đình không nhất thiết phải lập tức tìm cách phá hoặc xua đàn. Chúng có thể tự rời đi sau một khoảng thời gian. Ngược lại, nếu đàn ong nằm ngay cửa chính, trong phòng, gần nơi trẻ nhỏ thường chơi hoặc ở vị trí khiến gia đình không thể sinh hoạt an toàn, nên nhờ người có chuyên môn hoặc người nuôi ong có kinh nghiệm kiểm tra và di dời phù hợp.

Đừng vội cầm bình xịt côn trùng xử lý cả đàn

Đây có lẽ là phản xạ dễ xuất hiện nhất khi thấy quá nhiều ong. Tuy nhiên, đứng gần rồi xịt trực tiếp vào một đàn lớn có thể khiến đàn bị kích động và người xịt chính là người ở vị trí nguy hiểm nhất. Một vấn đề khác là không phải ai cũng phân biệt được ong mật với ong vò vẽ hay những loài ong khác chỉ bằng một cái nhìn thoáng qua. Mỗi loài có tập tính và mức độ phòng vệ khác nhau, vì vậy không nên mặc định cách xử lý của đàn ong nào cũng giống nhau. Nếu không chắc mình đang đối mặt với loài nào, giữ khoảng cách và nhờ người có kinh nghiệm xác định sẽ an toàn hơn việc tự thử nhiều cách xử lý.

Thấy ong liên tục chui vào một khe tường thì cần chú ý

Tình huống này khác với một đàn ong chỉ ghé vào nhà rồi tụ lại tạm thời. Nếu trong nhiều giờ hoặc nhiều ngày, gia đình quan sát thấy ong liên tục bay ra vào cùng một khe trên tường, mái, trần hoặc khoảng trống của công trình, có khả năng chúng đã chọn khu vực đó để cư trú hoặc làm tổ. Lúc này, không nên tự lấy keo, xi măng hoặc vật liệu khác bịt kín lối ra vào khi đàn ong vẫn còn bên trong. Ong bị mắc lại có thể tìm đường thoát khác, thậm chí đi sâu vào không gian sinh hoạt. Với tổ ong mật đã hình thành trong hốc công trình, việc xử lý còn có thể liên quan đến sáp, mật và vật liệu của tổ còn lại bên trong. Do đó, trường hợp này nên được người có kinh nghiệm kiểm tra trực tiếp thay vì gia đình chỉ xử lý phần khe nhìn thấy bên ngoài.

Nếu ong bắt đầu lao về phía bạn, hãy rời khỏi khu vực

Nếu đàn ong đã bị kích động và bắt đầu đuổi theo, đừng đứng lại quơ tay hoặc cố đánh từng con. Hãy nhanh chóng rời khỏi khu vực và tìm một không gian kín an toàn như trong nhà hoặc ô tô nếu có thể. Nếu chẳng may bị ong đốt, cần theo dõi phản ứng của cơ thể. Trường hợp xuất hiện khó thở, sưng môi, lưỡi hoặc họng, chóng mặt, ngất hay những biểu hiện dị ứng toàn thân khác cần được cấp cứu ngay. Người đã được xác định có nguy cơ phản vệ và được bác sĩ kê thuốc cấp cứu cần thực hiện đúng kế hoạch xử trí đã được hướng dẫn.

Như vậy, khi một đàn ong bất ngờ bay vào nhà, việc đầu tiên không phải tìm cách đuổi ong mà là đưa người ra xa và tránh kích động đàn. Sau đó, gia đình mới nên quan sát từ khoảng cách an toàn xem ong chỉ đang bay qua, tụ lại tạm thời hay đã liên tục ra vào một vị trí để lựa chọn cách xử lý phù hợp.

*Thông tin trong bài mang tính chất tham khảo